× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Τι μας λέει ένα θρόνος (που δεν βλέπουμε) στο κλειστό αρχαιολογικό Μουσείο Μυτιλήνης

O θρόνος του Ποτάμωνα και άλλες τιμές για ένα Λέσβιο δημοσιοσχετίστα. Μια άγνωστη φωτογραφία του θρόνου στην αυλή της Μητρόπολης, στα τέλη του 19ου αιώνα

Γράφει ο ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΠΑΛΑΣΚΑΣ Δημοσίευση 5/4/2021

Τι μας λέει ένα θρόνος (που δεν βλέπουμε) στο κλειστό αρχαιολογικό Μουσείο Μυτιλήνης
' χρόνος ανάγνωσης

«Ο θρόνος του Ποτάμωνος, του ρήτορα που η πόλη της Μυτιλήνης τίμησε ιδιαίτερα για τον μεσολαβητικό του ρόλο ώστε να ρυθμιστούν φιλικά οι σχέσεις με τον Καίσαρα είναι από τα σημαντικότερα εκθέματα που μπορεί να δει ο επισκέπτης». Έτσι μας λέει ο επίσημος οδηγός του παλιού αρχαιολογικού μουσείου Μυτιλήνης. Το μόνο που.... δεν μας λέει είναι ότι το εικαζόμενο ότι προέρχεται από το αρχαίο θέατρο της Μυτιλήνης προεδρικό έδρανο, φυλάσσεται μεν στο παλιό αρχαιολογικό μουσείο Μυτιλήνης αλλά χρόνια τώρα δεν το βλέπουμε. Δεν μπορούμε να το δούμε αφού το μουσείο παραμένει κλειστό και ένας θεός ξέρει πότε και πώς θα ξανανοίξει.

Πρόσφατα μια αναζήτηση (από τις καλές επιπτώσεις της καραντίνας κορονοϊού ένεκα) στο φωτογραφικό αρχείο της Βρετανικής Σχολής Αθηνών (British School of Ahens) έκανε γνωστή σε έναν αδαή περί τούτων σαν κι εμένα μια φωτογραφία του θρόνου εκεί όπου βρισκόταν πριν μεταφερθεί αρχικά στην αυλή και μετά στο υποστατικό του κυρίως κτηρίου στην πίσω αυλή. Μια φωτογραφία του στην αυλή του Μητροπολιτικού ναού του Αγίου Αθανασίου. Διάφορες πηγές έλεγαν πως ο θρόνος αυτός βρισκόταν στην αυλή της Μητρόπολης. Κάποιοι, ποιός ξέρει που στήριζαν την άποψη τους, έλεγαν πως ήταν στην πίσω αυλή και τον χρησιμοποιούσε ο Μητροπολίτης στην υπαίθρια δεύτερη Ανάσταση. Και να τώρα η φωτογραφία που για εμάς τους αδαείς δείχνει το θρόνο εκεί όπου πραγματικά βρισκόταν.  Μπροστά στο ακίνητο που κατεδαφίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1960, στο ανατολικό άκρο της αυλής που βρίσκεται ανάμεσα στο μητροπολιτικό ναό και στα γραφεία της Μητρόπολης Μυτιλήνης. Το ακίνητο κατεδαφίστηκε προκειμένου να χτιστεί στη θέση του το βυζαντινό μουσείο Μυτιλήνης αλλά οι ανασκαφές που ακολούθησαν έφεραν στο φώς τα σημαντικά αρχαιολογικά ευρήματα που είναι σήμερα ορατά.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Στη φωτογραφία σε ένα βάθρο που σχηματίζουν τρεις σειρές δόμων από ιγνιμβρίτη, σίγουρα από παλιότερη χρήση, τοποθετημένοι κλιμακωτά, στέκει ο θρόνος του Ποτάμωνα. Επιβεβαιώνοντας τις προφορικές μαρτυρίες για τη χρήση του σε υπαίθριες συνάξεις στις οποίες συμμετείχε ο εκάστοτε Μητροπολίτης. Μια από αυτές και η δεύτερη Ανάσταση που ακόμα και σήμερα γίνεται σε αυτήν την αυλή, το πρωί της Κυριακής του Πάσχα.

