Έναν ολόκληρο αιώνα αδιάλειπτης παρουσίας στη δημοσιογραφία και στις τοπικές κοινωνίες συμπληρώνει φέτος η Ένωση Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Πελοποννήσου, Ηπείρου και Νήσων, η μεγαλύτερη γεωγραφικά Ένωση Συντακτών της χώρας.

Με αφορμή τη συμπλήρωση 100 χρόνων από τη συγκρότησή της, η ΕΣΗΕΠΗΝ πραγματοποιεί καθ’ όλη τη διάρκεια του 2026 κύκλο επετειακών εκδηλώσεων με τον γενικό τίτλο «Γράφουμε ιστορία…», επιχειρώντας όχι μόνο να αναδείξει τη δική της διαδρομή, αλλά και την ιστορία του περιφερειακού Τύπου και της δημοσιογραφίας στην Ελλάδα.

Επόμενος σταθμός των εκδηλώσεων είναι τα Ιωάννινα, όπου από τις 21 Σεπτεμβρίου λειτουργεί ειδική έκθεση στο Ιστορικό Αρχείο Μουσείο Ηπείρου των Γενικών Αρχείων του Κράτους, στο Σουφαρί Σεράι, στην πλατεία Γλυκήδων, στο Κάστρο Ιωαννίνων.

Σπάνια τεκμήρια από την ιστορία του Τύπου

Η έκθεση περιλαμβάνει μοναδικά εκθέματα και αρχειακό υλικό από το Μουσείο Τύπου της ΕΣΗΕΠΗΝ, το οποίο συμπληρώνει φέτος 70 χρόνια λειτουργίας, καθώς και τεκμήρια που αποτυπώνουν σημαντικές στιγμές από τη δημοσιογραφική ιστορία των Ιωαννίνων και συνολικά της Ηπείρου.

Η διοργάνωση πραγματοποιείται με τη συνδρομή των Γενικών Αρχείων του Κράτους – Ιστορικού Αρχείου Ηπείρου, της διευθύντριας Μάρθας Παπαδοπούλου και του προσωπικού των ΓΑΚ στα Ιωάννινα.

Την επιμέλεια της έκθεσης έχει αναλάβει η ιστορικός τέχνης Μιμίκα Χριστοδουλοπούλου, ενώ η διοργάνωση τελεί υπό τη στήριξη της Περιφέρειας Ηπείρου, των Δήμων Ιωαννιτών και Ζίτσας, της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων Ηπείρου και του ΙΑΜΗ.

Τα επίσημα εγκαίνια και η κεντρική εκδήλωση για τα 100 χρόνια της ΕΣΗΕΠΗΝ θα πραγματοποιηθούν το Σάββατο 3 Οκτωβρίου στις 18.30, με το αναλυτικό πρόγραμμα να αναμένεται να ανακοινωθεί το επόμενο διάστημα.

Δημοσιογραφία, δεοντολογία και εμπιστοσύνη

Μέσα από τις επετειακές δράσεις, η Ένωση επιχειρεί να καταγράψει τη μακρά πορεία του περιφερειακού Τύπου, να αναδείξει την προσφορά των δημοσιογράφων της περιφέρειας και παράλληλα να ανοίξει τη συζήτηση για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα το επάγγελμα.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην επιμόρφωση και στήριξη των νέων δημοσιογράφων, στην ενίσχυση της σχέσης εμπιστοσύνης μεταξύ των Μέσων Ενημέρωσης και των τοπικών κοινωνιών, αλλά και στο μέλλον της δημοσιογραφίας μέσα σε ένα περιβάλλον που μεταβάλλεται ραγδαία εξαιτίας της ψηφιακής τεχνολογίας.

Για την ΕΣΗΕΠΗΝ, η συμπλήρωση ενός αιώνα λειτουργίας αποτελεί ταυτόχρονα αφορμή για να επανέλθουν στο προσκήνιο ζητήματα που αφορούν την αξιοπιστία της ενημέρωσης, την τήρηση της δημοσιογραφικής δεοντολογίας και την προστασία της ελευθεροτυπίας.

