Σοβαρά ερωτήματα για τις συνθήκες υπό τις οποίες στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων εκτελούν περίπολα πυρασφάλειας τίθενται μέσα από καταγγελίες στρατιωτικών, οι οποίες έχουν πανελλαδική διάσταση και αφορούν και τις στρατιωτικές μονάδες της Λέσβου.

Σύμφωνα με όσα καταγγέλλονται, η διάρκεια και το ωράριο των περιπολιών καθορίζονται από τον ημερήσιο δείκτη επικινδυνότητας πυρκαγιάς. Όταν ο δείκτης βρίσκεται στην κατηγορία 3, το περίπολο, αποτελούμενο από ζεύγος στρατιωτικών, εκτελεί υπηρεσία από τις 11 το πρωί έως τις 7 το απόγευμα. Στην κατηγορία 4, η βάρδια διευρύνεται από τις 7 το πρωί έως τις 7 το απόγευμα.

Όταν ο κίνδυνος πυρκαγιάς φτάνει στην ανώτατη κατηγορία 5, ενεργοποιούνται δύο διαδοχικά περίπολα: το πρώτο από τις 7 το πρωί έως τις 7 το απόγευμα και το δεύτερο από τις 7 το απόγευμα έως τις 7 το επόμενο πρωί.

Οι στρατιωτικοί υποστηρίζουν ότι οι πολύωρες αυτές υπηρεσίες πραγματοποιούνται με παλαιά οχήματα, αρκετά από τα οποία δεν διαθέτουν κλιματισμό. Το προσωπικό παραμένει επί ώρες μέσα σε ένα μεταλλικό όχημα, ακόμη και σε συνθήκες καύσωνα, φορώντας πλήρη στολή, χωρίς να προβλέπεται προσαρμογή της ενδυμασίας κατά την παραμονή του στο εσωτερικό του.

Παράλληλα, σύμφωνα με τις ίδιες καταγγελίες, δεν παρέχονται φορητά ψυγεία ή ανάλογος εξοπλισμός για την ασφαλή διατήρηση επαρκούς ποσότητας νερού και τροφίμων σε όλη τη διάρκεια της υπηρεσίας.

«Να κάνει απλώς τον παρατηρητή;»

Το σημαντικότερο ζήτημα αφορά τον επιχειρησιακό ρόλο των περιπόλων. Όπως επισημαίνεται, τα στελέχη δεν διαθέτουν ουσιαστική αρμοδιότητα, τον αναγκαίο πυροσβεστικό εξοπλισμό ή την κατάλληλη εκπαίδευση για να επέμβουν με ασφάλεια εάν εντοπίσουν πυρκαγιά ή ύποπτη ενέργεια.

Το ερώτημα που τίθεται είναι σαφές. Τι ακριβώς καλείται να αντιμετωπίσει το προσωπικό και με ποια μέσα; Να λειτουργεί αποκλειστικά ως παρατηρητής, μέσα σε ένα «μεταλλικό κλουβί που κινείται», περιμένοντας την άφιξη των αρμόδιων δυνάμεων;

Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ενώσεων Στρατιωτικών έχει επίσης αναδείξει δημόσια το ζήτημα των 12ωρων και 24ωρων περιπόλων πυρασφάλειας, ζητώντας σαφές θεσμικό πλαίσιο, ουσιαστικά μέτρα υγείας και ασφάλειας και δίκαιη αποζημίωση. Όπως τονίζει, η προστασία της ανθρώπινης ζωής και του περιβάλλοντος δεν μπορεί να προϋποθέτει την επαγγελματική εξουθένωση των στρατιωτικών.

Σε ένα νησί όπως η Λέσβος, όπου κάθε καλοκαίρι ο κίνδυνος πυρκαγιάς είναι ιδιαίτερα αυξημένος, η συμμετοχή του Στρατού στην επιτήρηση μπορεί να είναι σημαντική. Για να είναι όμως αποτελεσματική, απαιτούνται ασφαλή οχήματα, κατάλληλος εξοπλισμός, εκπαίδευση, σαφείς αρμοδιότητες και ανθρώπινες συνθήκες εργασίας.