Στην Λέσβο υπάρχει παραγωγικό δυναμικό που .."αργεί".

Δεν μιλάμε μόνο για τους ανθρώπους, για τους άνεργους. Μιλάμε και για αυτά που παλιά ονομάζαμε «μέσα παραγωγής» Μιλάμε για τα στρέμματα που μένουν ακαλλιέργητα, μιλάμε για κτιριακές εγκαταστάσεις που ερειπώνουν.

Πολλά από αυτά τα κτήματα και τις κτιριακές εγκαταστάσεις ανήκουν στο δημόσιο, με την ευρύτερη μορφή του: Κεντρικό κράτος, δήμοι, αλλά ακόμα και σε διάφορα κληροδοτήματα στην εκκλησία κλπ.

Πρόκειται για έναν δημόσιο πλούτο που κανείς δεν έχει μια συγκεκριμένη εικόνα για το εύρος του, που το σίγουρο όμως είναι ότι τώρα δεν προσφέρει τίποτα ή προσφέρει πολύ λιγότερα από αυτά που θα μπορούσε να προσφέρει.

Το κυριότερο; Μέρος αυτού του δημόσιου πλούτου, του πλούτου δηλαδή όλων μας, χρησιμεύει για την αναπαραγωγή των τοπικών πελατειακών και πολιτικών σχέσεων. Έχει, με κάποιο περίεργο τρόπο «ιδιωτικοποιηθεί» και από αυτόν προσπορίζονται έσοδα λίγοι. Αυτό είναι κάτι που όλοι και όλες το γνωρίζουν.

Να φανταστούμε τι μπορούμε να κάνουμε;

Τι μπορούμε να κάνουμε με αυτόν τον πλούτο; Τι θα κάνουμε με αυτό τον πλούτο; Με ποιόν τρόπο μπορούμε, σήμερα, να τον εντάξουμε σε ένα σχέδιο που θα συμβάλλει στην παραγωγική και κοινωνική ανασυγκρότηση του νησιού;

Με τέτοιο τρόπο όμως, που εφόσον είναι «δημόσιος» δηλαδή «κοινός» τα οφέλη να διαχυθούν σε όλους μας και όχι σε λίγους;

Ποιοί είναι αυτοί που πρέπει να πάρουν την σχετική πρωτοβουλία έτσι ώστε να αφενός μεν να εντοπισθεί αφετέρου δε να αξιοποιηθεί;

Λογικά την πρωτοβουλία θα πρέπει να την πάρουν όσοι σήμερα είναι οι ιδιοκτήτες αυτού του, αναξιοποίητου, πλούτου. Οι δήμοι που είναι κάτοχοι ή διαχειριστές του μεγαλύτερου μέρους του αλλά και η κεντρική κυβέρνηση που έχει ένα άλλο σημαντικό τμήμα του.

Θα μπορούσαμε να φανταστούμε την εκπόνηση ενός ολοκληρωμένου σχεδίου, που θα εμπλέκει και την τοπική μας κοινωνία και που θα έχει στόχο όχι μόνο την αξιοποίησή του, αλλά και την κινητοποίηση ευρύτερων τμημάτων της τοπικής μας κοινωνίας σε αυτή την κατεύθυνση;

Σίγουρα θα μπορούσαμε να φανταστούμε ένα τέτοιο σχέδιο, αλλά μάλλον αυτό θα μείνει μόνο στην φαντασία μας, εάν δεν φροντίσουμε, εμείς οι πολίτες, να εμπλακούμε σε ένα κίνημα διεκδίκησης και αξιοποίησης αυτών των χώρων.

Το πρώτο βήμα που πρέπει να αξιοποιηθεί και να διευρυνθεί.

Με το νόμο (4430/2016) για την «Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία και ανάπτυξη των φορέων της και άλλες διατάξεις» ανοίγει μια σημαντική δυνατότητα για την αξιοποίηση του αναξιοποίητου πλούτου, από τις συλλογικότητες των πολιτών:
Οι ΟΤΑ α” και β” βαθμού, τα Ν.Π.Δ.Δ. και τα Ν.Π.Ι.Δ.φορείς της Γενικής Κυβέρνησης μπορούν να παραχωρούν με απόφαση του διοικητικού τους οργάνου τη χρήση κινητής και ακίνητης περιουσίας τους σε Φορείς Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας για την ενίσχυση δραστηριοτήτων συλλογικής και κοινωνικής ωφέλειας…

Παρά τις ενδεχόμενες ατέλειες αλλά και ενστάσεις που μπορεί να έχει κάποιος, είναι ένα καθαρό σήμα προς την κοινωνία: Αυτός ο πλούτος σας ανήκει, μπορείτε να τον διεκδικήσετε, οργανώστε τα σχέδια σας και απαιτήστε τον!

Από που να ξεκινήσουμε;

Ας ξεκινήσουμε λοιπόν από αυτό που τώρα έχουμε δίπλα μας, σε κάθε χωριό και σε κάθε γειτονιά της πόλης.

Η καταγραφή των δημόσιων αναξιοποίητων χώρων και περιουσίας και η συλλογική συζήτηση για το σχέδιο αξιοποίησης που θα διαμορφώσουμε συλλογικά για κάθε έναν από αυτούς, μπορεί να είναι το πρώτο και αναγκαίο βήμα.

*Ο Παναγιώτης Λαμπρόπουλος είναι Οικονομολόγος