× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Δυο προτομές της Σαπφούς στη Μικρά Ασία

Με αφορμή τη σημερινή παγκόσμια μέρα ποίησης, δυο προτομές της μεγάλης αρχαίας ποιήτριας της Λέσβου, σε σύγχρονα μουσεία

Γράφει ο ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΠΑΛΑΣΚΑΣ Δημοσίευση 21/3/2023

Δυο προτομές της Σαπφούς στη Μικρά Ασία
' χρόνος ανάγνωσης

Δυο προτομές της μεγάλης ποιήτριας της αρχαιότητας της Σαπφούς από την Ερεσό της Λέσβου, συναντά κανείς σε δυο μεγάλα σύγχρονα μουσεία της Τουρκίας.
Η πρώτη του 4ου προ Χριστού αιώνα βρίσκεται στο Μουσείο της Αττάλειας στη νότια Τουρκία. Η δεύτερη υπερμεγέθης και πραγματικά εντυπωσιακή, ρωμαϊκό αντίγραφο από το χαμένο πρωτότυπο των Ελληνιστικών χρόνων, βρίσκεται στο «άγνωστο» παλιό αρχαιολογικό Μουσείο της Κωνσταντινούπολης.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Η Σαπφώ της Αττάλειας είναι ένα γλυπτό του 4ου προ Χριστού αιώνα και περιήλθε στα χέρια του τουρκικού Υπουργείου πολιτισμού στις αρχές της δεκαετίας του 1970 όταν κατασχέθηκε από αρχαιοκάπηλους που πραγματοποιούσαν λαθρανασκαφή στην αρχαία Πέργη στα νότια της σύγχρονης Τουρκίας, πολύ κοντά στη σημερινή Αττάλεια.

Η προτομή ταυτοποιήθηκε ως προτομή της Σαπφούς από τον καθηγητή της αρχαιολογικής σχολής του Πανεπιστημίου Akdeniz Χαβά Ισκά Ισίν, ανασκαφέα της αρχαίας πόλης των Πατάρων και μελετητή των επιγραφών του Μουσείου της Αττάλειας. Η Πέργη απ’ όπου η προτομή της Σαπφούς, βρισκόταν στις όχθες του πλωτού Κέστρου ποταμού. Το 546 π.Χ. καταλήφθηκε από τους Πέρσες Αχαιμενίδες όπου και παρέμεινε υπό τον έλεγχό τους μέχρι το 333 π.Χ. που παραδόθηκε στο Μέγα Αλέξανδρο. Στη συνέχεια περιήλθε στο κράτος των Σελευκιδών, στο Βασίλειο της Περγάμου, και από αυτό στους Ρωμαίους για να καταλήξει στους Βυζαντινούς. Κατά την ελληνιστική περίοδο την περίοδο κατά την οποία η πόλη ανήκε στο μεγάλο Βασίλειο της Περγάμου στην οποία και υπήρχε μεγάλο άγαλμα της Σαπφούς, η Πέργη αποτελούσε μία από τις ωραιότερες σημαντικές πόλεις της Ανατολής στολισμένη με πολλά αξιόλογα ελληνιστικά και ρωμαϊκά κτίρια, θέρμες κ.λπ..

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Η Σαπφώ της Αττάλειας θύμισε σε πολλούς την ύπαρξη της υπερμεγέθους προτομής της Σαπφούς στο «άγνωστο» θαμμένο στη σκιά του ανακτόρου του Τοπ Καπί, αρχαιολογικού μουσείου της Κωνσταντινούπολης.

Ένα Μουσείο στο οποίο στην περίοδο του πανίσχυρου Σουλτανάτου των Οθωμανών συγκεντρώθηκαν αρχαιολογικά ευρήματα από το σύνολο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Σήμερα στο τμήμα των ανατολικών πολιτισμών βλέπει κανείς αρχαίες Αιγυπτιακές σαρκοφάγους, δείγματα του πολιτισμού των Χετταίων και των Ασσυρίων ακόμα και προ - μουσουλμανικά ειδώλια της Αραβικής χερσονήσου!

Στο τμήμα του παλιού μουσείου, κτηρίου που κτίσθηκε κατά τις προσπάθειες εκμοντερνισμού της Οθωμανικής αυτοκρατορίας, και λειτούργησε για πρώτη φορά το 1891, εκτίθενται μοναδικά ευρήματα του Ελληνικού πολιτισμού από όλη τη Μικρασία. Ανάμεσα τους η σαρκοφάγος γνωστή ως «Σαρκοφάγος του Αλεξάνδρου», η σαρκοφάγος του Ταμπνίτ Φοίνικα βασιλιά  της Σιδώνας και άλλα εντυπωσιακά. Ακόμα, μια συλλογή αιολικών κιονοκράνων από τη Λέσβιακή και τη μικρασιατική Αιολίδα. Ένα από αυτά τα κιονίκρανα προέρχεται από άγνωστο αρχαίο κτίσμα στην ακρόπολη της αρχαίας Μυτιλήνης όπου το σημερινό κάστρο της πόλης.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Στην επανέκθεση των γλυπτών, βλέπει κανείς την προτομή της Σαπφούς. Σύμφωνα με τα αρχεία του Μουσείου η προτομή της ποιήτριας προέρχεται από την περιοχή της Σμύρνης χωρίς άλλα επιπλέον στοιχεία.

