Συνταξιούχος δασκάλα, η κ. Φόνη Δομένικου Αναγνώστου, μητέρα του συνταξιούχου Φιλολόγου και διακεκριμένου ιστορικού της Λέσβου, προέδρου τη; Εταιρειας Λσβιακών Μελετών  Στρατή Αναγνώστου αποθησαυρίζει εδώ και χρόνια, σε έμμετρους και ελεύθερους στίχους, τα λυρικά αναβρύσματα της ευαισθησίας της, «λουλούδια που απόθεσε η θάλασσα η πανώρια της ψυχής της σε έρημη ακρογιαλιά» (Γιώργος Ξενέλλης).

Με την επιμέλεια του αείμνηστου συζύγου της, ξεχωριστού δασκάλου και λογίου με σημαντική πολιτιστική προσφορά Γιάννη Αναγνώστου, κυκλοφόρησαν οκτώ ποιητικές της συλλογές (2005–2019), που μοιράζονταν δωρεάν χέρι χέρι με  χέρι.  Στα μονοπάτια της ζωής ( 2005),  Από τα  μύχια της ψυχής (2009), Αγγίγματα αγάπης (2011), Σκόρπιοι στίχοι ( 2013),  Τα φτερά της σκέψης και άλλοι στίχοι (2016), Δροσοσταλίδες ( 2017), Σκέψεις ψυχής ( 2018), Με το βλέμμα της ψυχής ( 2019).  

Η  ποίησή της, άμεση και ευθύβολη, αποδίδει βιώματά της με αδρές λυρικές εικόνες και καθημερινό, κουβεντιαστό ύφος. Η φύση, η αγάπη, η καλοσύνη,τα ανεκπλήρωτα όνειρα, οι υπαρξιακές αναζητήσεις και η ευγνωμοσύνη για τη ζωή αποτελούν την πρώτη ύλη της. Ομορφιά / ασχήμια, φως / σκοτάδι, πόνος / χαρά, τρικυμία / γαλήνη συνθέτουν τους βασικούς αντιθετικούς άξονές της. Ο χρόνος είναι «δρομέας ανίκητος» και «η ζωή σύντομη γιορτή»• Γι’ αυτό βιάζεται να χαρεί το «πανηγύρι της ομορφιάς».

 Πέρα από την έκφραση καθαρά προσωπικών βιωμάτων η κ. Φόνη ρίχνει συχνά ματιές και σε τρέχοντα κοινωνικοπολιτικά θέματα. Τα αντιμετωπίζει με λεπτή ειρωνική, σατιρική διάθεση , όπως στο ποίημα «Αύξηση Τιμών»: 
 Προχθές η τηλεόραση μας είπε για αυξήσεις / σ’ όλα τα είδη των τροφών, ως και τις υποδήσεις. / Επτά κι οκτώ τοις εκατό, κι ακόμα παραπάνω / σ’ όλα που χρειαζόμαστε. Το μπούσουλά μου χάνω. / Όπου κι αν πας κι όπου σταθείς, στη λαϊκή ακόμα, / όλα ακρίβηναν πολύ. Αύξηση και στο χώμα.(..) 

Μια παροδική δραπέτευση από τις δυσχέρειες του παρόντος (χάρη στην ακμαία μνήμη - κρήνη ζωής και λόγου κατά τον αείμνηστο καλό ποιητή και κριτικογράφο Μήτσο Τσιάμη - είναι η νοσταλγική επιστροφή στο ευτυχισμένο παρελθόν.  Ωστόσο δεν αργεί η μοναξιά  να δυναστεύσει αφόρητα την ύπαρξή της. 

   «Το λιοπύρι της μοναξιάς»
 (..) Μεγάλ’ απόψ’ η συντροφιά με τους αγαπημένους
Μα σα σε λίγο φύσηξε βοριάς στο παραθύρι,
 κατάλαβα, πως μόνη μου, φύλλο ξερό τ’ ανέμου, 
βρίσκομαι μέσ’ της μοναξιάς το φοβερό λιοπύρι.

Παρά τη βαθιά επίγνωση πως «το παραμύθι της ζωής γράφεται με δάκρυα», η ποιήτρια πιστεύει στην τελική επικράτηση της ομορφιάς, της αγάπης, της καλοσύνης και της ελευθερίας. «Δόρυ κι ασπίδα της η ελπίδα» (Γιώργος Ξενέλλης), όπως αποτυπώνεται και στους στίχους  της:«Κάποτε»: «Κάποτε θα ξημερώσει. / Φως και ζεστασιά / απ’ τον ήλιο θάρθει. / Θα ξημερώσει. / Το περιμένω, / μα πρώτα πρέπει / να βραδιάσει».

 Πέρα από το ποιητικό της έργο, η κ. Φόνη μάς αποκάλυψε πρόσφατα μια επίσης συγκινητική πτυχή: την καταγραφή δύο προφορικών μαρτυριών της από τον Ελληνοϊταλικό πόλεμο και τη Γερμανική Κατοχή στη Μυτιλήνη (Ανάτυπο από τον τόμο ΚΘ΄ της Εταιρείας Λεσβιακών Μελετών, Μυτιλήνη 2026, σ. 267-272).
Η πρώτη αφορά τον λοχαγό Ιωάννη Κούρδαλο, που σκοτώθηκε στην Αλβανία το 1941 και το όνομά του δεσπόζει στη λίστα των πεσόντων στο Άγαλμα της Ελευθερίας. Η αφήγηση προβάλλει τη θυσία του και τον αβάσταχτο πόνο της συζύγου του, Ευτέρπης:

«Η Ευτέρπη, μόλις το έμαθε, συγκλονισμένη και απαρηγόρητη, αγκάλιαζε συνεχώς εμένα και τη Μέλπω, την αδελφή μου, και έκλαιγε κάθε φορά που μας έβλεπε. Θυμάμαι πως είχε τυλίξει το κεφάλι της με μία καπέτα και έκλαιγε στο υγρό υπόγειο του σπιτιού της. Ήταν τόσο μεγάλος και καθημερινός ο οδυρμός της, που η μητέρα μας δεν άφηνε εμένα και την αδελφή μου να πάμε στο σπίτι της».

Η δεύτερη ανακαλεί μια κατοχική γερμανική επιχείρηση στον Μακρύ Γιαλό, τον θάνατο μιας γυναίκας και τις συνέπειες στους αμάχους, περιστατικό που συνδέθηκε χρόνια αργότερα με επίθεση κατά της Γκεστάπο.

Με αμεσότητα, αυθεντική προφορικότητα και σπάνιες φωτογραφίες από το αρχείο του Στρατή Αναγνώστου, τα κείμενα μεταφέρουν τη συναισθηματική φόρτιση της εποχής. Η αξία τους είναι ουσιαστική: συμπληρώνουν την επίσημη  ιστορική καταγραφή με τη βιωματική ματιά απλών ανθρώπων, φωτίζοντας το πένθος, την αγωνία των αμάχων και τα διλήμματα της Αντίστασης. Προβάλλουν την ανθρώπινη διάσταση της Ιστορίας και εμπλουτίζουν τη συλλογική μνήμη.