Την πίεση που βιώνουν οι κτηνοτρόφοι της Πελόπης, όπου επιβεβαιώθηκε το πρώτο κρούσμα αφθώδους πυρετού στη Λέσβο, περιέγραψε ο Αχιλλέας Κιαχαγιάς, μιλώντας στην εκπομπή «Οικονομία της Υπαίθρου» του 99 fm Στο Νησί. Όπως είπε, το κοπάδι του έχει ελεγχθεί έξι φορές και τα αποτελέσματα ήταν αρνητικά. Η τελευταία δειγματοληψία, σύμφωνα με τον ίδιο, έγινε περίπου 15 ημέρες πριν από τη συνέντευξη, ενώ ενημερώθηκε ότι θα ακολουθήσει και έβδομος έλεγχος.

Ο κ. Κιαχαγιάς έθεσε ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο οργανώνονται οι έλεγχοι, καθώς, όπως ανέφερε, δεν έχουν όλοι οι κτηνοτρόφοι περάσει από τον ίδιο αριθμό δειγματοληψιών. «Κάποιοι έχουν περάσει μία ή δύο φορές από έλεγχο. Κάποιοι έχουν περάσει έξι φορές», είπε, ζητώντας να αποσαφηνιστεί πώς αποφασίζεται η συχνότητα των ελέγχων και με ποια κριτήρια.

Η εικόνα που περιέγραψε για την Πελόπη είναι βαριά. Σύμφωνα με τον ίδιο, περίπου το 80% των κοπαδιών του χωριού έχει σφαγεί, ενώ επτά άτομα έχουν απομείνει να ασχολούνται με την κτηνοτροφία. Την ίδια ώρα, όπως ανέφερε, υπάρχουν βοοειδή που έχουν βρεθεί θετικά και δεν έχουν θανατωθεί ακόμη, παρότι έχουν περάσει περίπου 40 ημέρες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα ζώα βρίσκονται κοντά σε μονάδες κτηνοτρόφων των οποίων τα κοπάδια έχουν παραμείνει καθαρά, γεγονός που, όπως είπε, προκαλεί ανησυχία για τον κίνδυνο μετάδοσης.

Κόστος χωρίς έσοδα

Η καθυστέρηση στη διαχείριση των θετικών ζώων έχει, σύμφωνα με τον κ. Κιαχαγιά, άμεση οικονομική συνέπεια για τους ιδιοκτήτες τους. Ανέφερε το παράδειγμα συγγενικού του προσώπου, του οποίου τα βοοειδή βρέθηκαν θετικά πριν από περίπου 40 ημέρες και εξακολουθούν να χρειάζονται ζωοτροφές. Με έναν πρόχειρο υπολογισμό, είπε, τα έξοδα για τη διατροφή τους στο διάστημα αυτό ξεπέρασαν τα 2.000 ευρώ.

Για ζώα που, όπως ανέφερε, παραμένουν δεσμευμένα από τον Μάρτιο, υπολόγισε τα έξοδα ζωοτροφών σε περίπου 8.500 ευρώ. «Δεν έχουν προσφέρει ούτε ένα ευρώ από τον Μάρτιο μέχρι σήμερα», είπε, εξηγώντας ότι οι κτηνοτρόφοι συνεχίζουν να πληρώνουν για τη συντήρησή τους χωρίς να έχουν έσοδα από την πώλησή τους.

Ο ίδιος σημείωσε ότι τα βοοειδή στη Λέσβο εκτρέφονται για το κρέας και όχι για γαλακτοπαραγωγή. Όταν δεν μπορούν να οδηγηθούν στο σφαγείο, ο παραγωγός χάνει το εισόδημα που θα προέκυπτε από την πώλησή τους, ενώ εξακολουθεί να επιβαρύνεται με το κόστος εκτροφής. Κατά τον κ. Κιαχαγιά, η αποζημίωση που προβλέπεται για ένα ενήλικο βοοειδές φτάνει περίπου τα 500 ευρώ, ενώ για μικρότερα ζώα υπολογίζεται στα 250 με 300 ευρώ. Αντίθετα, όπως εκτίμησε, η εμπορική αξία ενός ενήλικου ζώου μπορεί να κυμαίνεται από 3.000 έως 4.000 ευρώ.

