Τις αντοχές των επιμέρους οικονομιών κάθε χώρας δοκιμάζει το νέο πολεμικό μέτωπο που άνοιξε στη Μέση Ανατολή, μεταξύ των ανταρτών Χούθι της Υεμένης και της Σαουδικής Αραβίας.

Η νέα πολεμική συνθήκη στη Μέση Ανατολή ωθεί σε ακόμη υψηλότερα επίπεδα τον ενεργειακό λογαριασμό για τους καταναλωτές στην Ελλάδα και ασκεί πιέσεις στην οικονομία ολόκληρης της Ευρώπης.

Ειδικότερα, μεγάλες ζημιές προκάλεσαν οι Χούθι στον αγωγό της Σαουδικής Αραβίας, που μεταφέρει πετρέλαιο στην Ερυθρά Θάλασσα από τα ανατολικά της χώρας, μέσω του οποίου γίνονταν οι εξαγωγές της μετά το «κλείσιμο» των Στενών του Ορμούζ. Ως αποτέλεσμα, η κίνηση αυτή εκτόξευσε τιμή του μπρεντ κοντά στα 110 δολάρια το βαρέλι και την ευρωπαϊκή τιμή του φυσικού αερίου (TTF) στα 80 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Αν και οι τιμές υποχώρησαν προς τα τέλη της εβδομάδας κοντά στα 102 δολάρια το μπρεντ και στα 77 ευρώ το φυσικό αέριο, εξακολουθούν να κυμαίνονται σε υψηλότερα επίπεδα σε σχέση με την αρχή του έτους, σε αύξηση της τάξης του 70% και 180%, αντίστοιχα.

Οι επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή για την Ευρώπη είναι τεράστιες. Στα τέλη Φεβρουαρίου, η ΕΕ πλήρωσε για εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα 90 δισ. ευρώ επιπλέον, για την ίδια ακριβώς ποσότητα ενέργειας όπως και πριν την έναρξη των συγκρούσεων, όπως δήλωσε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Διακοπή εξαγωγών

Τους φόβους για μια σχεδόν πλήρη διακοπή εξαγωγών πετρελαίου για σημαντικό χρονικό διάστημα από τη Σαουδική Αραβία μετρίασε η ανακοίνωση για μερική επαναλειτουργία του αγωγού της Σαουδικής Αραβίας. Στα θετικά προστίθεται ότι η ίδια θα ξεκινήσει ορισμένες εξαγωγές προς χώρες της Ασίας μέσω του Ομάν.

Ωστόσο, το πρόβλημα της έντονα μειωμένης προσφοράς αργού από την περιοχή του Κόλπου έχει ενταθεί, ταυτόχρονα με τις επιθέσεις της Ουκρανίας σε ρωσικές υποδομές που επιδεινώνουν περισσότερο το πρόβλημα αυτό.

Την ίδια στιγμή, οι εξαγωγές LNG από το Κατάρ, που αντιστοιχούν στο 20% σε παγκόσμιο επίπεδο, έχουν διακοπεί καθώς δεν υπάρχει δυνατότητα παράκαμψης του Ορμούζ.

Όσον αφορά σε μελλοντική αποκλιμάκωση της τιμής των καυσίμων, οι προθεσμιακές αγορές προβλέπουν ότι οι τιμές στο πετρέλαιο θα μειωθούν κάτω από τα 100 δολάρια για τις παραδόσεις τον Δεκέμβριο και θα συνεχίσουν να υποχωρούν σταδιακά κοντά στα 90 δολάρια τον Μάρτιο του 2027. Ωστόσο θα παραμείνουν πολύ υψηλότερες σε ετήσια βάση. Πιο αισθητή μείωση της τιμής αναμένεται από τον επόμενο Ιούλιο του 2027, στα 82,5 δολάρια.

Για το φυσικό αέριο, οι προβλέψεις των αγορών για μείωση της τιμής είναι πιο αισιόδοξες, καθώς βλέπουν την τιμή του TTF να υποχωρεί στα 60 ευρώ τον Απρίλιο, όταν θα οδεύει προς το τέλος η περίοδος θέρμανσης και κοντά στα 50 ευρώ τον Ιούλιο.

Προκειμένου να αντιμετωπίσει τον κίνδυνο περεταίρω αύξησης του πληθωρισμού λόγω των υψηλών τιμών ενέργειας τους επόμενους μήνες, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) αύξησε πριν από 10 ημέρες τα επιτόκια. Για το τελευταίο τρίμηνο του 2026, οι εμπειρογνώμονες της ΕΚΤ εκτιμούν μέση τιμή κοντά στα 87 δολάρια το βαρέλι στο βασικό σενάριο, στα 99 δολάρια στο δυσμενές και στα 132 δολάρια στο ακραίο σενάριο. Αντίστοιχα, προβλέπουν τη τιμή του φυσικού αερίου στα 60 ευρώ στο βασικό σενάριο, στα 77 ευρώ στο δυσμενές και στα 130 ευρώ στο ακραίο.