Αναστάτωση και αγωνία επικρατούν στον χώρο της εστίασης στη Λέσβο, καθώς λίγες μέρες πριν από την έναρξη της νέας τουριστικής περιόδου, δεκάδες καταστήματα βρίσκονται αντιμέτωπα με ένα σοβαρό πρόβλημα: την αφαίρεση των πρόσθετων κατασκευών (πέργκολες) που τους παρέχουν επιπλέον χώρο. Η προθεσμία για την απομάκρυνσή τους λήγει στις 31 Μαρτίου, και αν δεν δοθεί παράταση, πολλές επιχειρήσεις κινδυνεύουν να χάσουν μεγάλο μέρος της τουριστικής σεζόν, με ανυπολόγιστες συνέπειες για την τοπική οικονομία.

Το ζήτημα ανέλυσαν στον ραδιοφωνικό σταθμό «ΝΗΣΙ 99 FM» και στην εκπομπή «Μεσημεριανοί Διάλογοι» ο πρόεδρος του Συλλόγου Καταστημάτων Εστίασης «ΑΣΠΙΔΑ» Φώτης Κουλουμαριέτος και ο πρώην πρόεδρος του Συλλόγου και αντιδήμαρχος Τουρισμού και Επιχειρηματικότητας, Νίκος Γιαννάκας. Και οι δύο εξέφρασαν την έντονη ανησυχία τους για την κατάσταση, τονίζοντας ότι η άμεση απομάκρυνση των κατασκευών θα δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα, τόσο στις επιχειρήσεις όσο και στην εικόνα του νησιού.

Το ιστορικό της υπόθεσης

Όπως εξήγησε ο Νίκος Γιαννάκας, οι συγκεκριμένες κατασκευές υπήρχαν εδώ και χρόνια και, σε πολλές περιπτώσεις, είχαν αναπτυχθεί είτε με τη σύμφωνη γνώμη των τοπικών αρχών είτε με άτυπες παρατάσεις που δίνονταν σε επίπεδο νομοθεσίας. Οι πέργκολες επιτρέπουν στα καταστήματα να επεκτείνουν τον χώρο τους κατά τους χειμερινούς μήνες, προσφέροντας προστασία στους πελάτες από τις καιρικές συνθήκες. Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, ανοίγουν, δημιουργώντας έναν άνετο και ευχάριστο χώρο για τους επισκέπτες.

Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια, οι αλλαγές στη νομοθεσία και η ανάγκη για εναρμόνιση με νέους πολεοδομικούς κανόνες έθεσαν περιορισμούς στη χρήση τους. Οι καταστηματάρχες ζητούν μια λογική περίοδο προσαρμογής, ώστε να μπορέσουν να συμμορφωθούν χωρίς να διαταραχθεί η λειτουργία τους. Όμως, σύμφωνα με τον κ. Γιαννάκα, οι σχετικές μελέτες δεν ολοκληρώθηκαν εγκαίρως, με αποτέλεσμα να βρισκόμαστε σήμερα μπροστά σε μια κρίσιμη προθεσμία χωρίς εναλλακτικές λύσεις.

Ο κίνδυνος για τις επιχειρήσεις

Ο Φώτης Κουλουμαριέτος τόνισε ότι η αφαίρεση των πέργκολων αυτή τη στιγμή θα έχει άμεσο και αρνητικό αντίκτυπο στις επιχειρήσεις. «Οι πέργκολες δεν είναι απλώς μια κατασκευαστική επιλογή – είναι ένας ζωτικός χώρος για πολλές επιχειρήσεις, ειδικά για εκείνες που έχουν περιορισμένο εσωτερικό χώρο», ανέφερε χαρακτηριστικά. «Αν οι επιχειρήσεις χάσουν αυτόν τον χώρο, πολλές δεν θα μπορούν να λειτουργήσουν κανονικά, ενώ άλλες θα αναγκαστούν να μειώσουν δραστικά το προσωπικό τους».

Ένα ακόμη σημαντικό σημείο που ανέδειξαν οι ομιλητές είναι το πλήγμα στον τουρισμό. Στις 28 Μαρτίου, δηλαδή μόλις λίγες μέρες πριν τη λήξη της προθεσμίας, καταφθάνουν στο νησί τα πρώτα οργανωμένα γκρουπ Τούρκων επισκεπτών. Οι κρατήσεις έχουν ήδη γίνει, οι επιχειρήσεις έχουν προχωρήσει σε προσλήψεις και προμήθειες, και αν βρεθούν ξαφνικά με μειωμένο χώρο, δεν θα μπορέσουν να εξυπηρετήσουν τους πελάτες τους. «Έχουν δοθεί προκαταβολές, έχουν κλειστεί συμφωνίες. Τι θα γίνει αν ξαφνικά χαθούν οι χώροι και δεν μπορούν να εξυπηρετηθούν οι τουρίστες;» αναρωτήθηκε ο κ. Κουλουμαριέτος.

