× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Η περιπέτεια του πορτόφυλλου του Γενί τζαμιού της Μυτιλήνης

Από το Γενί τζαμί με τα σκουπίδια στο εργαστήριο συντήρησης της αρχαιολογικής υπηρεσίας, μισός αιώνας δρόμος

Γράφει ο ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΠΑΛΑΣΚΑΣ Δημοσίευση 2/11/2022

Η περιπέτεια του πορτόφυλλου του Γενί τζαμιού της Μυτιλήνης
' χρόνος ανάγνωσης

Πάνε πολλά χρόνια, μέσα προς τέλη της δεκαετίας του 1980 ήταν, όταν ο ζωγράφος Γιώργος Πέρρος, μακαρίτης πια, σε συνεργασία με τον ενεργό περί των θεμάτων του πολιτισμού τότε (και μη καταδικάζοντα όπως σήμερα τις εργασίες αναστήλωσης μνημείων) σύλλογο των κατοίκων της Επάνω Σκάλας αλλά και με την ενεργό στήριξη των ανθρώπων του Δήμου Μυτιλήνης με το Στρατή Πάλλη, το Βασίλη Τεντόμα, το Δημήτρη Μπουρνού, το Γιάννη Παυλή, το Γιώργο Αθηνιώτη, το Μιχάλη Ανδριώτη, το Θόδωρο Χαχλάκα  και τόσους άλλους που τίμησαν τις καρέκλες που καθόταν (ή μάλλον δεν καθόταν γιατί δούλευαν σκληρά) αποφάσισαν να δώσουν σε πολιτιστικές χρήσεις το Γενί τζαμί της οδού Ερμού. Τόνοι σκουπιδιών, μπάζων κι εγώ δε ξέρω τι άλλο βγήκαν από το μνημείο. Θυμάμαι ακόμα τις «βρωμούσες» που μετά από δεκαετίες εγκατάλειψης και μετά τη βάρβαρη «καρατόμηση» του μνημείου, το ξερίζωμα του μολύβδινου τρούλου του στη δεκαετία του 1950, είχαν φυτρώσει στο εσωτερικό του. Δένδρα σωστά που ξεμυτούσαν πάνω από τα ντουβάρια του.

Σκοπός όλων ετούτων των κοσμοιστορικών για την Επάνω Σκάλα η χρήση του μνημείου ως εκθεσιακός χώρος για τη μεγάλη έκθεση ζωγραφικής του Γιώργου Πέρρου εκείνον τον Αύγουστο. Όπως και έγινε. Οι Μυτιληνιοί που συνέρευσαν στην έκθεση διαπίστωσαν πόσο όμορφο ήταν (και παραμένει παρά τα χάλια του) το μνημείο. Και προπάντων διαπίστωσαν την ανάγκη της σωτηρίας του. Που κοντά 40 χρόνια μετά ακόμα δεν ήλθε. Το μνημείο ακόμα περιμένει μια δημοτική αρχή που θα τιμά το ρόλο της και που θα διεκδικήσει την αναστήλωση του μνημείου αυτού της πόλης. Θα θέσει τέλος στη ντροπή γιατί ντροπή για τη Μυτιλήνη του 21ου αιώνα είναι η εγκατάλειψη ενός μνημείου «του άλλου» απλά και μόνο επειδή ανήκει στη θρησκεία «του άλλου».

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Αλλά ας είναι.

Τι άφησε πίσω της ετούτη η ιστορία που σας διηγούμαι σήμερα;

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Το «ξεμπάζωμα» του εσωτερικού του Γενί τζαμιού αποκάλυψε το από ξύλο πορτόφυλλο της κεντρικής εισόδου του τζαμιού.

Ένα πανέμορφο ξυλόγλυπτο περί της ύπαρξης του οποίου η αρμοδίως ειδοποιηθείσα εδρεύουσα στη Χίο τότε Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων ουδόλως ασχολήθηκε. Κι απέμεινε εκεί στο νάρθηκα του τζαμιού να περιμένει, τι να περιμένει άραγε...

Κι ο καιρός περνούσε ώσπου χρόνια μετά, αρχές της δεκαετίας του 2000 ήταν, μετά από μια χρήση του τζαμιού και πάλι για μια έκθεση ζωγραφικής, του τότε Γενικού Γραμματέα του υπουργείου Αιγαίου Γιάννη Μαχαιρίδη (είχαμε Γενικούς Γραμματείς κάποτε που όχι μόνο έμεναν στο νησί αλλά και πραγματοποιούσαν πολιτιστικές εκδηλώσεις με έργα τους) το πορτόφυλλο.... εξαφανίστηκε. Ήταν όμως όπως αποδείχθηκε τυχερό.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Λίγες μέρες μετά παραδόθηκε στην Εφορεία Αρχαιοτήτων από αυτόν που το είχε «δανειστεί» - επώνυμος Μυτιληνιός και δαύτος τρομάρα του - μεταφέρθηκε στα εργαστήρια συντήρησης και σώθηκε.

Συντηρημένο σήμερα, φιλοξενείται στο χώρο των εργαστηρίων και περιμένει.

