× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Αγαπώ τη ντοπιολαλιά...

Γράφει η ΕΙΡΗΝΗ ΛΑΓΟΥΤΑΤΖΗ

Δημοσίευση 31/1/2024

Αγαπώ τη ντοπιολαλιά...
' χρόνος ανάγνωσης

Αγαπώ την ντοπιολαλιά. Την θεωρώ αναπόσπαστο κομμάτι της Πολιτιστικής μας Κληρονομιάς. Κάτι σαν τα αρχοντικά του Μολύβου και της Αγιάσου ή τα εξαιρετικά νεοκλασικά της Μυτιλήνης.
Ντοπιολαλιά. Στην καθημερινότητά μας έχει περιοριστεί πλέον κατά πολύ. Όταν όμως μιλάμε με φίλους ή οικογένεια και θέλουμε να εκφράσουμε έντονα συναισθήματα τότε κάνει την επανεμφάνιση της δυναμικά.
Λέξεις μυτιληνιές που εκφράζουν συναισθήματα θα υπερτερούν πάντα έναντι της κοινής Ελληνικής. Λέξεις όπως "μι χτίτσασι" ή "κουντούρντ'σι". Άλλες που χαρακτηρίζουν, όπως "αγ'πανάβατους" ή "αμπούρντ'στους".
Πολλές φορές η σημασία τους αν μεταφραστεί στην καθομιλουμένη παραμένει λειψή ατελής. Σαν να επιδέχονται ακρωτηριασμό κατά κάποιον τρόπο.

Η ντοπιολαλιά είναι κυρίως μνήμες και οι μνήμες κυρίως αυλές. Αυλές με παππούδες και λευκά πουκάμισα, με μαγκούρες και βασιλικό στο αυτί . Μπαξίσι και κέρασμα υποβρύχιο αγκαλιά στον καφενέ.Ντοπιολαλιά είναι τα τυρουπτέλια, τα γιαπρακέλια, η γεύση και η όσφρηση τα "μή μι παρουγδίσ' μουρέλιμ" όταν η γιαγιά σου έδινε κρυφά από τον πατέρα σου κάτι απαγορευμένο για να χαρείς.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Κάπως έτσι οι λέξεις αποκτούν ζωή δεν χωρούν σε λεξικά και τρέχουν κάτω στο ντουσιμέ να παίξουν τζαμί και μήλα μέχρι τα μεσάνυχτα. Μπορεί και αργότερα.Ντοπιολαλιά λοιπόν. Η ψυχή μας σε αιολική διάλεκτο με τούρκικο σεβντά. Γιατί παλιά, οι άνθρωποι καταφέρναν και συνεννοούνταν και ταξίδευαν και ζούσαν.

Όποτε η Πολιτική δε ζύγιζε τη ψυχή με τον παρά βέβαια και τότε η άμοιρη ψυχή αποδεικνύονταν αέρας και μετά καπνός και έρμα αποκαΐδια.
Με αφορμή έναν χτεσινό γιουφκά που μαγείρεψα ψες και τον κακοποίησα αποκαλώντας τον χυλοπίτες.
Άκου χυλοπίτες!
Τσ... τσ... τσ....
Συν -νους.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Από τα Ίμια στους «Δημοσιογράφους στο Αιγαίο και στη Θράκη για την Ειρήνη»

Με αφορμή τα 30 χρόνια από την κρίση των Ιμίων, μια αναφορά στην Επιτροπή Ελλήνων και Τούρκων δημοσιογράφων για το διάλογο ανάμεσα στους πολίτες της Ελλάδας και της Τουρκίας και την υπεράσπιση της ειρήνης -Γράφει ο ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΠΑΛΑΣΚΑΣ*
Από τα Ίμια στους «Δημοσιογράφους στο Αιγαίο και στη Θράκη για την Ειρήνη»
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Για να μην ξεχνιόμαστε...

Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΛΑΔΙΤΗΣ, Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Ειρήνης Λέσβου
Για να μην ξεχνιόμαστε...
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Το βιβλίο Τσίπρα και οι αριθμοί ενός αρρω‑στημένου δημόσιου διαλόγου

Γράφει ο ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ, δημοσιογράφος
Το βιβλίο Τσίπρα και οι αριθμοί ενός αρρω‑στημένου δημόσιου διαλόγου
ΟΙ ΑΠΕΝΑΝΤΙ

Ο Σύλλογος Ιμβρίων τίμησε τον Νίκο Σηφουνάκη

Αναγνώριση της πολυετούς στήριξής του στην Ίμβρο και την Τένεδο
Ο Σύλλογος Ιμβρίων τίμησε τον Νίκο Σηφουνάκη
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Νίκος Τσιριγώτης: Φύρδην μίγδην (2025) *

Γράφει ο Δημήτρης Κωστούλας φιλόλογος, μουσικός ερευνητής
Νίκος Τσιριγώτης: Φύρδην μίγδην (2025) *
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Χειμερινή διαδρομή στις πλαγιές του Λεπετύμνου

Γράφει ο ΜΑΝΩΛΗΣ ΑΝΤΩΝΑΚΗΣ
Χειμερινή διαδρομή στις πλαγιές του Λεπετύμνου
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Ο Κίμωνας, ο Ανεστίδης και τα κανάλια

Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΛΑΔΙΤΗΣ, Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Ειρήνης Λέσβου
Ο Κίμωνας, ο Ανεστίδης και τα κανάλια
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Η Νότια Παράκαμψη δεν μπορεί να περιμένει άλλο

Από τις μελέτες και τις δικαστικές αποφάσεις στην πράξη για το μέλλον της Μυτιλήνη
Η Νότια Παράκαμψη δεν μπορεί να περιμένει άλλο
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Η βία των νέων δεν είναι μόνο ατομική παρεκτροπή, είναι πολιτική αποτυχία!

Γράφει ο Γεώργιος Ισιδώρου Αμέντας, Πρόεδρος της Ένωσης Γονέων και Κηδεμόνων Χίου
Η βία των νέων δεν είναι μόνο ατομική παρεκτροπή, είναι πολιτική αποτυχία!
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Ακου, Αλέκο...

Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΛΑΔΙΤΗΣ, Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Ειρήνης Λέσβου
Ακου, Αλέκο...
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Το φοινικόδασος της Παναγιούδας εκπέμπει ξανά σήμα κινδύνου

Γράφει ο ΝΙΚΟΣ ΧΩΡΙΑΤΕΛΛΗΣ, δικηγόρος κάτοικος της περιοχής
Το φοινικόδασος της Παναγιούδας εκπέμπει ξανά σήμα κινδύνου