
Σε μια περίοδο που οι οικογένειες παλεύουν να ανταποκριθούν στο κόστος ζωής, τα επίσημα στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού αποτυπώνουν μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα για τα δημόσια οικονομικά. Η κυβέρνηση εμφανίζει ως επίτευγμα τα πρωτοφανή πλεονάσματα, την ώρα που η συντριπτική πλειονότητα των νοικοκυριών βλέπει την καθημερινότητά της να πιέζεται ολοένα περισσότερο από τις τιμές σε τρόφιμα, ενέργεια και βασικές ανάγκες.
Το πρωτογενές πλεόνασμα για το διάστημα Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2025 έφτασε τα 10,248 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο των 9,881 δισ. ευρώ και θέτοντας τις βάσεις για νέο ρεκόρ πάνω από τα 11,4 δισ. του 2024. Η αύξηση αυτή δεν προκύπτει από «ανάπτυξη για όλους», όπως υποστηρίζει η κυβέρνηση, αλλά από τη διαρκή άνοδο των φορολογικών εσόδων που προέρχονται σχεδόν αποκλειστικά από τα λαϊκά στρώματα.
Οι έμμεσοι φόροι, οι πιο άδικοι για τα χαμηλά εισοδήματα, συνεχίζουν να αποτελούν βασική πηγή εσόδων. Ο ΦΠΑ απέφερε 23,2 δισ. ευρώ στο δεκάμηνο, ξεπερνώντας τον στόχο, ενώ οι Ειδικοί Φόροι Κατανάλωσης, παρά τη μικρή υστέρηση, παραμένουν σε υψηλά επίπεδα. Συνολικά τα φορολογικά έσοδα άγγιξαν τα 59,2 δισ. ευρώ, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο το αποθεματικό της κυβέρνησης για το 2025.
Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η πρόβλεψη για το 2026. Από τα 73,5 δισ. ευρώ των φορολογικών εσόδων, περίπου 70 δισ. θα προέλθουν από τα νοικοκυριά, ενώ οι επιχειρηματικοί όμιλοι θα συνεισφέρουν μόλις το 5%. Την ίδια στιγμή, το προσχέδιο του προϋπολογισμού εντάσσει ένα νέο καθεστώς υπερέκπτωσης 100% για την πολεμική βιομηχανία, με συνολικό όφελος 150 εκατ. ευρώ για το επόμενο έτος.
Την ώρα που οι πολίτες περιορίζουν ακόμη και βασικά είδη διατροφής, οι συστημικές τράπεζες καταγράφουν εντυπωσιακά καθαρά επιτοκιακά έσοδα. Στο εννεάμηνο του 2025 τα έσοδα από τόκους έφτασαν τα 6,1 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 5,6 δισ. προέρχονται από δάνεια και 1,8 δισ. από το χαρτοφυλάκιο ομολόγων. Οι τράπεζες συνεχίζουν να αυξάνουν την κερδοφορία τους, καθώς τα επιτόκια καταθέσεων μειώνονται, ενισχύοντας τα περιθώρια κέρδους τους.
Ενώ λοιπόν τα επίσημα νούμερα αποτυπώνουν έναν κρατικό μηχανισμό που γεμίζει τα ταμεία του, η εικόνα στην κοινωνία είναι τελείως διαφορετική. Τα λαϊκά νοικοκυριά βρίσκονται αντιμέτωπα με τον κίνδυνο απώλειας περιουσιών, δυσκολία στην κάλυψη βασικών αναγκών και ελάχιστο περιθώριο για αξιοπρεπές επίπεδο ζωής.
Παρά τις κυβερνητικές διακηρύξεις ότι «η ανάπτυξη υπηρετεί τη βελτίωση της ζωής των πολιτών», η πραγματικότητα δείχνει ότι η πολιτική της υπερφορολόγησης των πολλών και της ενίσχυσης των λίγων διαμορφώνει ένα τοπίο έντονης κοινωνικής ανισότητας, το οποίο αναμένεται να ενταθεί ακόμη περισσότερο μέσα στο 2026.