× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Η ιστορία της «Εργάνης» και ο εφευρέτης της, Μίτσας Κουρτζής

Πώς δημιουργήθηκε το πρώτο ελαιοραβδιστικό

Γράφει ο ΝΙΚΟΣ ΜΑΝΑΒΗΣ Δημοσίευση 16/6/2024

Η ιστορία της «Εργάνης» και ο εφευρέτης της, Μίτσας Κουρτζής
' χρόνος ανάγνωσης

Η Εργάνη ήταν το ελαιοραβδιστικό που επινόησε ο Μίτσας Κουρτζής με στόχο να βελτιώσει την ποιότητα του ελαιολάδου που παράγονταν στη Λέσβο. Η σκέψη του ήταν πως με την επιτάχυνση της συγκομιδής της ελιάς, θα προστατεύονταν τα ελαιόδεντρα από τις επιπτώσεις του ραβδίσματος.
Από το Ιστορικό Αρχείο Αιγαίου «Εργάνη» αντλήσαμε ένα ενδιαφέρον κείμενο της Ευριδίκης Σιφναίου που μεταξύ άλλων αναφέρει ότι ο Μίτσας Κουρτζής από νωρίς κατανόησε τις βλαπτικές επιπτώσεις που έχει το ράβδισμα των ελαιόδεντρων για να πέσει ο καρπός.
«Για να ξεπεράσει τις επιπτώσεις αυτές ο Μίτσας Κουρτζής κατασκεύασε το 1924 την Εργάνη», σημειώνει, παραθέτοντας σημειώσεις από το προσωπικό του ημερολόγιο.

Ο Κουρτζής παρουσίασε το 1925 την Εργάνη στη Γαλλία και στο Διεθνές Ελαιοκομικό Συνέδριο της Ρώμης (20 – 11 – 1926), προβάλλοντας τις ταινίες που είχε ο ίδιος τραβήξει στα κτήματά του. Οι Γάλλοι σχολίασαν με θαυμασμό την ευχέρεια και την άνεση με την οποία οι εργάτριες χειρίζονταν την Εργάνη. Ντυμένες με τα κυριακάτικά τους και ευθυτενείς, εκτελούσαν μπροστά στον φακό με επαγγελματική ακρίβεια και επιδέξιες κινήσεις μια εργασία που θα τους άνοιγε το δρόμο προς μια παραδοσιακά ανδρική δραστηριότητα.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Εκτενές άρθρο δημοσιεύτηκε στο τεύχος 221 της La Revue Oleicole, (25 Ιουλίου 1925), όπου περιγράφεται ο τρόπος κατασκευής και οι χρήσεις της. Η δυνατότητα μηχανικής ελαιοσυλλογής ενδιέφερε τις ελαιοφόρες περιοχές της Ανατολικής Μεσογείου και φαίνεται ότι ως εφεύρεση η Εργάνη είχε ευρύτερο αντίκτυπο, πέρα από τα εθνικά σύνορα. Για την Εργάνη ενδιαφέρθηκαν αντιπροσωπείες και μηχανουργεία στην Ιταλία (εταιρεία ΑRMI, Μιλάνο) και αγροτικές εκμεταλλεύσεις στην Παλαιστίνη. Η κατασκευή της ανατέθηκε στο αυστριακό εργοστάσιο Oesterreichische Werke G.A., στη Βιέννη και η Τράπεζα Αθηνών παρήγγειλε 200 μηχανήματα για να τα επιδείξει και να τα διαθέσει σε όλα τα ελαιοφόρα κέντρα της χώρας.

Η επιτυχία της Εργάνης, ωστόσο, στην Ελλάδα ήταν περιορισμένη. Ήταν μια εφεύρεση που δεν απέφερε οικονομικά οφέλη, εφόσον τα εργατικά μεροκάματα ήταν ακόμη φθηνά και η αγορά ελαιολάδου περνούσε κρίση σε παγκόσμιο επίπεδο με αποτέλεσμα το λάδι να έχει χαμηλή τιμή.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Τα σύγχρονα ελαιοραβδιστικά έχουν ακριβώς τους ίδιους στόχους, μείωση του κόστους παραγωγής, επιτάχυνση της συγκομιδής, με όσο το δυνατό μικρότερες επιπτώσεις στα λιόδεντρα.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Αποκριές στη Μυτιλήνη το 1913