Οι ειδικοί λένε πως ο θρόνος αυτός προέρχεται από το αρχαίο θέατρο της πόλης, ήταν τοποθετημένος στην προεδρική θέση του κοίλου του θεάτρου και ήταν αφιερωμένος αρχικά στον εκάστοτε ιερέα του Απόλλωνα και τελικά στον Ποτάμωνα, γιο του φιλοσόφου Λεσβώνακτος.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Το γιατί, είναι μια μεγάλη ιστορία που έχει να κάνει με τα πήγαινε έλα της Μυτιλήνης μια με τον έναν και μια με τον άλλον,. Πότε με τους Αθηναίους και πότε με τους Σπαρτιάτες, πότε με τους Ρωμαίους και πότε με το Μιθριδάτη τον Στ τον Ευπάτορα του Πόντου. Για να μη μιλήσουμε και για τα μετά αλλά και για τα σημερινά...

Τέλος πάντων. Ο Ποταμώνας τιμήθηκε το λοιπόν με δημόσια κτήρια και άλλες τιμές ως που να καταλήξει στις μέρες μας ένας δρόμος από το αρχαίο λιμάνι της πόλης στην Επάνω Σκάλα ως το πάρκο (ο Θεός να το κάνει) του Αγίου Ευδοκίμου.

Κατάφερε με τις προσωπικές του σχέσεις στη Ρώμη, διαπραγματεύσεις (και μπαξίσια κατά πάσα πιθανότητα)  να διατηρήσει η Μυτιλήνης το προνόμιο της ελευθερίας της τις προνομιακές αλλά και τις πελατειακές της σχέσεις με την αυτοκρατορική οικογένεια.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Δεδομένων όλων ετούτων οι Μυτιληνιοί έχοντας γλυτώσει το Ρωμαϊκό μαχαίρι τίμησαν τον δημοσιοσχετίστα τους Ποτάμωνα ως ευεργέτη και του αφιέρωσαν δημόσια κτήρια. Σε ένα από δαύτα, στο «Ποταμώνιο» εντοίχισαν τις συμφωνίες του με τους Ρωμαίους καθώς και τιμητικές επιγραφές στις οποίες τον αποκαλούν «Ευεργέτη» και «Σωτήρα» και «Κτίστη» της πόλης.

Πού ήταν ετούτο το Ποταμώνιο;  Άλλοι λένε ότι βρισκόταν στην Ακρόπολη της πόλης, στο σημερινό πάνω κάστρο. Κατά τον Δ. Ευαγγελίδη, παλιό Έφορο Αρχαιοτήτων της Λέσβου, πρέπει να βρισκόταν στην θέση του μουσουλμανικού νεκροταφείου από το σημερινό 5ο Δημοτικό σχολείο ως ... την οδό Λεσβώνακτος.

Ο θρόνος του σκοτεινός και μόνος, είπαμε. Μένει κλεισμένος στο υποστατικό...  Οι δε σύγχρονοι Μυτιληνιοί αναζητούν ένα σύγχρονο Ποτάμωνα. Αλλά δεν έχουν καταλήξει σε ποιον να τον στείλουν και προπάντων τι να ζητήσει.

