
«Σαν να δίνω μια ασπιρίνη σε έναν βαριά άρρωστο». Έτσι σχολίασε στο «Ν» ο Μανώλης Κωνσταντιδέλλης την ενίσχυση των 14 ευρώ ανά επιλέξιμο ενήλικο θηλυκό αιγοπρόβατο για τις ζωοτροφές στη Λέσβο. Ο διευθυντής του Αγροτικού Κτηνοτροφικού Συνεταιρισμού Μεσοτόπου περιέγραψε μια κτηνοτροφία που πιέζεται από τα χρέη, τις εκκρεμείς αποζημιώσεις, τα κλειστά σφαγεία και την αύξηση του κόστους μεταφοράς. Ζήτησε άμεσο άνοιγμα των σφαγείων και πρότεινε, όσο το κρέας δεν μπορεί να διατεθεί εκτός νησιού, να το αγοράσει το κράτος από τους παραγωγούς και να το μοιράσει δωρεάν στις οικογένειες της Λέσβου.
Για να δείξει τι αντιστοιχεί στην πράξη στα 14 ευρώ, ο κ. Κωνσταντιδέλλης έφερε το παράδειγμα μιας εκμετάλλευσης με 100 πρόβατα. Όπως είπε, το φύραμα κοστίζει 52 λεπτά το κιλό και το τριφύλλι που έρχεται από τη Βόρεια Ελλάδα 55 λεπτά το κιλό. Με τον ΦΠΑ, υπολόγισε το ημερήσιο κόστος σίτισης στα 116 ευρώ. «Τα εκατό πρόβατα θέλουν 116 ευρώ την ημέρα να φάνε. Το μήνα θέλουν κοντά 3.500 ευρώ», είπε.
Εφόσον και τα 100 ζώα είναι επιλέξιμα, η εκμετάλλευση θα λάβει 1.400 ευρώ. Με ημερήσιο κόστος 116 ευρώ, το ποσό καλύπτει περίπου 12 ημέρες σίτισης. Ο ίδιος χαρακτήρισε το ύψος της ενίσχυσης «κοροϊδία από την αρχή μέχρι το τέλος», λέγοντας ότι οι κτηνοτρόφοι περίμεναν μήνες την απόφαση ενώ πλήρωναν ζωοτροφές για τα έγκλειστα ζώα και, όπως ανέφερε, έβλεπαν γάλα να μένει απλήρωτο ή να πετιέται.
Στη συζήτηση τέθηκε και το ζήτημα των παραγωγών που κράτησαν τα ζώα τους για σφαγή και δεν είχαν παραδώσει γάλα. Ο κ. Κωνσταντιδέλλης είπε ότι θεωρεί σωστό να συνυπολογίζονται οι παραδόσεις γάλακτος του 2025 και το ζωικό κεφάλαιο που έχει δηλωθεί στο μητρώο. Κατά την εκτίμησή του, η διασταύρωση αυτή, σε ένα μέτρο που αφορά πολλές περιοχές της χώρας, περιορίζει το ενδεχόμενο να ενισχυθούν εκμεταλλεύσεις που εμφανίζουν ζώα μόνο στα χαρτιά.
Επισήμανε, ωστόσο, ότι από την υποβολή της αίτησης μέχρι την πίστωση των χρημάτων μεσολαβεί δουλειά για τους παραγωγούς, τους λογιστές και τους συνεταιρισμούς. Εξέφρασε αμφιβολία για το πότε θα φτάσουν τα χρήματα στους δικαιούχους, σε μια περίοδο που οι εκμεταλλεύσεις χρειάζονται καθημερινά ρευστό για να αγοράζουν ζωοτροφές.

Ο διευθυντής του συνεταιρισμού περιέγραψε δύο όψεις της ίδιας κρίσης. Από τη μία, υπάρχουν παραγωγοί που έχασαν τα κοπάδια τους και, όπως είπε, ακόμη περιμένουν αποζημίωση. Από την άλλη, όσοι διατηρούν τα ζώα τους ξυπνούν καθημερινά με την αγωνία για το αποτέλεσμα των δειγματοληψιών, την ώρα που συσσωρεύονται τα χρέη τους.
