Ένα άρθρο στην Ισπανική ιστοσελίδα «Mercacei», που δημοσιεύθηκε στις 4 Ιανουαρίου 2023, μας ενημερώνει πως η ισπανική κυβέρνηση αποφάσισε να δώσει ένα κονδύλι περίπου μισού εκατομμυρίου ευρώ για ένα πρόγραμμα που στόχο έχει να πιστοποιήσει το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο που παράγεται από παραδοσιακούς ελαιώνες της χώρας.

  Το ποσό της χρηματοδότησης δεν είναι μεγάλο και το πρόγραμμα δεν θα έλεγε κανείς ότι είναι ιδιαίτερα φιλόδοξο. Στόχος είναι να πιστοποιηθεί η διαδικασία παραγωγής ελαιολάδου με την ελπίδα πως έτσι θα επιτευχθεί διαφοροποίηση του ελαιολάδου ώστε να τύχει καλύτερης τιμής στην αγορά.

 Τους προηγούμενους μήνες στα αγροτικά μέσα ενημέρωσης της Ισπανίας φιλοξενήθηκαν ρεπορτάζ για επιστημονικές μελέτες που αφορούσαν τους παραδοσιακούς ελαιώνες, την σημασία τους για το περιβάλλον και την κοινωνική ζωή στα χωριά της Ισπανίας.  Επίσης υπήρξαν σειρά δημοσιευμάτων που ανέδειξαν την ανάγκη στήριξης των παραδοσιακών ελαιώνων με πρόσθετες επιδοτήσεις. Τελικά το Ισπανικό υπουργείο Γεωργίας, Αλιείας και Τροφίμων αποφάσισε στην χορήγηση συνδεδεμένης ενίσχυσης, στο πλαίσιο της νέας ΚΑΠ, για τους καλλιεργητές παραδοσιακών ελαιώνων.

  Αδιαφορία για τους Ελληνικούς παραδοσιακούς ελαιώνες

  Στην Ελλάδα η έννοια παραδοσιακός ελαιώνας, είναι άγνωστη για το Στρατηγικό Σχέδιο εφαρμογής της νέας ΚΑΠ και το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης. Δεν είναι όμως μόνο η Ελληνική κυβέρνηση που αδιαφορεί για την τύχη των παραδοσιακών ελαιώνων.  Το ίδιο κάνουν και τα κόμματα της αντιπολίτευσης αλλά και τα συνδικαλιστικά όργανα των αγροτών και οι αγροτικοί συνεταιρισμοί.

 Στην νέα ΚΑΠ δεν προβλέπεται καμία πρόσθετη επιδότηση για την περίοδο 2023 – 2027. Επίσης δεν έχει ανακοινωθεί κανένα ερευνητικό πρόγραμμα που να μελετά την επίδραση των παραδοσιακών ελαιώνων στις κοινωνικές των χωριών και πόλεων των ελαιοπαραγωγικών περιοχών της χώρας. Το ίδιο ισχύει για την επίδραση παραδοσιακών ελαιώνων στο φυσικό περιβάλλον.

 Κι όμως στους παραδοσιακούς ελαιώνες της χώρας αναπτύσσονται βρώσιμες ποικιλίες άγριων μανιταριών, ένας μεγάλος αριθμός βρώσιμων άγριων χόρτων. Όπως επίσης μεγάλος αριθμός βοτάνων  (βλέπε ρίγανη, θυμάρι, φασκόμηλο κλπ).

 Η διατήρηση σε καλή κατάσταση των παραδοσιακών ελαιώνων θα μπορούσε να είναι ένα από τα οικολογικά σχήματα της νέας ΚΑΠ για την λήψη πρόσθετων επιδοτήσεων από τους ελαιοπαραγωγούς. Επίσης θα μπορούσαν οι παραδοσιακοί ελαιώνες να εντάσσονται κατά προτεραιότητα  στα προγράμματα βιολογικής γεωργίας.

 Είναι εντυπωσιακό πως σε μια χώρα με δεκάδες εκατομμύρια στρέμματα παραδοσιακών ελαιώνων δεν έχει ανοίξει η συζήτηση για την διάσωση τους.