Η απόφαση της Δημοτικής Αρχής Δυτικής Λέσβου να τιμήσει τον πρέσβη του Ισραήλ κ. Νόαμ Κάτς με επίσημη διάκριση τον Αύγουστο του 2023, δεν είναι απλώς ατυχής. Είναι πολιτικά και ηθικά ασυγχώρητη. Και πρέπει να ειπωθεί ξεκάθαρα: δεν πρόκειται για αντισημιτισμό. Πρόκειται για αυστηρή κριτική στην επίσημη πολιτική του κράτους του Ισραήλ – μια πολιτική κατοχής, αποκλεισμού και συστηματικής βίας, γενοκτονίας κατά των Παλαιστινίων.
Η δημοτική αρχή επιχείρησε να αποποιηθεί τις ευθύνες της, ισχυριζόμενη ότι η επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023 συνέβη μεταγενέστερα της απονομής. Όμως η τραγωδία της Γάζας δεν ξεκίνησε τότε. Από το 2007, δύο εκατομμύρια άνθρωποι ζουν εγκλωβισμένοι σε μια λωρίδα γης με 4 ώρες ρεύμα και νερό την ημέρα, χωρίς ελευθερία κίνησης, με ασφυκτικό αποκλεισμό. Η μέση ηλικία των κατοίκων της είναι η χαμηλότερη παγκοσμίως εδώ και δεκαετίες – γιατί οι περισσότεροι δεν προλαβαίνουν να γεράσουν. Η ισραηλινή κατοχή και πολιορκία έχει μετατρέψει τη Γάζα στη μεγαλύτερη ανοιχτή φυλακή του πλανήτη.
Σε αυτό το πλαίσιο, τι ακριβώς τιμήθηκε ο πρέσβης του Ισραήλ; Ποια είναι η συνεισφορά του στην τοπική κοινωνία της Λέσβου; Η απάντηση της δημοτικής αρχής ότι η τιμητική διάκριση ήταν «προσωπική» προσβάλλει τη νοημοσύνη των πολιτών. Οι πρέσβεις δεν τιμώνται ως άτομα, αλλά ως θεσμικοί εκπρόσωποι της πολιτείας τους. Το να τιμήσεις έναν πρέσβη, σημαίνει να αποδεχτείς –συμβολικά και πολιτικά– την πολιτική που εκπροσωπεί. Δεν τιμούμε τον εκπρόσωπο ενός καθεστώτος που συστηματικά καταπατά το διεθνές δίκαιο και βασανίζει έναν ολόκληρο λαό. Ακόμα πιο ανησυχητικά είναι τα επιχειρήματα που ακούστηκαν από τα πλέον επίσημα χείλη του Δήμου: «Δεν ζούμε μόνοι μας»· «υπάρχει πια αεροπλάνο από τη Χάιφα στη Μυτιλήνη»· και – το πλέον προκλητικό – «οι Παλαιστίνιοι μας έφεραν πολλές φορές σε δύσκολη θέση, γιατί όλες οι αεροπειρατείες ξεκίνησαν από το Ελληνικό». Όλα αυτά δεν συνιστούν μόνο γεωπολιτικό κυνισμό. Φανερώνουν βαθιά πολιτική ανωριμότητα και απαράδεκτο συμψηφισμό.
Η τιμητική διάκριση του κ. Κάτς τοποθετείται δίπλα σε αυτή του Παύλου Τριανταφυλλίδη, Προϊσταμένου της Εφορείας Αρχαιοτήτων Λέσβου – ενός ανθρώπου που έχει συμβάλει καθοριστικά στην ανάδειξη της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Η εξομοίωση αυτών των δύο περιπτώσεων είναι προσβλητική. Ο πρέσβης του Ισραήλ δεν προσέφερε τίποτα στον τόπο μας. Αντίθετα, εκπροσωπεί ένα κράτος που καταπιέζει, σκοτώνει και ισοπεδώνει. Αν η δημοτική αρχή δεν γνώριζε τι ακριβώς έκανε, τότε είναι επικίνδυνα επιπόλαιη. Αν γνώριζε, τότε είναι ηθικά συνυπεύθυνη για τη στήριξη μιας γενοκτονίας, μιας πολιτικής κατοχής.
Σε κάθε περίπτωση, αυτή η πράξη δεν μπορεί να περάσει σιωπηλά. Όπως και η απόπειρα να περάσει στα «ψιλά» ένα ψήφισμα της τελευταίας στιγμής, «λίγο κατά του πολέμου, λίγο υπέρ της ειρήνης», όπως σχολιάστηκε ειρωνικά, με το σύνθημα «Λευτεριά στο Ισραήλ» να προστίθεται σαν γαρνιτούρα, προκαλώντας θυμηδία και αγανάκτηση. Μία τέτοια απόφαση βέβαια πρέπει να συνοδευτεί από την αντίστοιχη διαδικασία. Όπου στο τέλος κανένας σύμβουλος της πλειοψηφίας δεν ήξερε ακριβώς τι λέει η απόφαση που ψήφισε.
Η Λέσβος έχει βαθιές ρίζες ανθρωπισμού και αλληλεγγύης. Δεν μπορεί και δεν πρέπει να ταυτιστεί με αποφάσεις που προσβάλλουν αυτή την ιστορική της ταυτότητα. Μετά την μη αποπομπή του Συμπαραστάτη του Δημότη για τις δηλώσεις που έκανε για την κα Καρυστιανού, τώρα είμαστε ο μόνος Δήμος στην Ελλάδα που τιμά επίσημα εκπρόσωπο του ισραηλινού κράτους – την ώρα που χιλιάδες άμαχοι θάβονται στα χαλάσματα της Γάζας. Η σιωπή σε τέτοιες στιγμές είναι συνενοχή. Η αδιαφορία είναι επικίνδυνη.
Παραφράζοντας τον Λουντέμη, χρειάστηκαν εκατομμύρια χρόνια για να σηκωθεί ο άνθρωπος στα δυο του πόδια. Η απόφαση αυτή, μας γύρισε στα τέσσερα.

Γιωργος Συκάς,
Δημοτικός Σύμβουλος της Λαϊκής Συσπείρωσης στον Δήμο Δυτικής Λέσβου