Για πρώτη φορά στην ιστορία των Ηνωμένων Πολιτειών κάποιος που διετέλεσε πρόεδρος κατηγορείται για ποινικά αδικήματα και αυτό έχει μεγάλη σημασία να υπογραμμιστεί: ένας Αμερικανός πρόεδρος αναμένεται να οδηγηθεί στο δικαστήριο για πρώτη φορά στην Ιστορία.

Πολλά πράγματα έχουν γίνει για πρώτη φορά από τότε που ο Τραμπ ανέλαβε την εξουσία το 2016. Πολλές «κόκκινες γραμμές» έχουν ξεπεραστεί. Τόσο πολλά απίστευτα γεγονότα συντάραξαν τον κόσμο που είναι πιθανό να παρασυρθούμε και να μη δώσουμε τη δέουσα προσοχή στο πόσο σημαντική είναι αυτή η στιγμή.

Για πολλά χρόνια πολιτικοί μπορεί να εμπλέκονταν σε σκάνδαλα, να έχουν κατηγορηθεί από αντιπάλους τους, όμως έχαιραν πάντοτε μιας ανομολόγητης ασυλίας. Ποτέ κανείς δεν συνελήφθη. Τώρα το στερεότυπο αυτό σπάει. Σύντομα ένα νέο «δεδικασμένο» θα υπάρχει στα αρχεία της χώρας. Θα τη διχάσει βαθύτερα, ή θα δείξει ότι ακόμα κι ένας άνθρωπος που υπήρξε ο ισχυρότερος στον πλανήτη δεν στέκεται πάνω από τον νόμο;

Εάν η δίκη, που αναμένεται να πραγματοποιηθεί, γίνει πράγματι, είναι πιθανό να μην είναι η τελευταία για τον τέως πρόεδρο. Ο Τραμπ μπορεί να αντιμετωπίσει κι άλλη δίκη στην Τζόρτζια, μια κατηγορία σε ομοσπονδιακό δικαστήριο και πιθανώς ακόμη και μία τέταρτη δίκη.

Στην παρούσα φάση, το επίδικο είναι μία δωροδοκία του τέως προέδρου προς μία πορνοστάρ με σκοπό την απόκρυψη της ερωτικής τους σχέσης. Η κατηγορία αυτή δεν μπορεί φυσικά να οδηγήσει τον Ντόναλντ Τραμπ στη φυλακή. Μπορεί ωστόσο να λειτουργήσει βοηθητικά για τους επόμενους δικαστές, που δεν θα έχουν τον φόβο ότι είναι οι πρώτοι που του επιβάλλουν ποινές, κάτι που θα μπορούσε να τους κάνει πιο εγκρατείς. Κι ας μην ξεχνάμε ότι ο Τραμπ έχει διαπράξει αρκετά σημαντικότερα ατοπήματα στην καριέρα του.

Οι σύμμαχοι του Τραμπ χαρακτήρισαν την τρέχουσα υπόθεση πολιτική, ακόμη και πριν από την απαγγελία κατηγοριών, χωρίς να περιμένουν να εξετάσουν τα πραγματικά στοιχεία. Οποια κι αν ήταν η κατηγορία που του απήγγειλε ο εισαγγελέας Αλβιν Μπραγκ, τους ήταν αδιάφορο. Προκειμένου να υπερασπιστούν τον πρόεδρο του κόμματός τους και πιθανό επόμενο υποψήφιο, κήρυξαν προληπτικά την ποινική δίωξη παράνομη μόνο και μόνο επειδή ασκήθηκε από έναν Δημοκρατικό – ο εισαγγελέας Μπραγκ είναι μέλος του Δημοκρατικού Κόμματος.

Ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής Μαρκ Ε. Γκριν και πρόεδρος της Επιτροπής Εσωτερικής Ασφάλειας της Βουλής των Αντιπροσώπων, συνέκρινε τη δίωξη του Τραμπ με αμφιλεγόμενες πολιτικές υποθέσεις σε λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες. «Ο Ντανιέλ Ορτέγκα συνέλαβε την αντιπολίτευσή του στη Νικαράγουα και αυτό το αποκαλούμε στην Αμερική φρικτό πράγμα», δήλωσε την περασμένη εβδομάδα. «Κύριε Μπάιντεν, κύριε πρόεδρε, σκεφτείτε το αυτό».

Η φυλάκιση πρώην ηγετών με ψευδείς, πολιτικά καθοδηγούμενες κατηγορίες μπορεί να είναι σύνηθες φαινόμενο στις απολυταρχίες του κόσμου, αλλά ορισμένες από τις πιο προηγμένες δημοκρατίες δεν έχουν αποφύγει να δικάσουν τους ηγέτες τους για εγκλήματα.

Η περίπτωση Ολμέρτ

Το επίδικο είναι μία δωροδοκία του τέως προέδρου προς την πορνοστάρ Στόρμι Ντάνιελς με σκοπό την απόκρυψη της ερωτικής τους σχέσης.
Στο Ισραήλ, ο πρώην πρωθυπουργός Εχούντ Ολμέρτ πέρασε περισσότερο από ένα χρόνο στη φυλακή για δωροδοκία, απάτη και άλλες κατηγορίες, ενώ ο νυν πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου αντιμετωπίζει παρόμοιες κατηγορίες και αναμένεται να δικαστεί, προοπτική την οποία φαίνεται ότι προσπαθεί να αποφύγει με κάθε τρόπο.