Περιμένει μια θέση στο μουσειακό χώρο που θα λειτουργήσει στο αναστηλωμένο παρά τις βλακώδεις αντιδράσεις πατριδοκάπηλων και πατριδέμπορων, Βαλιδέ τζαμί. Εκεί θα περιμένει όπως χρόνια τώρα περίμενε.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Θα περιμένει, μια δημοτική αρχή που θα εγκαινιάσει τον αναστηλωμένο χώρο του Γενί τζαμιού της Επάνω Σκάλας. Ενός χώρου που θα τιμά την ιστορία της πόλης και των ανθρώπων της. Τις παραδόσεις της και τις αξίες της.

Εκεί – γεροί να είμαστε να το ζήσουμε – θα ξεκουραστεί για πάντα το σωσμένο χάρη στην «παλαβάδα» κάποιων, ξύλινο πορτόφυλλο του Γενί τζαμιού της Μυτιλήνης.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ο Σίμος που σκουπίζει τους δρόμους και αγγίζει τις καρδιές

Μια ήσυχη μορφή της καθημερινότητας που δίνει αξιοπρέπεια και νόημα στην εργασία- Μέσα από το πρόγραμμα 55-67 της ΔΥΠΑ συνεχίζει να δουλεύει με πίστη και αγάπη για τη Μυτιλήνη
Ο Σίμος που σκουπίζει τους δρόμους και αγγίζει τις καρδιές
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Μια φεμινίστρια στη Θερμή του 1930

Η Winifred Lamb, η αρχαιολογία και οι αγώνες για τα δικαιώματα των γυναικών
Μια φεμινίστρια στη Θερμή του 1930
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Οι έξι Λέσβιοι της Καισαριανής και η μνήμη της Αντίστασης

Ο συγγραφέας Γιώργος Γαλέτσας μιλά για τις συγκλονιστικές φωτογραφίες των μελλοθανάτων και την ιστορία των συμπατριωτών που εκτελέστηκαν μαζί με τους 200 στην Καισαριανή
Οι έξι Λέσβιοι της Καισαριανής και η μνήμη της Αντίστασης
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Μνήμες, γενιές και ιστορίες στο 1ο Λεσβιακό μαθητικό φεστιβάλ

«Η ιστορία του σχολείου μου είναι η ιστορία του τόπου μου»
Μνήμες, γενιές και ιστορίες στο 1ο Λεσβιακό μαθητικό φεστιβάλ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Οι συντακτες που γράφουν ιστορία εδώ και 100 χρόνια

Η αυλαία των επετειακών εκδηλώσεων της Ένωσης Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Πελοποννήσου Ηπείρου και Νήσων ανοίγει στις 27 Μαρτίου στο Ηράκλειο
Οι συντακτες που γράφουν ιστορία εδώ και 100 χρόνια
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

«Είμαι η Εύα Τσάπαρη και ήμουν στο τρίτο βαγόνι για τα Τέμπη»

Επιζώσες και επιζώντες στο ντοκιμαντέρ του Dnews
«Είμαι η Εύα Τσάπαρη και ήμουν στο τρίτο βαγόνι για τα Τέμπη»
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Αποκριές στη Μυτιλήνη το 1913

Λίγους μήνες μετά την απελευθέρωση του νησιού -Γράφει η ΜΑΡΙΑ ΓΡΗΓΟΡΑ*
Αποκριές στη Μυτιλήνη το 1913
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

53 χρόνια από την κατάληψη της Νομικής

Φεβρουάριος 1973-2026
53 χρόνια από την κατάληψη της Νομικής
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Έξι μάρτυρες από τη Λέσβο στο «θυσιαστήριο της λευτεριάς»

Με αφορμή τη για πρώτη φορά δημοσιοποίηση φωτογραφιών από τις εκτελέσεις των 200 στην Καισαριανή, ας θυμηθούμε τα ονόματά τους. Γιάννης Ανούσας, Ιγνάτης Αντωνέλλης, Τηλέμαχος Βασάλος, Ηλίας Κακαλιός, Αναστάσης Πατέστος και Στέφανος Φουντής
Έξι μάρτυρες από τη Λέσβο στο «θυσιαστήριο της λευτεριάς»
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ο Αγιος Βαλεντίνος της Μυτιλήνης και η άγνωστη διαδρομή των λειψάνων του

Από τη Ρώμη του 268 μ.Χ. έως τον Καθολικό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου – Ο Len Meachim μιλά στο «Ν» για την ιστορία και τις φετινές εκδηλώσεις
Ο Αγιος Βαλεντίνος της Μυτιλήνης και η άγνωστη διαδρομή των λειψάνων του
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Στους 20 πιο επιδραστικούς επιστήμονες Υγείας του 2025 ο Αναστάσιος Μίλκας

Η λίστα Mononews Health 20 αναδεικνύει τον «ιπτάμενο καρδιολόγο» της Λέσβου
Στους 20 πιο επιδραστικούς επιστήμονες Υγείας του 2025 ο Αναστάσιος Μίλκας
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η ξεχασμένη εξέγερση των πεινασμένων της Μυτιλήνης

90 χρόνια συμπληρώνονται φέτος από μια όχι και τόσο ιδιαίτερα γνωστή εξέγερση που έγινε τον Φεβρουάριο του 1936 από τον λαό της Μυτιλήνης
Η ξεχασμένη εξέγερση των πεινασμένων της Μυτιλήνης