Στις τελευταίες συνεδριάσεις, το Δημοτικό Συμβούλιο Μυτιλήνης ασχολήθηκε, και μάλιστα έντονα, με το θέμα της απορρόφησης της ΔΙΑΝΟΧ (Χίος) από τη ΔΕΔΑΠΑΛ (Μυτιλήνη) και της δημιουργίας του ενιαίου Φορέα Διαχείρισης Απορριμμάτων Βορείου Αιγαίου (ΦΟΔΣΑ).

Για το θέμα αυτό, ο δημοτικός σύμβουλος της Λαϊκής Συσπείρωσης, Παναγιώτης Αυγουστίδης, στο παρακάτω άρθρο του «έβαλε το δάχτυλο επί τον τύπο των ήλων» και σας το παραθέτω χωρίς δικά μου σχόλια.

Η απορρόφηση της ΔΙΑΝΟΧ από τη ΔΕΔΑΠΑΛ – Ενδιάμεσος σταθμός στην ιδιωτικοποίηση της διαχείρισης απορριμμάτων στο Βόρειο Αιγαίο.

Η ΔΕΔΑΠΑΛ Α.Ε. αποτελεί μέχρι σήμερα τον φορέα διαχείρισης απορριμμάτων των τεσσάρων (4) δήμων της Π.Ε. Λέσβου, ενώ η ΔΙΑΝΟΧ Α.Ε. είναι ο αντίστοιχος φορέας των επτά (7) δήμων των Π.Ε. Χίου και Σάμου. Με κυβερνητικές αποφάσεις των προηγούμενων ετών έχει προχωρήσει η συνένωση σε δύο φορείς διαχείρισης στο Βόρειο Αιγαίο, με πολλά προβλήματα.

Η απόφαση της Δημοτικής Αρχής Μυτιλήνης, στο Δημοτικό Συμβούλιο της 8ης Οκτωβρίου 2025, να αποδεχθεί τους όρους απορρόφησης της ΔΙΑΝΟΧ Α.Ε. από τη ΔΕΔΑΠΑΛ Α.Ε., που επέβαλε θεσμικά η κυβέρνηση, δεν αποτελεί μια τυπική τεχνική διαδικασία. Είναι μια βαθιά πολιτική επιλογή, με συνέπειες που θα τις πληρώσουν τόσο οι δημότες της Μυτιλήνης όσο και των άλλων δήμων του Βορείου Αιγαίου – οικονομικές, διοικητικές και θεσμικές.

Με την απορρόφηση αυτή δημιουργείται ο ενιαίος Φορέας Διαχείρισης Απορριμμάτων Βορείου Αιγαίου (ΦΟΔΣΑ Βορείου Αιγαίου), με τον Δήμο Μυτιλήνης να καλείται να «χαρίσει» μετοχές αξίας 152.000 ευρώ στον Δήμο Χίου, χωρίς αντίτιμο. Με αυτή την κίνηση το ποσοστό συμμετοχής της Μυτιλήνης στη νέα εταιρεία μειώνεται από 56% σε 30%, ενώ τα χρέη και οι λοιπές υποχρεώσεις της ΔΙΑΝΟΧ μεταφέρονται ακέραια στη νέα εταιρεία.

Συνολικά, οι τέσσερις δήμοι-μέτοχοι της ΔΕΔΑΠΑΛ καλούνται να «χαρίσουν» μετοχές αξίας περίπου 292.000 ευρώ στους επτά δήμους-μετόχους της ΔΙΑΝΟΧ, ώστε η μετοχική θέση κάθε δήμου να αναλογεί στο ποσοστό του πληθυσμού του επί του συνολικού πληθυσμού του Βορείου Αιγαίου, σύμφωνα με τα στοιχεία της Στατιστικής Αρχής. Οι επτά δήμοι καθίστανται έτσι κάτοχοι μετοχικού κεφαλαίου για το οποίο δεν θα καταβάλουν κανένα αντίτιμο.

Με την απόφασή της αυτή η Δημοτική Αρχή Μυτιλήνης παραδίδει σημαντικό κομμάτι της περιουσίας του Δήμου, μειώνει δραματικά τη δύναμή του στη λήψη αποφάσεων και φορτώνεται βάρη που δεν του αναλογούν.

Ο ΦΟΔΣΑ Βορείου Αιγαίου, ένα υδροκέφαλο σχήμα έντεκα (11) δήμων-μετόχων από πέντε μεγάλα και πέντε μικρά νησιά του Βορείου Αιγαίου, καλείται να διαχειριστεί υποδομές διαφορετικού επιπέδου, να αποπληρώσει χρέη που δεν αφορούν όλους τους μετόχους του, να προγραμματίσει και να υλοποιήσει νέες επενδύσεις ώστε να προσαρμοστεί στον εθνικό και περιφερειακό σχεδιασμό και να λειτουργήσει μέσα σε ένα περιβάλλον συνεχούς πίεσης για «αποτελεσματικότητα».

Όσοι γνωρίζουν την πραγματικότητα τέτοιων εταιρικών σχημάτων αντιλαμβάνονται ότι αυτό προοιωνίζει διοικητική αστάθεια, συγκρούσεις συμφερόντων, τεχνικές και διοικητικές δυσλειτουργίες και καθυστερήσεις στη λήψη αποφάσεων.