Στην Ιταλία, ο πρώην πρωθυπουργός Σίλβιο Μπερλουσκόνι, ο οποίος μόλις ανέκτησε κάποια εξουσία ως μέλος ενός κυβερνητικού συνασπισμού, έχει αντιμετωπίσει 35 ποινικές υποθέσεις κατά τη διάρκεια της μακράς καριέρας του, αν και καταδικάστηκε οριστικά μόνο μία φορά για φορολογική απάτη και πλήρωσε με ένα έτος κοινωνικής εργασίας. Μόλις τον περασμένο μήνα, αθωώθηκε από την κατηγορία της δωροδοκίας μαρτύρων σε προηγούμενη δίκη για πορνεία ανηλίκων.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, το Teapot Dome, το Watergate, το Iran-Contra και το Whitewater δεν οδήγησαν ποτέ κάποιον πρόεδρο στο εδώλιο του κατηγορουμένου. Ο μόνος εν ενεργεία πρόεδρος στην ιστορία που έχει δει το εσωτερικό αστυνομικού τμήματος ως κατηγορούμενος ήταν ο Οδυσσέας Σ. Γκραντ, ο οποίος προσήχθη επειδή έτρεχε με υπερβολική ταχύτητα στους δρόμους της Ουάσιγκτον με την άμαξά του. Πλήρωσε 20 δολάρια πρόστιμο και συνέχισε τον δρόμο του.

Αν και κανένας πρόεδρος δεν έχει παραπεμφθεί ποτέ στο παρελθόν σε δίκη, ένας αντιπρόεδρος, ο Aαρον Μπερ, δικάστηκε για προδοσία στις αρχές του 1800 με την κατηγορία ότι προσπάθησε να ιδιοποιηθεί εδάφη της χώρας. Σχεδόν δύο αιώνες αργότερα, ένας άλλος αντιπρόεδρος, ο Σπίρο Aγκνιου -ελληνικής καταγωγής-, παραιτήθηκε ύστερα από την ομολογία στελεχών κατασκευαστικών εταιρειών πως τον είχαν δωροδοκήσει.

Βεβαίως, ένα κατηγορητήριο -ακόμα και μία καταδίκη- δεν θα εμπόδιζε τον Τραμπ να θέσει υποψηφιότητα για το χρίσμα του προέδρου των Ρεπουμπλικανών. Το 1920, ο Γιουτζίν Ντεμπς, ηγέτης των Σοσιαλιστών, κατέθεσε την πέμπτη υποψηφιότητά του για τον Λευκό Οίκο από τη φυλακή, όπου εξέτιε ποινή για την αντίθεσή του στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και μάλιστα έλαβε 919.799 ψήφους που μεταφράστηκε σε 3,4% του εκλογικού σώματος. Φυσικά, σε αντίθεση με τον Τραμπ, δεν ήταν υποψήφιος μεγάλου κόμματος και δεν είχε καμία προοπτική νίκης.

Αχαρτογράφητα νερά

Ενώ η παραπομπή Τραμπ οδηγεί τη χώρα σε αχαρτογράφητα νερά, οι συντάκτες του αμερικανικού Συντάγματος πιθανότατα θα εκπλήσσονταν που χρειάστηκε τόσος χρόνος για να φτάσουμε σε αυτό το σημείο, καθώς το Σύνταγμα προβλέπει ότι οι εν ενεργεία πρόεδροι δεν μπορούν να κατηγορηθούν αλλά μπορούν να τους απαγγελθούν κατηγορίες μετά την αποχώρησή τους από το αξίωμα. Ενας πρόεδρος που παραπέμπεται από τη Βουλή και απομακρύνεται από το αξίωμα από τη Γερουσία, «μπορεί χωρίς καμία διάκριση να θεωρηθεί ένοχος και υπόκειται σε δίωξη, δίκη και ποινή, σύμφωνα με τον νόμο», δηλώνει το άρθρο Ι, παράγραφος 3 του Συντάγματος.

Η Μίνα Μπόουζ, καθηγήτρια της Σχολής Δημόσιας Διοίκησης Πίτερ Καλίκοφ του Πανεπιστημίου Χόφστρα και διευθύντρια ενός προγράμματος ιστορίας των προέδρων των ΗΠΑ, δήλωσε ότι μια χώρα που μαστίζεται από την πόλωση και ανησυχεί για τη δημοκρατία της, γίνεται ισχυρότερη με την επιβολή ποινών στους ηγέτες της. «Μια ενεργή και διαρκής δέσμευση για να διασφαλιστεί ότι όλοι οι αξιωματούχοι ακολουθούν το κράτος δικαίου είναι απαραίτητη για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων», είπε.

Αλλοι όμως ανησυχούν για τις μακροπρόθεσμες συνέπειες για την προεδρία. Κι αυτό διότι το κατηγορητήριο απαγγέλθηκε από έναν τοπικό εισαγγελέα και όχι από το υπουργείο Δικαιοσύνης. Αυτό θα μπορούσε να ανοίξει μελλοντικά την πόρτα σε εισαγγελείς όλης της χώρας να προσπαθήσουν να κυνηγήσουν έναν πρόεδρο.