Τα αρώματα του μαγιάτικου τριαντάφυλλου της Φίλιας μεταφέρονται στο Σίγρι μέσα από μια ξεχωριστή εκδήλωση γευσιγνωσίας, η οποία συνδέει την τοπική παραγωγή με τη σύγχρονη λεσβιακή γαστρονομία.

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 27 Ιουλίου 2026, από τις 12:30 έως τις 14:00, στις εγκαταστάσεις του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου. Πρωταγωνιστές θα είναι το ροδόνερο, το ροδόσταγμα και το ξύδι από τριαντάφυλλο της οικοτεχνίας Filia Roses.

Τα προϊόντα της Ελένης Σιβρή θα αξιοποιηθούν σε πρωτότυπες γαστρονομικές δημιουργίες, τις οποίες ετοίμασε ο Συνεταιρισμός Γυναικών Παρακοίλων σε συνεργασία με το Μουσείο. Οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν διαφορετικούς τρόπους με τους οποίους το τριαντάφυλλο μπορεί να ενταχθεί στη μαγειρική και τη ζαχαροπλαστική.

Μια δεύτερη ζωή για το τριαντάφυλλο της Φίλιας

Πίσω από τα προϊόντα της Filia Roses βρίσκεται η προσπάθεια της Ελένης Σιβρή και της οικογένειάς της να διασώσουν την τοπική μαγιάτικη τριανταφυλλιά και τις παλιές χρήσεις της, πριν αυτές περάσουν οριστικά στη λήθη.

Η Ελένη Σιβρή επέστρεψε πριν από περίπου μία δεκαετία από την Αθήνα στη Φίλια, το χωριό όπου μεγάλωσε. Μαζί με τον σύζυγό της, Δημήτρη, δημιούργησαν την πρώτη συστηματική καλλιέργεια μαγιάτικης τριανταφυλλιάς στη Λέσβο.

Παράλληλα, προχώρησαν στις απαραίτητες διαδικασίες για την καταγραφή και την κατοχύρωση του φυτού, το οποίο διαθέτει πλέον τη δική του ταυτότητα και κωδικό στο Ινστιτούτο του ΕΛΓΟ – ΔΗΜΗΤΡΑ.

Η καλλιέργεια αναπτύσσεται στη θέση Σταλός, σε ένα μικρό οικογενειακό χωράφι με πέτρινες αναβαθμίδες που είχε κατασκευάσει ο παππούς της οικογένειας, Γιώργος. Εκεί όπου παλαιότερα καλλιεργούνταν σιτηρά και καπνός, σήμερα υπάρχουν αμπέλια και τριανταφυλλιές.

Καλλιέργεια με έμφαση στη βιοποικιλότητα

Σύμφωνα με την οικοτεχνία, στην καλλιέργεια εφαρμόζονται ήπιες και βιολογικές μέθοδοι, με στόχο την προστασία του εδάφους και της βιοποικιλότητας.

Η συλλογή των ροδοπετάλων γίνεται με το χέρι, νωρίς το πρωί, κατά την περίοδο της ανθοφορίας τον Απρίλιο και τον Μάιο. Στη συνέχεια, το φυτικό υλικό μεταφέρεται στο εργαστήριο της οικοτεχνίας, όπου παράγονται τα προϊόντα με βάση παλιές συνταγές και ήπιες μεθόδους επεξεργασίας.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προστασία των επικονιαστών, στη συλλογή και ορθολογική χρήση του βρόχινου νερού, στην κομποστοποίηση και στη συντήρηση των παραδοσιακών αναβαθμίδων. Παράλληλα, έχουν τοποθετηθεί τεχνητές φωλιές για την προσέλκυση άγριων πτηνών, ώστε να περιορίζεται με φυσικό τρόπο ο πληθυσμός των τρωκτικών.

Το αγρόκτημα έχει ενταχθεί στο δίκτυο Open Farm και ακολουθεί τη φιλοσοφία του κινήματος Slow Food, συνδυάζοντας την παραγωγή με την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος.

Προϊόντα με ρίζες στις παλιές συνταγές

Ένα από τα βασικά προϊόντα της οικοτεχνίας είναι το ροδόσταγμα, το οποίο παράγεται με μια παλιά μέθοδο πολύωρης και ήπιας σύνθλιψης των ροδοπετάλων. Σύμφωνα με τη Filia Roses, για την παραγωγική διαδικασία έχει δοθεί προέγκριση από το Υπουργείο Πολιτισμού ως καλή πρακτική άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς.

Το ροδόσταγμα χρησιμοποιείται τόσο στην περιποίηση όσο και στη ζαχαροπλαστική και, σύμφωνα με την οικοτεχνία, βραβεύτηκε σε διαγωνισμό στο Λονδίνο το 2025.

Το ξύδι με τριαντάφυλλο προέρχεται από μια συνταγή που είχε ξεχαστεί για δύο γενιές. Πρόκειται για λευκό ξύδι στο οποίο εκχυλίζονται μπουμπούκια μαγιάτικης τριανταφυλλιάς και μπορεί να χρησιμοποιηθεί στη μαγειρική και τη ζαχαροπλαστική.

Στην ίδια σειρά περιλαμβάνεται και το βιολογικό ροδόνερο, το οποίο, σύμφωνα με τους παραγωγούς, βραβεύτηκε στο Λονδίνο το 2024. Η παραγωγή του ενισχύθηκε μετά την επιλογή της οικοτεχνίας στο πρόγραμμα «Αγροανέλιξη», μέσω του οποίου χρηματοδοτήθηκε η αγορά αποστακτήρα αιθέριων ελαίων.

Η γαστρονομία ως εμπειρία του Γεωπάρκου

Η γευσιγνωσία εντάσσεται στις καλοκαιρινές εκδηλώσεις της Γιορτής Αγροτουρισμού 2026, που οργανώνει το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους στις εγκαταστάσεις του στο Σίγρι.

Στόχος των εκδηλώσεων είναι η προβολή της γαστρονομίας της Λέσβου – Παγκόσμιου Γεωπάρκου UNESCO και η ανάδειξη της σχέσης του τόπου, των πετρωμάτων, των εδαφών και της βιοποικιλότητας με τα προϊόντα της λεσβιακής γης.

Για περισσότερες πληροφορίες, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνούν με το Μουσείο στο τηλέφωνο 22530 54434 ή μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στη διεύθυνση lesvospf@otenet.gr.