Τέτοιες μέρες συμπληρώνουμε έναν χρόνο από τη φωτιά των Βατερών. Βλέποντας τη καταστροφή που είχε συντελεστεί στο δάσος και στα λιοτόπια μας, κατέγραψα την προσωπική μου εμπειρία σε ένα κείμενο από καρδιάς με τίτλο «Μετά την φωτιά, έρχεται το κάρβουνο».

Η συνέχεια δυστυχώς μας ήταν εξαιρετικά οικεία. Το μόνο που μας έσωσε ήταν ότι οι βροχές δεν έπεσαν απότομα ώστε να πλημμυρίσουμε και ότι το λάδι είχε τιμή. Και οι δύο αυτοί παράγοντες προέκυψαν είτε από φυσικές αιτίες, είτε από το εξωτερικό περιβάλλον. Η κεντρική κυβέρνηση και η τοπική αυτοδιοίκηση δεν έκαναν τίποτα ώστε να επηρεάσουν τη ροή των γεγονότων. Τα καμένα πεύκα στέκονται ακόμα κα περιμένουμε πότε θα πέσουν για να κλείσουν οι δρόμοι για τα χωράφια μας, αν απέμεινε κάτι από αυτά. Οι αποζημιώσεις δόθηκαν κυριολεκτικά μια εβδομάδα πριν τις εκλογές του Μάϊου, κάνοντας μας σαφές τρία πράγματα. Πρώτον θεωρούν ότι διαχειρίζονται χρήματα δικά τους, δεύτερον δεν τους ενδιαφέρει τι θα γίνει στο τόπο μας και τρίτο και κυριότερο τόσο πολύ σέβονται την ετυμηγορία του λαού, που πιστεύουν ότι θα αλλάξει δίνοντας μία αποζημίωση λίγο πριν τις εκλογές. Δεν είναι απλά ανήθικο, είναι προσβλητικό.

Η απογραφή της ΕΛΣΤΑΤ για το 2021 έδειξε μείωση του πληθυσμού του Δήμο Δυτικής Λέσβου της τάξης του 13,7% και για την Δημοτική Ενότητα Πολιχνίτου ακόμα χειρότερα, 17,6%. Τα Κέντρα Υγείας λειτουργούν λόγω των θυσιών του προσωπικού τους, τα ταχυδρομεία κλείνουν, όπως και τα σχολεία (βλ. νηπιαγωγείο Λισβορίου). Δεν θα αργήσει να ανοίξει η κουβέντα για συγχωνεύσεις κι άλλων σχολικών μονάδων. Είναι σαφέστατο ότι ο μόνος παράγοντας που μπορεί να ανατρέψει τα πράγματα, είναι οι διεκδικήσεις του λαού «από τα κάτω». Συνελεύσεις στα χωριά για κάθε πρόβλημα, να γίνει δικό μας θέμα η λύση.

Η αυτοδιοίκηση αντίστοιχα θα πρέπει να επιλέξει αν θα είναι με την κεντρική εξουσία ή με τις ανάγκες του κόσμου. Η βελτίωση των χώρων πρασίνου και ο φωτισμός είναι πάγιες ανάγκες, που πρέπει να καλύπτονται. Αλλά εδώ θέλουμε επιλογές διαφορετικής διαχείρισης. Να μπουν μπροστά οι δήμοι και να φτιάξουν ξενώνες όπου υπάρχουν Κέντρα Υγείας ώστε να μένουν εκεί οι γιατροί που θα έρχονται. Αυξάνοντας έμμεσα το εισόδημα τους με αυτό τον τρόπο και αναδεικνύοντας την ανυπαρξία του κράτους. Το ίδιο και για τους δασκάλους, ειδικά εκεί που υπάρχει πρόβλημα εύρεσης στέγης (π.χ. Ερεσό, Μόλυβο). Δεν είναι εξωπραγματικά αυτά, ας δει κάποιος το έργο του παλιού Δημάρχου του Μολύβου, του Κώστα του Δούκα, που τα έκανε πράξη τη δεκαετία του 80’.

Μόνο έτσι τα χωριά μας θα πάρουν ζωή. Και το κάρβουνο δεν θα γίνει «αχλιά τσι σκούν».

*Ο Γιώργος Συκάς είναι  Υποψήφιος Διδάκτορας Τμήματος Γεωγραφίας