Οι ειδικοί θεωρούν την προτομή αντίγραφο των Ρωμαϊκών χρόνων από χαμένη πρωτότυπη των Ελληνιστικών χρόνων που κοσμούσε τη μεγάλη αρχαία Σμύρνα. Την πρωτεύουσα της Ιωνίας με την έντονη όμως Αιολική παράδοση ως ιδρυμένη από Αιολείς εποίκους.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ο Σίμος που σκουπίζει τους δρόμους και αγγίζει τις καρδιές

Μια ήσυχη μορφή της καθημερινότητας που δίνει αξιοπρέπεια και νόημα στην εργασία- Μέσα από το πρόγραμμα 55-67 της ΔΥΠΑ συνεχίζει να δουλεύει με πίστη και αγάπη για τη Μυτιλήνη
Ο Σίμος που σκουπίζει τους δρόμους και αγγίζει τις καρδιές
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Μια φεμινίστρια στη Θερμή του 1930

Η Winifred Lamb, η αρχαιολογία και οι αγώνες για τα δικαιώματα των γυναικών
Μια φεμινίστρια στη Θερμή του 1930
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Οι έξι Λέσβιοι της Καισαριανής και η μνήμη της Αντίστασης

Ο συγγραφέας Γιώργος Γαλέτσας μιλά για τις συγκλονιστικές φωτογραφίες των μελλοθανάτων και την ιστορία των συμπατριωτών που εκτελέστηκαν μαζί με τους 200 στην Καισαριανή
Οι έξι Λέσβιοι της Καισαριανής και η μνήμη της Αντίστασης
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Μνήμες, γενιές και ιστορίες στο 1ο Λεσβιακό μαθητικό φεστιβάλ

«Η ιστορία του σχολείου μου είναι η ιστορία του τόπου μου»
Μνήμες, γενιές και ιστορίες στο 1ο Λεσβιακό μαθητικό φεστιβάλ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Οι συντακτες που γράφουν ιστορία εδώ και 100 χρόνια

Η αυλαία των επετειακών εκδηλώσεων της Ένωσης Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Πελοποννήσου Ηπείρου και Νήσων ανοίγει στις 27 Μαρτίου στο Ηράκλειο
Οι συντακτες που γράφουν ιστορία εδώ και 100 χρόνια
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

«Είμαι η Εύα Τσάπαρη και ήμουν στο τρίτο βαγόνι για τα Τέμπη»

Επιζώσες και επιζώντες στο ντοκιμαντέρ του Dnews
«Είμαι η Εύα Τσάπαρη και ήμουν στο τρίτο βαγόνι για τα Τέμπη»
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Αποκριές στη Μυτιλήνη το 1913

Λίγους μήνες μετά την απελευθέρωση του νησιού -Γράφει η ΜΑΡΙΑ ΓΡΗΓΟΡΑ*
Αποκριές στη Μυτιλήνη το 1913
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

53 χρόνια από την κατάληψη της Νομικής

Φεβρουάριος 1973-2026
53 χρόνια από την κατάληψη της Νομικής
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Έξι μάρτυρες από τη Λέσβο στο «θυσιαστήριο της λευτεριάς»

Με αφορμή τη για πρώτη φορά δημοσιοποίηση φωτογραφιών από τις εκτελέσεις των 200 στην Καισαριανή, ας θυμηθούμε τα ονόματά τους. Γιάννης Ανούσας, Ιγνάτης Αντωνέλλης, Τηλέμαχος Βασάλος, Ηλίας Κακαλιός, Αναστάσης Πατέστος και Στέφανος Φουντής
Έξι μάρτυρες από τη Λέσβο στο «θυσιαστήριο της λευτεριάς»
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ο Αγιος Βαλεντίνος της Μυτιλήνης και η άγνωστη διαδρομή των λειψάνων του

Από τη Ρώμη του 268 μ.Χ. έως τον Καθολικό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου – Ο Len Meachim μιλά στο «Ν» για την ιστορία και τις φετινές εκδηλώσεις
Ο Αγιος Βαλεντίνος της Μυτιλήνης και η άγνωστη διαδρομή των λειψάνων του
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Στους 20 πιο επιδραστικούς επιστήμονες Υγείας του 2025 ο Αναστάσιος Μίλκας

Η λίστα Mononews Health 20 αναδεικνύει τον «ιπτάμενο καρδιολόγο» της Λέσβου
Στους 20 πιο επιδραστικούς επιστήμονες Υγείας του 2025 ο Αναστάσιος Μίλκας
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η ξεχασμένη εξέγερση των πεινασμένων της Μυτιλήνης

90 χρόνια συμπληρώνονται φέτος από μια όχι και τόσο ιδιαίτερα γνωστή εξέγερση που έγινε τον Φεβρουάριο του 1936 από τον λαό της Μυτιλήνης
Η ξεχασμένη εξέγερση των πεινασμένων της Μυτιλήνης