Η πίεση περνά και στους συνεταιρισμούς και στους εμπόρους ζωοτροφών. Όπως εξήγησε, δίνουν ζωοτροφές με πίστωση, υπολογίζοντας ότι θα πληρωθούν από την παραγωγή που θα παραδώσει αργότερα ο κτηνοτρόφος. Όταν όμως ο παραγωγός δεν ξέρει αν θα έχει κοπάδι ή αν θα μπορέσει να διαθέσει το γάλα του, ούτε ο συνεταιρισμός ξέρει πότε θα εισπράξει. Ο κ. Κωνσταντιδέλλης ανέφερε ότι το αίτημα για στήριξη των παραγωγών, των συνεταιρισμών και των επιχειρήσεων που τους προμηθεύουν έχει τεθεί στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης από τον Σεπτέμβριο και παραμένει αναπάντητο.
Στο ερώτημα τι περιμένουν πλέον οι κτηνοτρόφοι, απάντησε ότι ζητούν ουσιαστικές παρεμβάσεις από την κυβέρνηση, έστω και τώρα. Όπως είπε, εκπρόσωποι του κλάδου έχουν πάει πέντε ή έξι φορές στην Αθήνα μέσα σε οκτώ μήνες, επαναφέροντας τα ίδια αιτήματα στο υπουργείο. «Γι’ αυτό είμαστε όλοι στα όριά μας», είπε, συνδέοντας την ένταση στη Λέσβο με την παρατεταμένη αναμονή για απαντήσεις.

Αναφερόμενος στην κινητοποίηση της 8ης Νοεμβρίου, ο κ. Κωνσταντιδέλλης επισήμανε ότι οι κτηνοτρόφοι ήθελαν να πραγματοποιηθεί η παρέλαση. Όπως εξήγησε, είχαν ζητήσει να μην ανέβουν πολιτικοί στην εξέδρα και να παραμείνουν εκεί οι εκπρόσωποι της στρατιωτικής ηγεσίας και της Εκκλησίας. Ευχαρίστησε τον δήμαρχο Μυτιλήνης Παναγιώτη Χριστόφα και τη δημοτική αρχή για τη στάση τους και ζήτησε επίσημη απάντηση από την κυβέρνηση για το ποιος αποφάσισε να μην παρελάσουν τα στρατιωτικά τμήματα.
Ο κ. Κωνσταντιδέλλης έθεσε και το πρόβλημα της ακτοπλοϊκής σύνδεσης με τη Βόρεια Ελλάδα. Όπως ανέφερε, ο «Θαλασσίτης», που εξυπηρετούσε τη γραμμή, έμεινε εκτός για περίπου δύο μήνες. Ο ίδιος εκτίμησε ότι 150 έως 200 φορτηγά περίμεναν στα λιμάνια της Καβάλας και της Θεσσαλονίκης πλοίο για να μεταφέρουν στη Λέσβο ζωοτροφές και άλλα εμπορεύματα.
Στο μεταξύ, φορτία που ξεκινούν από τη Μακεδονία κατεβαίνουν οδικώς στον Πειραιά για να περάσουν στη Μυτιλήνη. Η διαδρομή αυτή, σύμφωνα με τον ίδιο, ανεβάζει το κόστος μεταφοράς κατά 30% έως 35%, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις η αύξηση μπορεί να φτάσει ή και να ξεπεράσει το 50%. Έφερε ως παράδειγμα ένα φορτηγό ζωοτροφών του οποίου η μεταφορά μπορεί να κοστίσει 3.000 ευρώ αντί για 2.000.