Το οικονομικό αποτύπωμα είναι ακόμη πιο ανησυχητικό. Τα χρέη και οι κάθε λογής υποχρεώσεις της (πρώην πλέον) ΔΙΑΝΟΧ, μαζί με τα αυξημένα λειτουργικά κόστη ενός τόσο υδροκέφαλου φορέα, θα πρέπει να καλυφθούν. Με βάση το νομικό πλαίσιο για τις εταιρείες των ΟΤΑ, αυτό μπορεί να γίνει μόνο με αύξηση των τελών παροχής υπηρεσιών του ΦΟΔΣΑ προς τους δήμους-μετόχους, δηλαδή από τους ίδιους τους δημότες.

Οι δημότες της Μυτιλήνης είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα δουν νέες, επιπλέον χρεώσεις για το 2026 στους λογαριασμούς τους, «βαφτισμένες» ως προσαρμογές στη νέα πραγματικότητα. Και αυτό παρά το γεγονός ότι μόλις πριν από έναν μήνα είχε ήδη αναπροσαρμοστεί το τιμολόγιο της ΔΕΔΑΠΑΛ με αυξήσεις για το υπόλοιπο του 2025 και (με βάση τον νέο κανονισμό τιμολόγησης) για το 2026.

Πρόκειται για πολιτική επιλογή που μετακυλίει το βάρος της «ενοποίησης» στην τσέπη των πολιτών. Παράλληλα, η μείωση της συμμετοχής του Δήμου Μυτιλήνης σημαίνει περιορισμό της φωνής του στη διοίκηση. Λιγότερη επιρροή, λιγότερη λογοδοσία, λιγότερη διαφάνεια, με τις κρίσιμες επιλογές να λαμβάνονται ολοένα και πιο μακριά από τα συμφέροντα των δημοτών. Και όταν οι αποφάσεις απομακρύνονται από την κοινωνία, ανοίγει ο δρόμος για το επόμενο βήμα: την είσοδο των ιδιωτών.

Ως Λαϊκή Συσπείρωση τονίσαμε ξεκάθαρα ότι η επικαλούμενη «ενοποίηση» αποτελεί στην ουσία στάδιο προετοιμασίας για την ιδιωτικοποίηση. «Πριν αλέκτωρ λαλήσει», είχαμε ήδη μια εξέλιξη: δημοσιεύτηκε σε ηλεκτρονικό ΜΜΕ επιστολή (10.10.2025) του Γενικού Γραμματέα Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων προς τους δημάρχους του Βορείου Αιγαίου, που επιβεβαιώνει του λόγου το αληθές.

Ούτε λίγο ούτε πολύ, ο Γενικός Γραμματέας αναφέρει ότι είναι έτοιμος ο φάκελος και αναμένει την έγκριση των δήμων για κατάθεση και έγκριση στην αρμόδια κυβερνητική επιτροπή της υλοποίησης, μέσω ΣΔΙΤ, δύο μεγάλων Μονάδων Ανάκτησης και Ανακύκλωσης στο Βόρειο Αιγαίο, μία εκ των οποίων στη Λέσβο, με προϋπολογισμό μελέτης 40 εκατ. ευρώ. Χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ θα δοθεί μόνο όταν συμμετάσχει στο έργο ιδιώτης επενδυτής, ο οποίος φυσικά θα αναλάβει και τη διαχείριση. Και όλα αυτά πριν ακόμη συσταθεί καλά-καλά ο νέος φορέας και εκλεγεί η διοίκησή του (πρώτη συνέλευση στις 15.10.2025)! Τέτοια πρεμούρα να προχωρήσει η σύμπραξη με τον ιδιώτη επενδυτή!

Όταν μια δημοτική εταιρεία τεσσάρων δήμων-μετόχων μεταπίπτει «με το ζόρι» σε εταιρεία δέκα δήμων, για να διαχειριστεί συγκεντρωτικά τα απορρίμματα πέντε μεγάλων και πέντε μικρών νησιών του Βορείου Αιγαίου, των οποίων κοινό χαρακτηριστικό είναι η μεγάλη δυσκολία επικοινωνίας, οι θεσμικές απαιτήσεις και οι διοικητικές δυσλειτουργίες, η έλλειψη ισχυρού μετόχου, σε συνδυασμό με τα οικονομικά προβλήματα εν τη γενέσει της, δημιουργούν τις προϋποθέσεις να οδηγηθεί «στα βράχια». Έτσι θα αποτελέσει εύκολο στόχο για όσους επιθυμούν να παραδώσουν τη διαχείριση των απορριμμάτων σε ιδιώτες, στο όνομα της «εξυγίανσης».

Αυτό είναι το πραγματικό σχέδιο που προωθεί η κυβέρνηση, βήμα-βήμα: συρρίκνωση του δημόσιου χαρακτήρα, αποδυνάμωση της θέσης των δήμων, ενίσχυση του επιχειρηματικού ρόλου στη διαχείριση των απορριμμάτων.

Η επιλογή αυτή δεν ωφελεί τους δημότες. Δεν προσφέρει καλύτερες υπηρεσίες, δεν μειώνει το κόστος, δεν εξασφαλίζει βιωσιμότητα. Αντίθετα, τους στερεί τη δυνατότητα να έχουν λόγο για το πώς διαχειρίζεται η περιουσία και το περιβάλλον τους. Και όλα αυτά χωρίς ενημέρωση, χωρίς δημόσιο διάλογο, χωρίς καν τη στοιχειώδη διαφάνεια που επιβάλλει το συμφέρον του τόπου.