Μια σημαντική εκπαιδευτική πρωτοβουλία για την ευαισθητοποίηση των εφήβων γύρω από το ζήτημα των εξαρτήσεων ξεκινά το Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων ΠΝΟΗ, σε συνεργασία με τον Εθνικό Οργανισμό Πρόληψης και Αντιμετώπισης Ναρκωτικών (ΕΟΠΑΕ) και το Πρότυπο Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης του Πανεπιστημίου Αιγαίου. Υπεύθυνος εκ μέρους του σχολείου είναι ο κ. Αθανάσιος Καλαμάτας, υποδιευθυντής και καθηγητής Θρησκευτικών.

Το πρόγραμμα θα εφαρμοστεί στα τρία τμήματα της Α΄ Λυκείου, με στόχο να προβληματίσει τους μαθητές για τις ποικίλες μορφές εξάρτησης και να καλλιεργήσει στάσεις ζωής που θα τους θωρακίσουν απέναντι σε αυτές. Μέσα από τη μετασχηματίζουσα μάθηση και τη χρήση της εικαστικής τέχνης, οι μαθητές θα συνδέσουν τη γνώση με τις εμπειρίες τους και θα αναζητήσουν δημιουργικούς τρόπους έκφρασης και ζωής.

Οι θεματικές ενότητες του προγράμματος καλύπτουν τόσο τις ουσίες όσο και συμπεριφορές και κοινωνικές σχέσεις. Στην ενότητα με τίτλο «Το ποτήρι που ξεχειλίζει» οι μαθητές θα διερευνήσουν πώς το αλκοόλ, από μια κοινωνικά αποδεκτή συνήθεια, μπορεί να εξελιχθεί σε εξάρτηση, με αφορμή το έργο The Drunkard’s Progress του N. Currier. Η ενότητα «Ενεργειακή παγίδα» επικεντρώνεται στους κινδύνους που κρύβονται πίσω από τον συνδυασμό ενεργειακών ποτών και αλκοόλ, ενώ στο «Αλυσίδες χωρίς λουκέτο» γίνεται συζήτηση γύρω από μύθους και αλήθειες για το κάπνισμα, την κάνναβη και τα ναρκωτικά.

Η θεματική «Ο εγκέφαλος σε κίνδυνο» θα αναδείξει τις επιπτώσεις των ουσιών στην ανάπτυξη του εφηβικού εγκεφάλου, τη μνήμη και τη συμπεριφορά. Στο «Στοίχημα της ζωής» οι μαθητές θα προσεγγίσουν, μέσα από τον πίνακα Οι Χαρτοπαίκτες του Cézanne, τη γοητεία αλλά και τις παγίδες του τζόγου, όπως την απώλεια ελέγχου και την κοινωνική απομόνωση.

Παράλληλα, στην ενότητα «Δικτυωμένος ή παγιδευμένος;» θα εξεταστεί η χρήση του διαδικτύου και των social media, με στόχο να κατανοηθεί πότε η τεχνολογία λειτουργεί ως μέσο σύνδεσης και πότε ως πηγή εγκλωβισμού. Η ενότητα «Η πόλις μέσα μας», με αφορμή το ποίημα του Κ. Π. Καβάφη, θα φέρει τους μαθητές αντιμέτωπους με τις εσωτερικές μορφές εξάρτησης που πηγάζουν από τα ίδια τους τα όρια, τις συνήθειες και τις επιλογές.

Στις «Σχέσεις που φυλακίζουν» θα συζητηθεί η συναισθηματική εξάρτηση από γονείς ή ερωτικούς συντρόφους. Η υπερπροστατευτικότητα ή η υπερβολική αφοσίωση, με αναφορές σε έργα όπως ο Saturn Devouring His Son του Goya και το The Lovers του Marc Chagall, θα λειτουργήσουν ως εικαστικά παραδείγματα για τον προβληματισμό των μαθητών. Τέλος, η ενότητα «Ελεύθερος να επιλέγεις» θα αναδείξει την πρόληψη ως στάση ζωής, ενθαρρύνοντας την καλλιέργεια αυτογνωσίας, υπευθυνότητας και προσωπικής δύναμης.

Η εφηβεία, περίοδος αλλαγών και πειραματισμών, φέρνει τους νέους αντιμέτωπους με προκλήσεις που ενδέχεται να οδηγήσουν σε εξαρτήσεις. Η ενημέρωση και η κριτική σκέψη αποτελούν ισχυρά όπλα πρόληψης. Με προγράμματα όπως αυτό, οι μαθητές καλούνται να εξετάσουν βιωματικά τις συνέπειες των επιλογών τους και να ανακαλύψουν υγιείς διεξόδους.

Η υπεύθυνη υλοποίησης του προγράμματος είναι η κα. Δέσποινα Σαμοθρακή, Κοινωνική Λειτουργός, MSc Εκπαίδευση Ενηλίκων. Πρόκειται για μία ακόμη καινοτόμα δράση του Κέντρου Πρόληψης ΠΝΟΗ, που επενδύει όχι μόνο στη γνώση αλλά και στη διαμόρφωση ολοκληρωμένων προσωπικοτήτων, ικανών να ανταποκριθούν με ελευθερία και υπευθυνότητα στις προκλήσεις της ζωής.