× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Αγιασώτικα κάψαλα και κλήδονας με σαντούρια και χορούς

Την εκδήλωση διοργανώνει ο Πολιτιστικός Καραναβαλικός σύλλογος «ο Σάτυρος» το Σάββατο 1η Ιουλίου στις 7.30 το απόγευμα

Από το NEWSROOM Δημοσίευση 27/6/2023

Αγιασώτικα κάψαλα και κλήδονας με σαντούρια και χορούς
' χρόνος ανάγνωσης

Το Σάββατο, 1η Ιουλίου, στις 7:30 το απόγευμα  στην Πλατεία Αγοράς Αγιάσου ο Πολιτιστικός Καρναβαλικός Σύλλογος Αγιάσου «Ο Σάτυρος» αναβιώνει τα λαογραφικά έθιμα Άγιστρο (Κάψαλα) και Κλήδονα. Η εκδήλωση αφιερώνεται στη μνήμη του Μιχάλη Κάναρου και το αναλυτικό πρόγραμμα της είναι το εξής:

Στις 7 το απόγευμα θα ξεκινήσει από το Καμπούδι όμιλος παραδοσιακά ντυμένων μελών του Καρναβαλικού Συλλόγου και του Αναγνωστηρίου Αγιάσου, που θα συνοδεύεται από παραδοσιακή μουσική κομπανία. Η πατινάδα θα περάσει από το Σταυρί και θα καταλήξει στην Πλατεία Αγοράς, όπου θα αναβιώσουν τα παραδοσιακά έθιμα «Άγιστρου ή Κάψαλα» (άναμμα και υπερπήδηση φωτιάς, μοίρασμα στον κόσμο τηγανόπιτας) και «Κλήδονας» (εκφώνηση επίκαιρων στίχων).

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Στη συνέχεια τα Σαντούρια του Αναγνωστηρίου θα παίξουν παραδοσιακούς λεσβιακούς και μικρασιάτικους σκοπούς, για να χορέψουν τα Χορευτικά Τμήματα Ενηλίκων του Αναγνωστηρίου Αγιάσου και του Εξωραϊστικού Εκπολιτιστικού Συλλόγου Ιππείου «Ο Άγιος Προκόπιος». Θα ακολουθήσει πλούσιο μουσικό πρόγραμμα με ζωντανή ορχήστρα, που θα παίξει δωρεάν για τον κόσμο.

Την ίδια μέρα θα γίνει λαχειοφόρος αγορά με πλούσια δώρα, ανάμεσα στα οποία και μια τηλεόραση smart TV 32΄ για την οικονομική ενίσχυση του «ΣΑΤΥΡΟΥ».

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Λαογραφικά στοιχεία:

Τα λαϊκά έθιμα και οι δοξασίες που συνδέονται με τη γιορτή του Αι Γιαννιού στις 24 Ιουνίου είναι πανάρχαια και σχετίζονται με την κίνηση του ήλιου. Σε πολλά μέρη η μέρα αυτή ονομάζεται λιοτρόπι και η γιορτή τ’ Αι Γιαννιού τ’ Ηλ’τρουπιού, γιατί στο χριστιανικό εορτολόγιο τοποθετήθηκε πάνω στη θερινή τροπή του ήλιου (θερινό ηλιοστάσιο). Στις 21 προς 22 Ιουνίου ο ήλιος φτάνει στο βορειότερο σημείο της τροχιάς του, πράγμα που για τους λαούς που κατοικούμε στο βόρειο ημισφαίριο σημαίνει ότι περνά από το πλησιέστερο σε μας σημείο, γι’ αυτό και οι μέρες είναι οι μεγαλύτερες του έτους.

Τα έθιμα της γιορτής χωρίζονται σε δυο κατηγορίες. Σ’ αυτά που συμβολίζουν τον ήλιο αναπαράγοντας τη μορφή του στη γη, όπως οι φωτιές του Αι Γιαννιού, τα λεγόμενα στην Αγιάσο κάψαλα ή άγιστρου που γινόταν στις 23 Ιουνίου (παραμονή των Γενεθλίων του Ιωάννου Προδρόμου του Βαπτιστού). Η λέξη άγιστρου προέρχεται απ’ τη λέξη αγιστόν που σημαίνει το εξαγνισμένο και που με τη σειρά της προέκυψε από τη λέξη άγος που θα πει μόλυσμα. Το έθιμο να ανάβουν φωτιές είναι πανευρωπαϊκό, με πολλές όμως παραλλαγές από τόπο σε τόπο. Η φωτιά έχει καθαρτικό και αποτρεπτικό περιεχόμενο, δηλαδή εξαγνίζει – καθαρίζει το σώμα και το πνεύμα και παράλληλα ξορκίζει – διώχνει το κακό.

