Με επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 24 Νοεμβρίου του 2023 στο κεντρικό αμφιθέατρο του Πα.Δ.Α. (Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής) η ημερίδα με θέμα «Αλυκές και Πολιτιστικός Τουρισμός: Μεσσολόγγι και Δυτική Λέσβος» με επιστημονική υπεύθυνη την συντοπίτισσα μας  Αναπληρώτρια Καθηγήτρια του Τμήματος Διοίκησης Τουρισμού του Πα.Δ.Α. Μαρία Μανώλα.

Το πρώτο μέρος της ημερίδας περιελάμβανε εισηγήσεις επιστημόνων από τρία Πανεπιστημιακά Ιδρύματα, ενώ το δεύτερο αναφερόταν στον τομέα Τέχνη και Αλυκές και περιελάμβανε εισηγήσεις εκπροσώπων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, της τέχνης και της αγοράς. Ο συνδυασμός αυτός έδωσε το μέγιστο θετικό αποτέλεσμα για την εξαγωγή χρήσιμων επιστημονικών συμπερασμάτων.

Την ημερίδα χαιρέτησε η Πρόεδρος του ΕΟΤ κα Άντζελα Γκερέκου, η οποία υπογράμμισε την πρωτοτυπία του θέματος και τη συμβολή του στην υλοποίηση των στόχων του Ελληνικού Τουρισμού. Στην ημερίδα παρευρέθηκαν η Αντιπεριφερειάρχης Βορείου Αιγαίου Αναστασία Αντωνέλλη, εκπρόσωπος του βουλευτή Λέσβου της Ν.Δ. Χαράλαμπου Αθανασίου, ο Πρόεδρος της Ομοσπονδίας Λεσβιακών Συλλόγων Αττικής Νεκτάριος Βακάλης, ο Νίκος Πρόεδρος και ιδρυτής του Μουσείου Άλατος Μεσολογγίου Κορδόσης, μέλη των Εηνικών Αλυκών Α.Ε. , μέλη του Πρυτανικού Συμβουλίου Πα.Δ.Α και ο Κοσμήτορας Γεώργιος Πιερράκος.

Η κα Μαρία  Μανώλα στην εισήγηση της  «Αλυκές και πολιτιστικές δραστηριότητες ανά τον κόσμο», ανέφερε ότι: «Στόχος μας είναι μέσα από αυτή την προσπάθεια  να προβάλλουμε  την πολιτιστική και τουριστική αξία του οικοσυστήματος που περιβάλλει τις αλυκές και να  εξετάσουμε  τις δυνατότητες  έτσι ώστε οι αλυκές να συμβάλουν στην οικονομική - τουριστική  ανάπτυξη του τόπου. Επιθυμούμε να αυξηθεί η ελκυστικότητα της Λέσβου  και αντίστοιχα η προστιθέμενη αξία του τουριστικού προϊόντος που λέγεται αλυκές  και που συνοδεύεται από την προνομιούχο τοπική γαστρονομία, με βραβευμένα παραδοσιακά προϊόντα και  πολιτιστικό πλούτο σε μνημεία υλικής και άυλης κληρονομίας. Τα μνημεία της Λέσβου αρχίζουν από την εποχή της Σαπφούς και του Τέρπανδρου και   συνεχίζουν με τον  νομπελίστα Ελύτη και τον ζωγράφο Θεόφιλο  αλλά, και με λογοτέχνες που αναφέρονται αποκλειστικά στις αλυκές Καλλονής του 50  και αποτελούν για την ημερίδα ακόμα ένα σοβαρό πολιτισμικό πόρο άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς» Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι  η περιοχή των αλυκών Πολιχνίτου και Καλλονής  αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους υδροβιότοπους της Ελλάδος και έναν από τους 10 σημαντικότερους της Ευρώπης ως προς την βιοποικιλότητα και τη βιο-οικολογική μοναδικότητα. Προστατεύεται από την συνθήκη Ramsar και είναι ενταγμένη στο δίκτυο Natura 2000. 

Λαμβάνοντας υπ όψη την διεθνή βιβλιογραφία και τις πολιτιστικές δραστηριότητες ανά τον κόσμο η εισηγήτρια επικεντρώθηκε στην Λέσβο και συγκεκριμένα στους:

«Λεσβιακούς   δρόμους του αλατιού»

- Οι αλυκές παίζουν σημαντικό ρόλο στο καλλιτεχνικό χώρο. Την εποχής του κορωνοιού όταν αναγκαστικά έγινε μια εκδήλωση πιάνου στις αλυκές, γράφτηκαν τα καλύτερα σχόλια από τον τύπο «Μάγεψε το Διεθνές Φεστιβάλ Μολύβου στις αλυκές Καλλονής/θεωρήθηκε μια εμπνευσμένη παρουσίαση». Επομένως μπορεί να ακολουθήσουν παρόμοιες δραστηριότητες.

- Προτεραιότητα πρέπει να δοθεί στο «πολιτιστικό και τουριστικό προϊόν» που λέγεται «Μέγας φιλόσοφος Αριστοτέλης» που έζησε σ αυτόν τον τόπο 2.500 χρόνια πριν   και μάλιστα έγραψε το πρώτό  βιβλίο για βιολογία με τίτλο «πέρι ζώα ιστορίαι».

-  Το φυσικό κάλλος των αλυκών,  ο υδροβιότοπος με τα φλαμίνγκο, τα παστά με προτεραιότητα στον επώνυμο μεζέ  «σαρδέλα καλλονής»  τα βραβευμένα ούζα, αποτελούν και αυτά προστιθέμενη αξία του πολιτιστικού πόρου που λέγεται αλυκές.