 

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Αποκριές στη Μυτιλήνη το 1913

Λίγους μήνες μετά την απελευθέρωση του νησιού -Γράφει η ΜΑΡΙΑ ΓΡΗΓΟΡΑ*
Αποκριές στη Μυτιλήνη το 1913
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

53 χρόνια από την κατάληψη της Νομικής

Φεβρουάριος 1973-2026
53 χρόνια από την κατάληψη της Νομικής
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Έξι μάρτυρες από τη Λέσβο στο «θυσιαστήριο της λευτεριάς»

Με αφορμή τη για πρώτη φορά δημοσιοποίηση φωτογραφιών από τις εκτελέσεις των 200 στην Καισαριανή, ας θυμηθούμε τα ονόματά τους. Γιάννης Ανούσας, Ιγνάτης Αντωνέλλης, Τηλέμαχος Βασάλος, Ηλίας Κακαλιός, Αναστάσης Πατέστος και Στέφανος Φουντής
Έξι μάρτυρες από τη Λέσβο στο «θυσιαστήριο της λευτεριάς»
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ο Αγιος Βαλεντίνος της Μυτιλήνης και η άγνωστη διαδρομή των λειψάνων του

Από τη Ρώμη του 268 μ.Χ. έως τον Καθολικό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου – Ο Len Meachim μιλά στο «Ν» για την ιστορία και τις φετινές εκδηλώσεις
Ο Αγιος Βαλεντίνος της Μυτιλήνης και η άγνωστη διαδρομή των λειψάνων του
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Στους 20 πιο επιδραστικούς επιστήμονες Υγείας του 2025 ο Αναστάσιος Μίλκας

Η λίστα Mononews Health 20 αναδεικνύει τον «ιπτάμενο καρδιολόγο» της Λέσβου
Στους 20 πιο επιδραστικούς επιστήμονες Υγείας του 2025 ο Αναστάσιος Μίλκας
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η ξεχασμένη εξέγερση των πεινασμένων της Μυτιλήνης

90 χρόνια συμπληρώνονται φέτος από μια όχι και τόσο ιδιαίτερα γνωστή εξέγερση που έγινε τον Φεβρουάριο του 1936 από τον λαό της Μυτιλήνης
Η ξεχασμένη εξέγερση των πεινασμένων της Μυτιλήνης
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η ζωή και το έργο του πρωτοπόρου μηχανικού που σφράγισε την ανάπτυξη της Μυτιλήνης

Ο δρόμος της Αγριλιάς Κρατήγου που τιμά τον Συμεών Αργυρόπουλο
Η ζωή και το έργο του πρωτοπόρου μηχανικού που σφράγισε την ανάπτυξη της Μυτιλήνης
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Του Αγίου Αθανασίου, στη γιορτή του Μητροπολιτικού Ναού της Μυτιλήνης

Η άγνωστη ιστορία του μνημειακού και ιστορικού Ναού στο κέντρο της Μυτιληνιάς αγοράς
Του Αγίου Αθανασίου, στη γιορτή του Μητροπολιτικού Ναού της Μυτιλήνης
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η ιστορία μιας δίωξης που κράτησε 2.897 ημέρες

Binder, Καρακίτσος, Αποστολόπουλος και δημοσιογράφοι διεθνών ΜΜΕ στο «Ν»
Η ιστορία μιας δίωξης που κράτησε 2.897 ημέρες
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Τ` αντροκόριτσο του Αργύρη Εφταλιώτη

Κείμενο του Αργύρη Εφταλιώτη με θέμα τα Φώτα σε επιμέλεια του εκπαιδευτικού συγγραφέα ΒΑΣΙΛΗ ΓΕΩΡΓΑ
Τ` αντροκόριτσο του Αργύρη Εφταλιώτη
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Φώτα στη Μυτιλήνη του 1926

Το πολύτιμο υλικό που διέσωσε η εταιρεία «Αρχιπέλαγος» -Δείτε ο βίντεο με το αρχειακό υλικό
Φώτα στη Μυτιλήνη του 1926
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

«Νύχτα των κρυστάλλων» στον Πολιχνίτο

H πιο ντροπιαστική σελίδα της ιστορίας της Λέσβου*
«Νύχτα των κρυστάλλων» στον Πολιχνίτο