Για την Παρασκευή 18 Σεπτεμβρίου 2026, ορίστηκε η εκδίκαση της αίτησης ακύρωσης που άσκησε το Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου με την επωνυμία «Φιλανθρωπικά Καταστήματα Μυτιλήνης» κατά της απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου για τη διοίκηση και τη διαχείριση των νεκροταφείων.Η υπόθεση θα εξεταστεί από το Α1 Τμήμα του Διοικητικού Εφετείου Πειραιά. 

Η αίτηση ακύρωσης των Φιλανθρωπικών Καταστημάτων είχε κατατεθεί στις 19 Μαΐου 2025. Με τη σχετική δικαστική πράξη καλείται πλέον ο Δήμαρχος Μυτιλήνης να διαβιβάσει όλα τα έγγραφα της υπόθεσης, καθώς και έκθεση με τις θέσεις του Δήμου επί των λόγων ακύρωσης που προβάλλονται.

Η απόφαση που άνοιξε τον δρόμο

Η υπόθεση ξεκίνησε θεσμικά στις 17 Μαρτίου 2025, όταν το Δημοτικό Συμβούλιο Μυτιλήνης αποφάσισε να εξουσιοδοτήσει τη Δημοτική Αρχή να προχωρήσει σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες, προκειμένου η διοίκηση και η διαχείριση 15 κοιμητηρίων που βρίσκονται στα όρια του Δήμου να περιέλθουν στον Δήμο Μυτιλήνης.

Η απόφαση εγκρίθηκε ομόφωνα από όσους συμμετείχαν στην ψηφοφορία, ενώ η παράταξη «Νέα Δράση – Νέος Δήμος» απείχε. Ο επικεφαλής της, Πανάγος Κουφέλος, είχε υποστηρίξει ότι πρόκειται για διοικητική πράξη την οποία οφείλει να εφαρμόσει ο Δήμαρχος και ότι, κατά συνέπεια, δεν υπήρχε λόγος να τεθεί προς συζήτηση και ψηφοφορία στο Δημοτικό Συμβούλιο.

Από την πλευρά της Λαϊκής Συσπείρωσης, ο  κ.Αυγουστίδης είχε επισημάνει ότι η νομοθεσία είναι σαφής και θα έπρεπε να είχε εφαρμοστεί από τότε που η παράταξή του είχε αναδείξει το ζήτημα. Την εισήγηση είχε παρουσιάσει ο Αντιδήμαρχος Περιβάλλοντος Χρήστος Τσιβγούλης.

Ο Δήμαρχος Μυτιλήνης Παναγιώτης Χριστόφας είχε τότε τονίσει ότι στόχος του Δήμου δεν ήταν η σύγκρουση με τη Μητρόπολη και τα Φιλανθρωπικά Καταστήματα. Είχε προτείνει μία συναινετική και ομαλή διαδικασία μετάβασης, δίνοντας χρονικό περιθώριο τεσσάρων μηνών για την παράδοση της διοίκησης και της διαχείρισης των κοιμητηρίων.

Έληξε η προθεσμία χωρίς παράδοση

Η τετράμηνη προθεσμία έληξε στις 17 Ιουλίου 2025, χωρίς να παραδοθούν τα κοιμητήρια στον Δήμο. Στο μεταξύ, οι επαφές ανάμεσα στις εμπλεκόμενες πλευρές δεν οδήγησαν σε συμφωνία και η αρχική προσπάθεια συνεννόησης έδωσε τη θέση της σε ανοιχτή δικαστική αντιπαράθεση.

Τα Φιλανθρωπικά Καταστήματα προσέφυγαν στο Διοικητικό Εφετείο Πειραιά για τα κοιμητήρια που διαχειρίζονται, ενώ η Μητρόπολη Μυτιλήνης κινήθηκε δικαστικά για τα ενοριακά κοιμητήρια, προσφεύγοντας στο Συμβούλιο της Επικρατείας.

Παράλληλα, είχαν κατατεθεί αιτήματα αναστολής εκτέλεσης της απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου έως την οριστική κρίση των δικαστηρίων. Μετά την κοινοποίησή τους, η Νομική Υπηρεσία του Δήμου είχε κληθεί να καταθέσει τις απόψεις της μέσα στις προβλεπόμενες προθεσμίες.