- Η παρατήρηση της φύσης με οργανωμενες πεζοπορίες που ξεκινάνε η καταλήγουν στις αλυκές αλλά περιλαμβάνουν και άλλους σταθμούς της περιοχής  με βιωματικές δραστηριότητες, είναι ακόμα μια πρόταση στα πλαίσια των πολιτιστικών βιωματικών διαδρομών με αμοιβή.

-Οι αλυκές μπορεί προσφέρουν έναν όμορφο χώρο για περιπάτους, καθώς οι εκτάσεις τους είναι  επίπεδες και η πρόσβασή τους είναι σχετικά εύκολη.

- Επίσης, οι ευρύτερες εκτάσεις των αλυκών μπορούν να χρησιμοποιηθούν για ποδηλατοδρομίες, προσφέροντας έναν μοναδικό τρόπο εξερεύνησης της φύσης και του τοπίου.

-Η παρατήρηση πουλιών η ζώων της περιοχής  η ακόμα και τα υπέροχα περβόλια με τα κηπευτικά των ντόπιων με προετοιμασίας ενός απλού φαγητού η μιας χωριάτικης σαλάτας από τα χέρια των τουριστών ,θα ήταν η αρχή μιας βιωματικης δραστηριότητας που θα δημιουργούσε συναισθήματα και θα έκανε το τουριστικό προϊον «Πολιχνιτος»η «Καλλονη» ανταγωνιστικό έναντι άλλων.

- Το κανό ή καγιάκ στην ευρύτερη περιοχή του κόλπου Καλλονής η της παραλίας Βατερών

- Οι εκδρομές με άλογα, με σεβασμό πάντα στο οικοσύστημά,μπορούν να εφαρμοστούν και στην ευρύτερη περιοχή των Αλυκων Δ,Λεσβου» αφού αποτελούν δημοφιλείς δραστηριότητες στο εξωτερικό Στην Αμερική είναι ενταγμένες στις δραστηριότητες ξενοδοχείων.

-Η συμμετοχή τουριστών στην παρασκευή τοπικών προϊόντων πάντα ως δραστηριότητα με εισιτήριο θα ήταν ακόμα μια πηγή εσοδών για τον τόπο.

- Κοινή πρόταση όλων των Λέσβιων εισηγητών  υπήρξε η δημιουργία «Μουσείου Άλατος» σύμφωνα με τα πρότυπα του αντίστοιχου στο Μεσολόγγι.

Ομιλίες που ακολούθησαν και θα δημοσιευτούν σε πρακτικά αφορούν τις θεματικές:

«Οι αλυκές ως πολιτισμικό στοιχείο των τόπων. Η Μυτιλήνη και το Μεσολόγγι», Εισήγηση: Ρόϊδω Μητούλα, Καθηγήτρια Βιώσιμης Αστικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

«Αλυκές: Παραγωγική διαδικασία για την ενίσχυση της βιωσιμότητας και της ανθεκτικότητας του οικοσυστήματος», Εισήγηση: Γιάννης Ελ. Δούκας, Επ. Καθηγητής Τμήματος Αγροτικής Ανάπτυξης, Αγροδιατροφής και Διαχείρισης Φυσικών Πόρων στην Σχολή Αγροτικής Ανάπτυξης, Διατροφής και Αειφορίας του Ε.Κ.Π.Α.

 «Από το ιστορικό μουσείο διέξοδος στο μουσείο άλατος - Δρόμοι πολιτισμού, δρόμοι ανάπτυξης», Εισήγηση: Νίκος Κορδόσης, Ιδρυτής και Διευθύνων Σύμβουλος του Μουσείου Άλατος.

«Αλυκές και λιμνοθάλασσες. Ελληνικές διαχρονικές γεύσεις και ο ρόλος τους στα μοντέρνα επισιτιστικά τμήματα», Εισήγηση: Γ. Παπαδογούλας, Λέκτορας εφαρμογών του Πα.Δ.Α. και F&B Consultant.

«Το 'ἅλς' της ἁλός. Πολιτιστικές διαδρομές και ανάδειξη του αλατοτουρισμού μέσα από τον Αριστοτελικό περίπατο», Εισήγηση: Ιωάννα Λαχανά, Δικηγόρος Αθηνών, Δημοσιογράφος, Ερευνήτρια.

«Διηγήσεις αλατιού – Μικρές ιστορίες του ταπεινού λευκού θησαυρού», Εισήγηση: Δέσποινα Κανελλή. Παιδαγωγός - Συγγραφέας - Διευθύντρια του Μουσείου Άλατος.

«Ιστορικές και λογοτεχνικές διαδρομές στις αλυκές Δ. Λέσβου», Εισήγηση: Ταξούλα Ζάχου, Πρόεδρος του Συλλόγου Αθήνας«Ο Πολιχνίτος Λέσβου».

«Ο Πολιχνίτος Λέσβου» / «Πολιχνίτος – Ένα βιωματικό ταξίδι», Εισήγηση: Ευστρατία Καραγεώργη, Λογοτέχνης και μέλος του Συλλόγου Αθήνας «Ο Πολιχνίτος Λέσβου».

«Η συμβολή της φωτογραφίας φύσης στην ανάπτυξη εναλλακτικού τουρισμού στην Λέσβο», Εισήγηση: Χρήστος Βλάχος. Φωτογράφος Άγριας Φύσης και Οδηγός πεδίου