× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Η περιπέτεια του πορτόφυλλου του Γενί τζαμιού της Μυτιλήνης

Από το Γενί τζαμί με τα σκουπίδια στο εργαστήριο συντήρησης της αρχαιολογικής υπηρεσίας, μισός αιώνας δρόμος

Γράφει ο ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΠΑΛΑΣΚΑΣ Δημοσίευση 2/11/2022

Η περιπέτεια του πορτόφυλλου του Γενί τζαμιού της Μυτιλήνης
' χρόνος ανάγνωσης

Πάνε πολλά χρόνια, μέσα προς τέλη της δεκαετίας του 1980 ήταν, όταν ο ζωγράφος Γιώργος Πέρρος, μακαρίτης πια, σε συνεργασία με τον ενεργό περί των θεμάτων του πολιτισμού τότε (και μη καταδικάζοντα όπως σήμερα τις εργασίες αναστήλωσης μνημείων) σύλλογο των κατοίκων της Επάνω Σκάλας αλλά και με την ενεργό στήριξη των ανθρώπων του Δήμου Μυτιλήνης με το Στρατή Πάλλη, το Βασίλη Τεντόμα, το Δημήτρη Μπουρνού, το Γιάννη Παυλή, το Γιώργο Αθηνιώτη, το Μιχάλη Ανδριώτη, το Θόδωρο Χαχλάκα  και τόσους άλλους που τίμησαν τις καρέκλες που καθόταν (ή μάλλον δεν καθόταν γιατί δούλευαν σκληρά) αποφάσισαν να δώσουν σε πολιτιστικές χρήσεις το Γενί τζαμί της οδού Ερμού. Τόνοι σκουπιδιών, μπάζων κι εγώ δε ξέρω τι άλλο βγήκαν από το μνημείο. Θυμάμαι ακόμα τις «βρωμούσες» που μετά από δεκαετίες εγκατάλειψης και μετά τη βάρβαρη «καρατόμηση» του μνημείου, το ξερίζωμα του μολύβδινου τρούλου του στη δεκαετία του 1950, είχαν φυτρώσει στο εσωτερικό του. Δένδρα σωστά που ξεμυτούσαν πάνω από τα ντουβάρια του.

Σκοπός όλων ετούτων των κοσμοιστορικών για την Επάνω Σκάλα η χρήση του μνημείου ως εκθεσιακός χώρος για τη μεγάλη έκθεση ζωγραφικής του Γιώργου Πέρρου εκείνον τον Αύγουστο. Όπως και έγινε. Οι Μυτιληνιοί που συνέρευσαν στην έκθεση διαπίστωσαν πόσο όμορφο ήταν (και παραμένει παρά τα χάλια του) το μνημείο. Και προπάντων διαπίστωσαν την ανάγκη της σωτηρίας του. Που κοντά 40 χρόνια μετά ακόμα δεν ήλθε. Το μνημείο ακόμα περιμένει μια δημοτική αρχή που θα τιμά το ρόλο της και που θα διεκδικήσει την αναστήλωση του μνημείου αυτού της πόλης. Θα θέσει τέλος στη ντροπή γιατί ντροπή για τη Μυτιλήνη του 21ου αιώνα είναι η εγκατάλειψη ενός μνημείου «του άλλου» απλά και μόνο επειδή ανήκει στη θρησκεία «του άλλου».

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Αλλά ας είναι.

Τι άφησε πίσω της ετούτη η ιστορία που σας διηγούμαι σήμερα;

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Το «ξεμπάζωμα» του εσωτερικού του Γενί τζαμιού αποκάλυψε το από ξύλο πορτόφυλλο της κεντρικής εισόδου του τζαμιού.

Ένα πανέμορφο ξυλόγλυπτο περί της ύπαρξης του οποίου η αρμοδίως ειδοποιηθείσα εδρεύουσα στη Χίο τότε Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων ουδόλως ασχολήθηκε. Κι απέμεινε εκεί στο νάρθηκα του τζαμιού να περιμένει, τι να περιμένει άραγε...

Κι ο καιρός περνούσε ώσπου χρόνια μετά, αρχές της δεκαετίας του 2000 ήταν, μετά από μια χρήση του τζαμιού και πάλι για μια έκθεση ζωγραφικής, του τότε Γενικού Γραμματέα του υπουργείου Αιγαίου Γιάννη Μαχαιρίδη (είχαμε Γενικούς Γραμματείς κάποτε που όχι μόνο έμεναν στο νησί αλλά και πραγματοποιούσαν πολιτιστικές εκδηλώσεις με έργα τους) το πορτόφυλλο.... εξαφανίστηκε. Ήταν όμως όπως αποδείχθηκε τυχερό.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Λίγες μέρες μετά παραδόθηκε στην Εφορεία Αρχαιοτήτων από αυτόν που το είχε «δανειστεί» - επώνυμος Μυτιληνιός και δαύτος τρομάρα του - μεταφέρθηκε στα εργαστήρια συντήρησης και σώθηκε.