Η δικάσιμος της 18ης Σεπτεμβρίου 2026 αφορά ειδικά την αίτηση ακύρωσης των Φιλανθρωπικών Καταστημάτων ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Πειραιά. Η προσφυγή της Μητρόπολης για τα ενοριακά κοιμητήρια αποτελεί ξεχωριστή δικαστική διαδικασία.

Τα επιχειρήματα των δύο πλευρών

Μητρόπολη και Φιλανθρωπικά Καταστήματα υποστηρίζουν ότι δεν μπορούν να παραχωρήσουν τη διοίκηση και τη διαχείριση χώρων τους οποίους θεωρούν ιδιοκτησία τους επί δεκαετίες, χωρίς να προβλέπεται αποζημίωση.

Έχουν ακόμη εκφράσει σοβαρές ενστάσεις για το νομοθετικό πλαίσιο, επισημαίνοντας ότι, από τη μία πλευρά, προβλέπει τη διοίκηση και τη διαχείριση των κοιμητηρίων από τους δήμους και, από την άλλη, διατηρεί υποχρεώσεις συντήρησης για τους ιδιοκτήτες των χώρων. Στη δικαστική κίνηση της Μητρόπολης στο Συμβούλιο της Επικρατείας φέρεται να έχει συνταχθεί και η Εκκλησία της Ελλάδος.

Από την πλευρά του, ο Δήμος Μυτιλήνης στηρίζει τη θέση του στην εφαρμογή της ισχύουσας νομοθεσίας και θεωρεί ότι η αρμοδιότητα διοίκησης και διαχείρισης των κοιμητηρίων ανήκει στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Παράλληλα, εκτιμά ότι οι δικαστικές προσφυγές παρατείνουν την εκκρεμότητα και καθυστερούν την εφαρμογή της απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου.

Η υπόθεση που ξεκίνησε από μία καταγγελία

Το ζήτημα είχε επανέλθει δυναμικά στην επικαιρότητα το καλοκαίρι του 2024, μετά την καταγγελία του γιατρού και πρώην βουλευτή Γιάννη Ζερδελή για την εκταφή της μητέρας του στο κοιμητήριο της Χρυσομαλλούσας χωρίς προηγούμενη ενημέρωσή του.

Σύμφωνα με όσα είχε καταγγείλει ο ίδιος, είχε προηγηθεί αίτημα καταβολής 150 ευρώ για την παράταση του χρόνου ταφής. Ο Γιάννης Ζερδελής προσέφυγε στη Δικαιοσύνη, καταθέτοντας μήνυση κατά παντός υπευθύνου, γεγονός που προκάλεσε σειρά διοικητικών και δικαστικών εξελίξεων με αποκορύφωμα την προ ημερών άσκηση διώξης σε 28 εμπλεκομένους στην υπόθεση.

Στο επίκεντρο 15 κοιμητήρια

Η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου αφορά 15 κοιμητήρια στα διοικητικά όρια του Δήμου Μυτιλήνης. Στα Φιλανθρωπικά Καταστήματα υπάγονται τα νεκροταφεία του Αγίου Παντελεήμονα και της Αγίας Κυριακής.

Στην Εκκλησία υπάγονται τα κοιμητήρια της Αγιάσου, της Λουτρόπολης Θερμής, των Πύργων Θερμής, της Χρυσομαλλούσας, του Ακλειδιού, του Άνω και του Κάτω Χάλικα, της Βαρειάς, του Πληγωνίου, τα δύο κοιμητήρια στα Αλυφαντά, καθώς και εκείνα στο Πυργί και το Νεοχώρι.

Η εκδίκαση της αίτησης ακύρωσης αποτελεί τον επόμενο κρίσιμο σταθμό σε μια σύγκρουση με σημαντικές νομικές, αυτοδιοικητικές, περιουσιακές και κοινωνικές διαστάσεις. Η απόφαση που θα ακολουθήσει αναμένεται με ενδιαφέρον, καθώς θα επηρεάσει τα επόμενα βήματα για τη διοίκηση και τη λειτουργία των κοιμητηρίων της Μυτιλήνης.