Σκληρή κριτική στην κυβερνητική πολιτική για τον πρωτογενή τομέα άσκησε η Αντιπεριφερειάρχης Πρωτογενούς Τομέα Βορείου Αιγαίου, Αναστασία Αντωνέλλη, σε συνέντευξή της στον «Ν» 99 fm. Με αιχμηρό λόγο  περιέγραψε ρεαλιστικά μια κατάσταση που, όπως είπε, φανερώνει την πλήρη απουσία αγροτικής πολιτικής στη χώρα, ενώ παρουσίασε και τα νέα αναπτυξιακά προγράμματα που «τρέχει» η Περιφέρεια για να στηρίξει αγρότες και κτηνοτρόφους των νησιών.

Η κα Αντωνέλλη ξεκίνησε με αναφορά στις πρόσφατες βροχές που έδωσαν «ανάσα» στους παραγωγούς, σημειώνοντας όμως με σαρκασμό πως «το 2025, με την τεχνητή νοημοσύνη να έχει κατακτήσει τα πάντα, εμείς ακόμα ελπίζουμε στον Θεό για τη σωτηρία του πρωτογενούς τομέα». «Η χώρα μας δεν έχει αγροτική πολιτική», τόνισε, «πέρα από την πολιτική που υπαγορεύει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Το κράτος απλώς διαμεσολαβεί, χωρίς στρατηγική και προγραμματισμό».

Η δακοκτονία και τα προβλήματα του συστήματος

Αναφερόμενη στη δακοκτονία, επεσήμανε ότι ολοκληρώθηκαν οι απαιτούμενοι ψεκασμοί έως τον Σεπτέμβριο και εξετάζεται αν θα χρειαστεί ακόμη ένας μέσα στον Οκτώβριο. «Κάποιοι ρωτούν γιατί να γίνονται ψεκασμοί αφού δεν υπάρχει μεγάλη παραγωγή. Όμως αυτός είναι ένας επιπλέον λόγος να προστατεύσουμε το ελάχιστο εισόδημα των παραγωγών που έχει απομείνει», είπε χαρακτηριστικά. Εξήγησε ότι πέρυσι, επειδή έμεινε μεγάλος όγκος ελαιοκάρπου αμάζευτος, δημιουργήθηκαν εστίες αναπαραγωγής του δάκου, γεγονός που απειλεί και τη μελλοντική παραγωγή.

Η Αντιπεριφερειάρχης στάθηκε ιδιαίτερα στο θεσμικό πλαίσιο της δακοκτονίας, το οποίο χαρακτήρισε «ξεπερασμένο και αναχρονιστικό», καθώς, όπως είπε, «δεν μπορείς να κάνεις δακοκτονία με μοντέλα του 1970». Η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, ωστόσο, όπως ανέφερε, είναι συνεπής στο «προλαμβάνειν», έχοντας ξεκινήσει από νωρίς τις διαδικασίες για νέο τριετή ευρωπαϊκό διαγωνισμό, ύψους πέντε εκατομμυρίων ευρώ, που θα καλύπτει τα έτη 2026-2029.

Παράλληλα, έκανε γνωστό ότι η νέα μελέτη της δακοκτονίας βασίστηκε σε στοιχεία από άλλες ελαιοπαραγωγικές περιφέρειες, όπως η Κρήτη, η Μεσσηνία και η Κεντρική Ελλάδα, ενώ ενσωματώνει νέες τεχνολογίες. «Είμαστε έτοιμοι να αξιοποιήσουμε κάθε νόμιμο μέσο, ακόμη και καινοτόμες λύσεις, ώστε να έχουμε καλύτερα αποτελέσματα», είπε.

Για τις αποζημιώσεις και τις επιδοτήσεις

Με έντονη συναισθηματική φόρτιση, η Αντωνέλλη άσκησε σφοδρή κριτική στην κυβέρνηση για την καθυστέρηση και ασυνέπεια στις αποζημιώσεις και στις πληρωμές των επιδοτήσεων. «Η ασυνέπεια του κράτους απέναντι στους παραγωγούς είναι εξοργιστική», τόνισε. «Από τον Μάιο ακούμε υποσχέσεις για βιολογικά, για στρεμματικές, για προκαταβολές, και τίποτα δεν προχωρά. Οι αγρότες είναι θύματα  της κλιματικής αλλαγής, με τη ξηρασία να καταστρέφει τις καλλιέργειες και το κράτος να αδιαφορεί».

Αναφέρθηκε χαρακτηριστικά στο παράδειγμα της Βρύσας, όπου, όπως είπε, «έγινε νομοθετική ρύθμιση για τα πάγια μετά τη φωτιά του 2022, αλλά χωρίς πρόβλεψη για χρηματοδότηση από το Ταμείο Κρατικής Αρωγής. Αυτά είναι ημιτελή μέτρα». Και πρόσθεσε με πικρία: «Έχουμε ζητήσει 3 εκατομμύρια ευρώ για ζωοτροφές προκειμένου να καλύψουμε τους κτηνοτρόφους της Χίου που επλήγη από τις μεγάλες πυρκαγιές.  Δεν ξέρουμε αν και πότε θα εγκριθούν, ανέφερε, μέχρι να γίνει αυτό όμως είπε,  οι άνθρωποι θα έχουν καταστραφεί».