Την απόσταση ανάμεσα στην αποζημίωση και στην αξία του ζώου τη χαρακτήρισε «απάτη» σε βάρος του παραγωγού, χρησιμοποιώντας ιδιαίτερα αιχμηρή γλώσσα για την κρατική πολιτική. Όπως είπε, με τα ποσά αυτά οι κτηνοτρόφοι δυσκολεύονται να ανανεώσουν το παραγωγικό τους κεφάλαιο και να επιστρέψουν στην εργασία τους. Για τα αιγοπρόβατα, αντίθετα, ανέφερε ότι οι αποζημιώσεις που κυμαίνονται περίπου στα 150 με 160 ευρώ είναι, για πολλές εκτροφές, πιο κοντά στις τιμές πώλησης.

Η αβεβαιότητα στην καθημερινότητα

Η οικονομική ζημιά δεν είναι η μόνη συνέπεια που αντιμετωπίζουν οι κτηνοτρόφοι, σύμφωνα με τον ίδιο. Ο κ. Κιαχαγιάς μίλησε για την ψυχολογική επιβάρυνση της αναμονής των αποτελεσμάτων και για το ρίσκο κάθε νέας δαπάνης, όταν ένας παραγωγός δεν γνωρίζει αν το κοπάδι του θα παραμείνει στην παραγωγή ή αν θα οδηγηθεί σε θανάτωση.

Ανέφερε ότι και ο ίδιος δίστασε να προχωρήσει σε έξοδα για το κοπάδι του. Όταν, όμως, άρχισαν οι γέννες, χρειάστηκε να ενισχύσει ξανά τη σίτιση και να προχωρήσει σε εμβολιασμούς. «Δεν μπορείς να ξοδεύεσαι ενώ ξέρεις ότι μπορεί να σφαγείς από μέρα σε μέρα, χωρίς να πάρεις τα λεφτά σου πίσω», είπε, περιγράφοντας την αβεβαιότητα που συνοδεύει κάθε απόφαση.

Παράλληλα, διευκρίνισε ότι οι κτηνοτρόφοι της Πελόπης δεν αποφεύγουν ο ένας τον άλλον στην καθημερινή ζωή. Ο φόβος, όπως είπε, αφορά κυρίως την αδυναμία να είναι κανείς βέβαιος ότι δεν θα μεταδοθεί η νόσος ανάμεσα σε γειτονικές εκμεταλλεύσεις ή μέσω των μετακινήσεων και των οχημάτων.

Αγωνία για το μέλλον των χωριών

Ο κ. Κιαχαγιάς συνέδεσε την κρίση της κτηνοτροφίας με το ήδη υπαρκτό πρόβλημα της ερήμωσης των χωριών. Επισήμανε ότι πολλοί νέοι δεν επιλέγουν να συνεχίσουν την οικογενειακή δραστηριότητα στον πρωτογενή τομέα και ότι αρκετοί παραγωγοί δεν έχουν διάδοχη κατάσταση. Για όσους βρίσκονται κοντά στη σύνταξη, πρόσθεσε, η απόφαση να ξαναστήσουν ένα κοπάδι γίνεται ακόμη δυσκολότερη.

Κατά την εκτίμησή του, η απώλεια των ζώων μπορεί να επιταχύνει τη φυγή ανθρώπων από την Πελόπη και τα άλλα ορεινά χωριά. «Το χωριό θα αδειάσει ακόμη περισσότερο», είπε, σημειώνοντας ότι η επιβίωση της τοπικής ζωής δεν εξαρτάται μόνο από έργα υποδομής, αλλά και από την ύπαρξη παραγωγικής δραστηριότητας και σταθερού εισοδήματος. Αν οι άνθρωποι που βρίσκονται σε παραγωγική ηλικία αναγκαστούν να φύγουν, προειδοποίησε, θα δυσκολέψει ακόμη περισσότερο η διατήρηση βασικών υπηρεσιών και σημείων αναφοράς στην κοινότητα.

Στη συζήτηση αναφέρθηκε και στην ανάγκη στήριξης των συνεταιρισμών, καθώς η μειωμένη ρευστότητα των κτηνοτρόφων επηρεάζει και τη δυνατότητά τους να προμηθεύονται ζωοτροφές. Ο ίδιος υποστήριξε ότι οι ενισχύσεις πρέπει να κατευθύνονται απευθείας στους παραγωγούς, ώστε να μπορούν να καλύπτουν τις υποχρεώσεις τους. Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ της συνένωσης των μικρών συνεταιρισμών σε ισχυρότερα σχήματα, τα οποία, όπως είπε, θα μπορούσαν να κάνουν μεγαλύτερες προμήθειες και να διαπραγματεύονται καλύτερους όρους διάθεσης των προϊόντων.