Μια άλλη κατηγορία εθίμων είναι αυτά που αποσκοπούν στην αξιοποίηση της δύναμης του ήλιου, όπως οι διάφορες μαντικές πρακτικές, με κυρίαρχο τον κλήδονα. Τις μέρες του θερινού ηλιοστασίου η αποκαλυπτική δύναμη του ήλιου είναι τόσο ισχυρή που – σύμφωνα με τη λαϊκή πίστη – γίνεται ικανή να φανερώνει ακόμα και τα μελλούμενα. Υπάρχουν κατά τόπους διάφορα είδη μαντικών πράξεων που γίνονται την παραμονή ή ανήμερα της γιορτής του Αι Γιαννιού. Το πιο γνωστό μαντικό έθιμο ωστόσο είναι ο κλήδονας. Η λέξη προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη «κληδών», που σημαίνει λέξεις ή φράσεις που ακούγονται κατά τη διάρκεια μαντικών τελετών και στις οποίες αποδίδεται έπειτα προφητική σημασία. Αυτά τα τυχαία προφητικά ακούσματα με την πάροδο του χρόνου έγιναν στιχάκια που διασώζονται μέχρι σήμερα από την προφορική λαϊκή μας παράδοση (τα λεγόμενα «λόγια του κλήδονα»).

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΥΓΕΙΑ

Ημέρα ευαισθητοποίησης για την παχυσαρκία στη Μόρια

Ενημέρωση από ειδικούς και δωρεάν εξετάσεις για το κοινό την Πέμπτη 30 Απριλίου
Ημέρα ευαισθητοποίησης για την παχυσαρκία στη Μόρια
ΜΥΤΙΛΗΝΗ

Μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Βαρειάς στο Δημαρχείο Μυτιλήνης

Συνάντησαν τον Παναγιώτη Χριστόφα στο γραφείο του και συζήτηση μαζί του για το σχολείο και τη γειτονιά τους
Μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Βαρειάς στο Δημαρχείο Μυτιλήνης
ΜΥΤΙΛΗΝΗ

Μίνι φωτιά στον δρόμο Μυτιλήνης – Λάρσου

Σπεύδουν δύο πυροσβεστικά οχήματα για την αντιμετώπισή της
Μίνι φωτιά στον δρόμο Μυτιλήνης – Λάρσου
ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ

Από Αγιάσο έως Πολιχνίτο οι πράσινες πολιτιστικές διαδρομές

Ξεναγήσεις σε γεωλογικά μνημεία, μνημεία πολιτισμού και θερμές πηγές την Κυριακή 24 Μαΐου
Από Αγιάσο έως Πολιχνίτο οι πράσινες πολιτιστικές διαδρομές
ΠΟΛΙΤΙΚΗ

«Μεγάλο κόλπο» καταγγέλλει ο Αλέξης Τσίπρας για ΔΕΗ και δημόσιους πόρους

Στο επίκεντρο η νέα ΑΜΚ, οι επενδύσεις στο εξωτερικό και το ερώτημα ποιος τελικά ωφελείται από δαπάνες δισεκατομμυρίων
«Μεγάλο κόλπο» καταγγέλλει ο Αλέξης Τσίπρας για ΔΕΗ και δημόσιους πόρους
ΑΓΡΟΤΕΣ

Στη Βουλή από τη Νέα Αριστερά το θέμα του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο

Παρέμβαση 8 βουλευτών με αιχμή τον εμβολιασμό και την προστασία του ζωικού κεφαλαίου
Στη Βουλή από τη Νέα Αριστερά το θέμα του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο
ΑΓΡΟΤΕΣ

«Δεν υπάρχει περιθώριο λάθους» λέει ο Πρωτοψάλτης από τη Λέσβο

Σύσκεψη στη Γενική Γραμματεία Αιγαίου παρουσία του Γενικού Γραμματέα του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης
«Δεν υπάρχει περιθώριο λάθους» λέει ο Πρωτοψάλτης από τη Λέσβο
ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Το 3ο Γυμνάσιο Πετρούπολης στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Λέσβου

Εκπαιδευτικές δράσεις και στο Γεωπάρκο
Το 3ο Γυμνάσιο Πετρούπολης στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Λέσβου
ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ

Ορκωμοσία δημοτικού αστυνομικού στο Δήμο Μυτιλήνης

Συνολικά υπηρετούν πλέον στην Υπηρεσία πέντε μόνιμοι υπάλληλοι
Ορκωμοσία δημοτικού αστυνομικού στο Δήμο Μυτιλήνης
ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Στη Λέσβο ο υπουργός Πολιτικής Προστασίας

Ο Ευάγγελος Τουρνάς θα βρεθεί στο νησί την Τρίτη 28 Απριλίου
Στη Λέσβο ο υπουργός Πολιτικής Προστασίας
ΒΟΡΕΙΟ ΑΙΓΑΙΟ

Road show για την Ανακύκλωση στα σχολεία της Χίου

Η εταιρεία Ανακύκλωση Αιγαίου, ταξίδεύει στη Χίο για να μεταφέρει το μήνυμα της προστασίας του περιβάλλοντος μέσα από τις δράσεις της στο γειτονικό νησί
Road show για την Ανακύκλωση στα σχολεία της Χίου
ΧΩΡΙΑ

Σε τροχιά υλοποίησης παιδικές χαρές σε χωριά του Δήμου Μυτιλήνης

Έως 14 Μαΐου 2026 η υποβολή προσφορών για το έργο που υπέγραψε ο Δήμαρχος Παναγιώτης Χριστόφας
Σε τροχιά υλοποίησης παιδικές χαρές σε χωριά του Δήμου Μυτιλήνης