Η Ένωση επισημαίνει ότι σε μια περίοδο κατά την οποία η έγκυρη δημοσιογραφία βρίσκεται αντιμέτωπη με νέες πιέσεις και προκλήσεις, παραμένει κρίσιμος ο ρόλος των επαγγελματιών της ενημέρωσης ως φορέων αξιόπιστης πληροφόρησης και ως βασικού στοιχείου της δημοκρατικής λειτουργίας.

Από την Πάτρα του 1926 στη σημερινή ΕΣΗΕΠΗΝ

Η ιστορία της Ένωσης ξεκινά επισήμως το 1926, χωρίς βέβαια η συγκεκριμένη ημερομηνία να σηματοδοτεί και την απαρχή της δημοσιογραφίας στην Πάτρα και τη Δυτική Ελλάδα.

Ήδη από τον Ιούνιο του 1840 είχε αρχίσει να κυκλοφορεί ο «Αχαϊκός Κήρυξ», μία από τις πρώτες ελληνικές εφημερίδες, με συντάκτη τον Νικόλαο Μανιάκη.

Χρονιά-σταθμός ήταν το 1926, όταν συγκροτήθηκε η «Ένωσις Συντακτών Πατραϊκών Εφημερίδων». Πρόεδρος του πρώτου Διοικητικού Συμβουλίου ήταν ο Σπύρος Κουμανιώτης, γραμματέας ο Θέμης Σωτηρίου και ταμίας ο Χρήστος Λαμπρόπουλος.

Το 1939 η «Ένωσις Συντακτών Πατραϊκών Εφημερίδων» έπαψε υποχρεωτικά να υφίσταται και στη θέση της συγκροτήθηκε, βάσει του νόμου 1093, η ΕΣΗΕΠΗΝ.

Στο πρώτο Διοικητικό Συμβούλιο συμμετείχαν οι δημοσιογράφοι Μάκης Αθανασίου ως πρόεδρος, Ηλίας Δημόπουλος ως αντιπρόεδρος, Βρασίδας Λευτάκης ως γενικός γραμματέας, Χρήστος Λαμπρόπουλος ως ταμίας και Κώστας Καγκελάρης ως σύμβουλος.

Τον Νοέμβριο του 1945 συγκροτήθηκε το πρώτο αιρετό Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΣΗΕΠΗΝ, με πρόεδρο τον Κώστα Καγκελάρη, αντιπρόεδρο τον Δημήτρη Λάγαρη, γενικό γραμματέα τον Παναγιώτη Γιαννακόπουλο, ταμία τον Βρασίδα Λευτάκη και σύμβουλο τον Ηλία Δημόπουλο.

Το μοναδικό Μουσείο Τύπου

Από τη δεκαετία του 1950 η δραστηριότητα της Ένωσης διευρύνθηκε σημαντικά τόσο στο συνδικαλιστικό όσο και στο κοινωνικό και πολιτιστικό πεδίο.

Ιδιαίτερη στιγμή αποτέλεσε το 1957, όταν επί προεδρίας του Δημήτρη Λάγαρη εγκαινιάστηκε στην Πάτρα το Μουσείο Τύπου της ΕΣΗΕΠΗΝ, ένας μοναδικός θεσμός για τα ελληνικά δεδομένα, που σήμερα συμπληρώνει 70 χρόνια παρουσίας.

Στις δεκαετίες που ακολούθησαν, τα Διοικητικά Συμβούλια της Ένωσης ανέπτυξαν σειρά δράσεων με επίκεντρο την υπεράσπιση των εργασιακών και επαγγελματικών δικαιωμάτων των δημοσιογράφων της περιφέρειας, τη διαφύλαξη της δεοντολογίας και την ανάδειξη του ρόλου του περιφερειακού Τύπου.

Έναν αιώνα μετά τη δημιουργία της, η ΕΣΗΕΠΗΝ επιχειρεί μέσα από τις επετειακές εκδηλώσεις να συνδέσει αυτή την ιστορική παρακαταθήκη με τη συζήτηση για την επόμενη ημέρα της δημοσιογραφίας και της ενημέρωσης.