Η ανάγκη για παράταση

Αυτό που ζητούν οι επαγγελματίες είναι μια παράταση τουλάχιστον οκτώ μηνών, ώστε να μπορέσουν να βγάλουν την καλοκαιρινή σεζόν και να προετοιμαστούν για τις αλλαγές που έρχονται. Σύμφωνα με τον κ. Γιαννάκα, αντίστοιχες παρατάσεις έχουν δοθεί στο παρελθόν σε πολλές περιοχές της Ελλάδας. Το επιχείρημα των καταστηματαρχών είναι απλό: η αλλαγή δεν πρέπει να έρθει απότομα, αλλά να γίνει σταδιακά, με σωστό σχεδιασμό, ώστε να μην πληγεί ο τουριστικός και οικονομικός ιστός του νησιού.

Ένα ακόμη ζήτημα που συνδέεται με την αναστάτωση στην εστίαση είναι η εφαρμογή της ψηφιακής κάρτας εργασίας, η οποία, όπως ανέφεραν οι ομιλητές, έχει δημιουργήσει επιπλέον προβλήματα στον προγραμματισμό των καταστημάτων. Με τις νέες ρυθμίσεις, οι ώρες εργασίας των εργαζομένων πρέπει να είναι αυστηρά προκαθορισμένες, γεγονός που δυσκολεύει τις επιχειρήσεις που λειτουργούν με ευέλικτα ωράρια. Σε συνδυασμό με την επικείμενη αφαίρεση των πέργκολων, το πλήγμα για τον κλάδο θα είναι ακόμα μεγαλύτερο.

Μπορεί να υπάρξει λύση;

Οι επαγγελματίες της εστίασης δεν ζητούν να καταργηθεί ο νόμος, αλλά να εφαρμοστεί με λογική και προγραμματισμό. «Δεν θέλουμε να πάμε κόντρα στη νομοθεσία», δήλωσε ο κ. Κουλουμαριέτος. «Θέλουμε απλώς να έχουμε τον απαραίτητο χρόνο για να προσαρμοστούμε. Μιλάμε για 170 κατασκευές σε όλο το νησί. Δεν γίνεται μέσα σε λίγες μέρες να απομακρυνθούν, χωρίς να προκληθεί χάος».

Η λύση, σύμφωνα με τον Σύλλογο Καταστημάτων Εστίασης, θα πρέπει να έρθει από το αρμόδιο Υπουργείο, με μια νέα παράταση που θα δώσει στις επιχειρήσεις τη δυνατότητα να λειτουργήσουν χωρίς σοβαρές απώλειες. Η τοπική αυτοδιοίκηση δεν έχει την αρμοδιότητα να δώσει αυτή την παράταση, γι’ αυτό και η πίεση προς την κεντρική διοίκηση είναι μονόδρομος.

«Δεν είναι μόνο θέμα των καταστηματαρχών», καταλήγει ο κ. Γιαννάκας. «Είναι ζήτημα που αφορά όλη την τοπική κοινωνία, γιατί η εστίαση αποτελεί κινητήρια δύναμη για την οικονομία της Λέσβου. Αν καταρρεύσουν οι επιχειρήσεις, το πλήγμα θα είναι τεράστιο για όλους».

Το επόμενο διάστημα θα είναι κρίσιμο για την εξέλιξη της υπόθεσης. Οι επαγγελματίες της εστίασης ελπίζουν πως θα βρεθεί μια λύση που θα επιτρέψει την ομαλή λειτουργία των καταστημάτων και θα διατηρήσει την τουριστική εικόνα της Λέσβου αναλλοίωτη.

Ζητήματα με την ψηφιακή κάρτα εργασίας

Εκτός από τις πέργκολες, ο κλάδος της εστίασης αντιμετωπίζει και το πρόβλημα της εφαρμογής της ψηφιακής κάρτας εργασίας. Σύμφωνα με τους επαγγελματίες, η νέα ρύθμιση έχει δημιουργήσει πρόσθετες δυσκολίες, ειδικά σε θέματα ωραρίων και διαχείρισης του προσωπικού.

«Η νομοθεσία αυτή ήρθε ξαφνικά και χωρίς να λάβει υπόψη τις ιδιαιτερότητες του κλάδου μας. Ο μάγειρας, για παράδειγμα, που παλιότερα δούλευε σπαστό ωράριο, τώρα υποχρεούται να εργάζεται συνεχόμενο οκτάωρο, δημιουργώντας επιπλέον ανάγκες σε προσωπικό», ανέφερε ο κ. Γιαννάκας.

Η εφαρμογή της ψηφιακής κάρτας έχει οδηγήσει σε έλλειψη προσωπικού, καθώς η εστίαση ήδη αντιμετωπίζει δυσκολίες στην εξεύρεση εργαζομένων. «Πέρυσι είχαμε 80.000 κενές θέσεις, φέτος υπολογίζουμε ότι θα ξεπεράσουν τις 100.000», τόνισε ο κ. Κουλουμαριέτος, υπογραμμίζοντας ότι το νέο σύστημα έχει φέρει μεγάλη αναστάτωση στον κλάδο.