Άμεση προτεραιότητα, κατά τον κ. Κωνσταντιδέλλη, είναι να ανοίξουν τα σφαγεία της Λέσβου. Όπως είπε, υπάρχουν ακόμη ζώα που οι παραγωγοί είχαν κρατήσει για την πασχαλινή αγορά, ενώ έχουν γεννηθεί και νέα αρνιά για τα οποία οι κτηνοτρόφοι δεν ξέρουν πότε θα μπορέσουν να τα διαθέσουν. Περιέγραψε διπλή απώλεια για τις εκμεταλλεύσεις. Οι παραγωγοί συνεχίζουν να πληρώνουν για τη διατροφή των ζώων, ενώ όσο τα αρνιά θηλάζουν περιορίζεται και το γάλα που μπορούν να παραδώσουν.
Εφόσον παραμείνει ο περιορισμός στη διάθεση του κρέατος εκτός Λέσβου έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, πρότεινε να σφάζονται τα αρνιά στο νησί και το κρέας να διανέμεται δωρεάν στις οικογένειες της Λέσβου. Τυχόν πλεόνασμα, πρόσθεσε, θα μπορούσε να διατεθεί και στους μετανάστες που βρίσκονται στο νησί.
Περιέγραψε και πώς θα μπορούσε να λειτουργήσει η πρόταση. Ένας παραγωγός με 100 αρνιά θα τα παρέδιδε στο σφαγείο, θα εκδίδονταν τα παραστατικά και το κράτος θα τον πλήρωνε για την ποσότητα κρέατος με βάση τη μέση τιμή της χώρας. Το σφαγείο θα πληρωνόταν χωριστά για την υπηρεσία της σφαγής και το κρέας θα έφτανε δωρεάν στα νοικοκυριά. Ο ίδιος τοποθέτησε ενδεικτικά τη δαπάνη της πρότασης στα 14 με 15 εκατ. ευρώ, επικαλούμενος σχετική μελέτη. Συνέδεσε την πρόταση με την ακρίβεια που αντιμετωπίζουν οι οικογένειες του νησιού σε τρόφιμα, καύσιμα και ενέργεια.
Ο κ. Κωνσταντιδέλλης ζήτησε επίσης στήριξη για τις επιχειρήσεις και τους συνεταιρισμούς που κράτησαν ανοιχτή την πίστωση προς τους παραγωγούς. Έθεσε ως δυνατότητες τη χορήγηση επιστρεπτέων προκαταβολών και τη δημιουργία, μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, ειδικού χρηματοδοτικού προϊόντος για συνεταιρισμούς, επιχειρήσεις και κτηνοτρόφους.
Απέδωσε την ανάγκη χρηματοδότησης και στις απώλειες που, όπως είπε, προκάλεσαν οι 55 έως 60 ημέρες κατά τις οποίες οι επιχειρήσεις δεν μπορούσαν να στείλουν προϊόντα εκτός Λέσβου. Στο διάστημα αυτό, ανέφερε, χάθηκαν συμβόλαια και δουλειές, σφραγίστηκαν επιταγές και εντάθηκε η πίεση από τις τράπεζες. Η στήριξη που ζητά αφορά έτσι τόσο τον παραγωγό που χρειάζεται χρήματα για να ταΐσει το κοπάδι του όσο και τον συνεταιρισμό ή την επιχείρηση που τον προμηθεύει με πίστωση.
Η ΚΥΑ 290782/2026, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β΄ 6761/11.11.2026, προβλέπει για τη Λέσβο 14 ευρώ ανά επιλέξιμο ενήλικο θηλυκό αιγοπρόβατο, 20 ευρώ ανά επιλέξιμο βοοειδές κάτω των έξι μηνών και 120 ευρώ ανά επιλέξιμο βοοειδές ηλικίας έξι μηνών και άνω. Οι αιτήσεις θα υποβάλλονται από τις 19 Νοεμβρίου έως και τις 3 Δεκεμβρίου 2026 μέσω του myBusinessSupport της ΑΑΔΕ. Ο προϋπολογισμός, ύψους έως 53.773.996 ευρώ, αφορά το σύνολο του προγράμματος για τις περιοχές όλης της χώρας που επλήγησαν από τα μέτρα για την ευλογιά και τον αφθώδη πυρετό.