Λίγους μήνες μετά την απελευθέρωση του νησιού -Γράφει η ΜΑΡΙΑ ΓΡΗΓΟΡΑ*
Αποκριές στη Μυτιλήνη το 1913
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

53 χρόνια από την κατάληψη της Νομικής

Φεβρουάριος 1973-2026
53 χρόνια από την κατάληψη της Νομικής
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Έξι μάρτυρες από τη Λέσβο στο «θυσιαστήριο της λευτεριάς»

Με αφορμή τη για πρώτη φορά δημοσιοποίηση φωτογραφιών από τις εκτελέσεις των 200 στην Καισαριανή, ας θυμηθούμε τα ονόματά τους. Γιάννης Ανούσας, Ιγνάτης Αντωνέλλης, Τηλέμαχος Βασάλος, Ηλίας Κακαλιός, Αναστάσης Πατέστος και Στέφανος Φουντής
Έξι μάρτυρες από τη Λέσβο στο «θυσιαστήριο της λευτεριάς»
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ο Αγιος Βαλεντίνος της Μυτιλήνης και η άγνωστη διαδρομή των λειψάνων του

Από τη Ρώμη του 268 μ.Χ. έως τον Καθολικό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου – Ο Len Meachim μιλά στο «Ν» για την ιστορία και τις φετινές εκδηλώσεις
Ο Αγιος Βαλεντίνος της Μυτιλήνης και η άγνωστη διαδρομή των λειψάνων του
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Στους 20 πιο επιδραστικούς επιστήμονες Υγείας του 2025 ο Αναστάσιος Μίλκας

Η λίστα Mononews Health 20 αναδεικνύει τον «ιπτάμενο καρδιολόγο» της Λέσβου
Στους 20 πιο επιδραστικούς επιστήμονες Υγείας του 2025 ο Αναστάσιος Μίλκας
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η ξεχασμένη εξέγερση των πεινασμένων της Μυτιλήνης

90 χρόνια συμπληρώνονται φέτος από μια όχι και τόσο ιδιαίτερα γνωστή εξέγερση που έγινε τον Φεβρουάριο του 1936 από τον λαό της Μυτιλήνης
Η ξεχασμένη εξέγερση των πεινασμένων της Μυτιλήνης
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η ζωή και το έργο του πρωτοπόρου μηχανικού που σφράγισε την ανάπτυξη της Μυτιλήνης

Ο δρόμος της Αγριλιάς Κρατήγου που τιμά τον Συμεών Αργυρόπουλο
Η ζωή και το έργο του πρωτοπόρου μηχανικού που σφράγισε την ανάπτυξη της Μυτιλήνης
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Του Αγίου Αθανασίου, στη γιορτή του Μητροπολιτικού Ναού της Μυτιλήνης

Η άγνωστη ιστορία του μνημειακού και ιστορικού Ναού στο κέντρο της Μυτιληνιάς αγοράς
Του Αγίου Αθανασίου, στη γιορτή του Μητροπολιτικού Ναού της Μυτιλήνης
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η ιστορία μιας δίωξης που κράτησε 2.897 ημέρες

Binder, Καρακίτσος, Αποστολόπουλος και δημοσιογράφοι διεθνών ΜΜΕ στο «Ν»
Η ιστορία μιας δίωξης που κράτησε 2.897 ημέρες
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Τ` αντροκόριτσο του Αργύρη Εφταλιώτη

Κείμενο του Αργύρη Εφταλιώτη με θέμα τα Φώτα σε επιμέλεια του εκπαιδευτικού συγγραφέα ΒΑΣΙΛΗ ΓΕΩΡΓΑ
Τ` αντροκόριτσο του Αργύρη Εφταλιώτη
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Φώτα στη Μυτιλήνη του 1926

Το πολύτιμο υλικό που διέσωσε η εταιρεία «Αρχιπέλαγος» -Δείτε ο βίντεο με το αρχειακό υλικό
Φώτα στη Μυτιλήνη του 1926
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

«Νύχτα των κρυστάλλων» στον Πολιχνίτο

H πιο ντροπιαστική σελίδα της ιστορίας της Λέσβου*
«Νύχτα των κρυστάλλων» στον Πολιχνίτο