Στην εκπαίδευση αυτοί οι όροι ακούγονται πολύ τα τελευταία χρόνια και πολλές φορές δημιουργούν λανθασμένες απόψεις για το τι είναι και κατά πόσο τα παιδιά μπορούν ή πρέπει να ασχοληθούν με αυτά.
Ας δούμε λοιπόν την εξήγησή τους. Ο όρος Πληροφορική αναφέρεται στην επιστήμη που περιλαμβάνει τη δημιουργία και τη χρήση των υπολογιστών και εφαρμογών (προγραμμάτων) καθώς και τη μεταφορά και διαχείριση δεδομένων.

Πλέον, ως υπολογιστές θεωρούνται, εκτός από τους συνηθισμένους επιτραπέζιους υπολογιστές και τα laptops, τα κινητά τηλέφωνα, τα tablets,τα έξυπνα ρολόγια, οι έξυπνες τηλεοράσεις και τόσα άλλα. Η ψηφιακή τεχνολογία πλέον «κρύβεται» παντού. Για παράδειγμα, ένα σύγχρονο αυτοκίνητο ελέγχεται από ένα εγκέφαλο που δεν είναι παρά ένας υπολογιστής που καταγράφει πληροφορίες και εκτελεί εντολές σύμφωνα με τον προγραμματισμό του.

Εδώ έρχεται η χρήση του προγραμματισμού. Είναι η δημιουργία χιλιάδων ή και εκατομμυρίων εντολών από τον άνθρωπο με στόχο οι υπολογιστές να ανταποκρίνονται και να λύνουν προβλήματα (ή απλά να εκτελούν πράξεις) γρήγορα και αξιόπιστα. Θεωρητικά ό,τι κάνει ένα πρόγραμμα στον Η/Υ μπορεί να το κάνει και ο δημιουργός του, ο άνθρωπος. Απλά με τη χρήση του Η/Υ οι πράξεις γίνονται απείρως γρηγορότερα και τα αποτελέσματα είναι πάντα αξιόπιστα.

Ας υποθέσετε ότι θέλουμε να κάνουμε 1000 απλές αριθμητικές πράξεις πολύ γρήγορα και σωστά. Πόσο χρόνο θα χρειαστούμε; Επιπροσθέτως μπορεί να κάνουμε ένα λάθος στη αρχή και να καταλήξουμε σε λάθος αποτέλεσμα!. Σήμερα πλέον έχουμε υπολογιστές (που φυσικά, εμείς τους προγραμματίζουμε) που μπορούν να εκτελούν πάνω από 100 δισεκατομμύρια εντολές σε 1 δευτερόλεπτο!

Ας δούμε τώρα την ρομποτική. Κάποια computers τα συνδέουμε με αισθητήρες (πχ αισθητήρες απόστασης, ήχου, κίνησης κλπ) και με κινητήρες (μοτέρ) και μετά με τη βοήθεια του προγραμματισμού δημιουργούμε ειδικές εντολές με τις οποίες όταν οι αισθητήρες «αισθανθούν» οι κινητήρες «κινούνται».

Τους υπολογιστές αυτούς τους ονομάσαμε ρομπότ (από το σλαβικό robote που σημαίνει εργασία με την έννοια της σκληρής εργασίας, αυτό που στην Ελλάδα λέμε χαμαλίκι).

Υπάρχει τα τελευταία χρόνια ο όρος της εκπαιδευτικής ρομποτικής. Ξεκινώντας από τα γνωστά LEGO τουβλάκια οι μαθητές μπορούν να κατασκευάζουν διάφορα όπως πχ ένα αυτοκίνητο.

Όμως η LEGO (όπως και άλλες εταιρίες ) έχει δημιουργήσει τουβλάκια που είναι αισθητήρες (!) και τουβλάκια που είναι κινητήρες (μοτέρ), έτσι ώστε ένα αυτοκίνητο, αν το συνθέσουμε με έναν υπολογιστή (που μπορεί όπως είπαμε να είναι και ένα κινητό ή ένα tablet) μπορούμε του μεταφέρουμε ένα πρόγραμμα και έτσι να κινηθεί μπρος, πίσω, να στρίψει κλπ. Άρα η εκπαιδευτική ρομποτική είναι ρομποτική για παιδιά με στόχο να μάθουν να προγραμματίζουν τα ρομπότ με παιγνιώδη τρόπο.

Ας δούμε τώρα γενικά την έννοια του προγραμματισμού. Από ένα σημείο και μετά ο προγραμματισμός ενός ρομπότ γίνεται ρουτίνα και τα παιδιά βαριούνται. Θέλουν (και μπορούν) να προγραμματίσουν ένα εικονικό robot που υπάρχει στην οθόνη του Η/Υ. Στη συνέχεια θέλουν να γράφουν προγράμματα για πιο γενικά προβλήματα αδιαφορώντας αν αυτά είναι για robots. Τώρα μιλάμε για τον αμιγή προγραμματισμό που πλέον επεκτείνεται σ’ όλες τις επιστήμες.

Υπάρχουν χιλιάδες συναρπαστικά προβλήματα που μπορούν να λύσουν οι μαθητές και να κατανοήσουν τον προγραμματισμό και την αλγοριθμική σκέψη που χρειάζεται σε όλες τις επιστήμες. Μαθαίνουν να διαιρούν τα προβλήματα σε επί μέρους τμήματα, να τα επεξεργάζονται διαδοχικά (ή και παράλληλα) και να συνθέτουν τα αποτελέσματα για τη λύση του αρχικού προβλήματος.

Οι μαθητές ανάλογα με την ηλικία τους μπορούν, ας τους αρέσει, να φθάσουν σε εντυπωσιακά αποτελέσματα με τον προγραμματισμό. Ας δούμε ένα εντυπωσιακό παράδειγμα προβλήματος προγραμματισμού. Έστω ότι δίνουμε στον υπολογιστή 1000 διαφορετικά ονόματα και στη συνέχεια σκεφτόμαστε ένα από αυτά και προγραμματίζουμε τον υπολογιστή να μας ρωτάει ονόματα προσπαθώντας να το μαντέψει.

Τέλος έμεινε η έννοια του χειρισμού. Αυτός αφορά την εκμάθηση της χρήσης έτοιμων και γενικής χρήσης προγραμμάτων όπως της επεξεργασίας κειμένου, των υπολογιστικών φύλλων, του Internet, της ηλεκτρονικής αλληλογραφίας, των παρουσιάσεων, των βάσεων δεδομένων. Για την πιστοποίηση γνώσης χειρισμού υπάρχουν εξετάσεις πιστοποίησης χειρισμού είναι κρατικά αναγνωρισμένες στην Ελλάδα και στην Ευρώπη.

Ηλικίες και γνώσεις:
Εκπαιδευτική ρομποτική : Από Νήπιο μέχρι τις ΣΤ’ Δημοτικού (μετά είναι πιο ενδιαφέρον ο προγραμματισμός).
Χειρισμός: Από Ε’ ή ΣΤ’ Δημοτικού μέχρι Γ’ Γυμνασίου.
Προγραμματικός: Από ΣΤ’ Δημοτικού μέχρι και τα γεράματα….