Η Αντιπεριφερειάρχης δεν έκρυψε την απογοήτευσή της για τη στάση των υπουργείων. «Έχω γίνει μια «διαμαρτυρόμενη» που φωνάζει, χωρίς ποτέ να παίρνει απάντηση. Όπου κι αν πάμε, ακούμε το ίδιο: «Κατανοούμε το πρόβλημά σας, θα το δούμε». Μόνο που δεν το βλέπει ποτέ κανείς».

Τα ευρωπαϊκά προγράμματα της Περιφέρειας

Μέσα σε αυτό το κλίμα αδράνειας, η Αντωνέλλη τόνισε ότι η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου προσπαθεί να αξιοποιήσει κάθε διαθέσιμο ευρωπαϊκό πρόγραμμα. Παρουσίασε τρία έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη, τα οποία, όπως είπε, «δημιουργούν τα εργαλεία για να σταθεί στα πόδια του ο πρωτογενής τομέας».

Το πρώτο αφορά τη δημιουργία ψηφιακού αγροδιατροφικού χάρτη για τα νησιά του Βορείου Αιγαίου, σε συνεργασία με τον ΟΤΕ, προϋπολογισμού 1,2 εκατομμυρίων ευρώ. Πρόκειται για μια παγκόσμια διαδικτυακή πλατφόρμα που θα προβάλλει τα τοπικά προϊόντα, συνδέοντας παραγωγούς, μεταποιητές και τουρισμό. «Είναι ένα παράθυρο στον κόσμο», είπε. «Οι παραγωγοί θα μπορούν να παρουσιάζουν δωρεάν τα προϊόντα τους και να δέχονται παραγγελίες απ’ όλο τον κόσμο».

Το δεύτερο πρόγραμμα αφορά την υδρολογική αποτύπωση όλων των νησιών του Βορείου Αιγαίου, στο πλαίσιο του Interreg σε συνεργασία με τον ΕΛΓΟ Δήμητρα και την Κύπρο. Στόχος είναι η δημιουργία ενός ψηφιακού εργαλείου που θα δείχνει τα αποθέματα νερού και θα βοηθά τους παραγωγούς να προσαρμόζουν τις καλλιέργειές τους. «Πρέπει να ξέρουμε πόσο νερό έχουμε και πού το έχουμε, ώστε να σχεδιάζουμε με γνώση», υπογράμμισε.

Το τρίτο πρόγραμμα αφορά την εδαφική αποτύπωση και τη δημιουργία δικτύου μετεωρολογικών σταθμών που θα παρέχουν δεδομένα για τις καιρικές συνθήκες, την υγρασία και τη βροχόπτωση. «Ο πρωτογενής τομέας είναι γη και νερό», είπε. «Χωρίς να γνωρίζεις τη σύσταση του εδάφους και τα διαθέσιμα νερά, δεν μπορείς να προγραμματίσεις ούτε να παράγεις».

Για τις ζωονόσους και την κτηνοτροφία

Αναφερόμενη στον τομέα της κτηνοτροφίας, η Αντωνέλλη εξέφρασε ανησυχία για τις ζωονόσους που απειλούν τη χώρα, σημειώνοντας ότι «πέρυσι η Λέσβος αντιμετώπισε σωστά και έγκαιρα τα κρούσματα ευλογιάς, χάρη στην άμεση κινητοποίηση των τοπικών κτηνιατρικών υπηρεσιών». Ωστόσο, τόνισε ότι σε πανελλαδικό επίπεδο «η κρατική πρόνοια είναι ανύπαρκτη». «Όταν πρότεινα στο Υπουργείο να ζητήσει από την Κομισιόν την προσωρινή διακοπή εξαγωγών ζώων από χώρες που πλήττονται από ευλογιά, η απάντηση ήταν “μα θα σταματήσει το εμπόριο”. Αυτή είναι η νοοτροπία», σχολίασε δηκτικά.

Η  Αντιπεριφερειάρχης υπογράμμισε με έμφαση ότι η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου «προχωρά με σχέδιο, στρατηγική και δημιουργικότητα», παρά τα ελάχιστα μέσα. «Δεν μπορούμε να περιμένουμε θαύματα ούτε από επιδοτήσεις ούτε από τον Θεό», είπε. «Η λύση είναι να δουλέψουμε με γνώση, τεχνολογία και πίστη στις δυνάμεις μας. Αυτό κάνουμε και αυτό θα συνεχίσουμε να κάνουμε».