Συντηρημένο σήμερα, φιλοξενείται στο χώρο των εργαστηρίων και περιμένει.

Περιμένει μια θέση στο μουσειακό χώρο που θα λειτουργήσει στο αναστηλωμένο παρά τις βλακώδεις αντιδράσεις πατριδοκάπηλων και πατριδέμπορων, Βαλιδέ τζαμί. Εκεί θα περιμένει όπως χρόνια τώρα περίμενε.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Θα περιμένει, μια δημοτική αρχή που θα εγκαινιάσει τον αναστηλωμένο χώρο του Γενί τζαμιού της Επάνω Σκάλας. Ενός χώρου που θα τιμά την ιστορία της πόλης και των ανθρώπων της. Τις παραδόσεις της και τις αξίες της.

Εκεί – γεροί να είμαστε να το ζήσουμε – θα ξεκουραστεί για πάντα το σωσμένο χάρη στην «παλαβάδα» κάποιων, ξύλινο πορτόφυλλο του Γενί τζαμιού της Μυτιλήνης.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Τ` αντροκόριτσο του Αργύρη Εφταλιώτη

Κείμενο του Αργύρη Εφταλιώτη με θέμα τα Φώτα σε επιμέλεια του εκπαιδευτικού συγγραφέα ΒΑΣΙΛΗ ΓΕΩΡΓΑ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Φώτα στη Μυτιλήνη του 1926

Το πολύτιμο υλικό που διέσωσε η εταιρεία «Αρχιπέλαγος» -Δείτε ο βίντεο με το αρχειακό υλικό
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

«Νύχτα των κρυστάλλων» στον Πολιχνίτο

H πιο ντροπιαστική σελίδα της ιστορίας της Λέσβου*
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

ΟΠΕΚΕΠΕ: η λέξη του 2025 και το αποτύπωμα μιας χρονιάς

Η «λέξη της χρονιάς» στο ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου έχει καταφέρει να λειτουργεί όχι μόνο ως γλωσσικό παιχνίδι, αλλά και ως άτυπο χρονικό της κοινωνικής και πολιτικής ζωής
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Όταν οι ταχυδρόμοι στη Λέσβο γίνονταν Αη Βασίληδες!

Ιστορίες αγάπης, ελπίδας και μικρών θαυμάτων από τον Μπάμπη Στυλιανίδη και τα παλιά ΕΛΤΑ πριν «μαραζώσουν»
ΑΝΘΗ ΠΑΖΙΑΝΟΥ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η Λέσβος μέσα στο 2025: όσα μας δοκίμασαν και όσα μας κράτησαν

Ανασκόπηση της χρονιάς μέσα από τις ειδήσεις που άνοιξαν συζητήσεις
ΑΝΘΗ ΠΑΖΙΑΝΟΥ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Χριστουγεννιάτικη νοσταλγία: Εικόνες και ιστορίες από τον περασμένο αιώνα

Γράφουν η ΜΑΡΙΑ ΓΡΗΓΟΡΑ και η ΦΑΝΗ ΜΑΡΩΝΙΤΟΥ* από τη Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Μυτιλήνης
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η Χριστουγεννιάτικη Μυτιλήνη του 1930

Των ΜΑΡΙΑ ΓΡΗΓΟΡΑ και ΦΑΝΗΣ ΜΑΡΩΝΙΤΟΥ*
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Μια Χριστουγεννιάτικη ιστορία από άλλη εποχή

Μια ιστορία που επιμελήθηκε ο συγγραφέας Βασίλης Γεώργας
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Χριστουγεννιάτικα έθιμα και παραδόσεις της παλιάς Λέσβου

Των ΜΑΡΙΑΣ ΓΡΗΓΟΡΑ ΚΑΙ ΦΑΝΗΣ ΜΑΡΩΝΙΤΟΥ*
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Μαρτυρία για τον Παναγιώτη Γώγο, 81 χρόνια από την παραμονή Χριστουγέννων του 1944

Οι «Φίλοι Ιστορικής Μνήμης και Πολιτιστικής Δημιουργίας» θυμούνται...
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

«Ήρταν γοι δουλ’ να σκλαβώσιν τ’ς λεφτιρ’»

81 χρόνια από το θρυλικό GO BACK του λαού της Λέσβου -Παραμονή Χριστουγέννων ήταν και τότε που ο λαός της Μυτιλήνης και των χωριών έγραψε τη δική του εποποιία υπερασπιζόμενος την ελευθερία που είχε κατακτήσει
ΘΡΑΣΟΣ ΑΒΡΑΑΜ