Σοβαρά ζητήματα ασφάλειας των πτήσεων και ευθύνες της κυβέρνησης αναδεικνύει το γενικό μπλακ άουτ που σημειώθηκε στις 4/1/2026 στο FIR Αθηνών, προκαλώντας διακοπή της επικοινωνίας μεταξύ ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας και αεροσκαφών, αναβολές πτήσεων και μεγάλη ταλαιπωρία των επιβατών. Το περιστατικό έφερε στο προσκήνιο κρίσιμα ερωτήματα για τις αιτίες του προβλήματος και την πραγματική κατάσταση των συστημάτων ασφάλειας στον ελληνικό εναέριο χώρο.

Το γεγονός, σύμφωνα με κοινοβουλευτική ερώτηση που κατέθεσαν βουλευτές του ΚΚΕ προς τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό αλλά έρχεται να προστεθεί σε μια μακρά αλυσίδα αντίστοιχων συμβάντων, τα οποία καταδεικνύουν τη διαχρονική υποβάθμιση των υποδομών και την επικίνδυνη υποστελέχωση κρίσιμων υπηρεσιών. Όπως επισημαίνεται, εργαζόμενοι και το ΚΚΕ έχουν επανειλημμένα προειδοποιήσει για τις ελλείψεις σε σύγχρονα συστήματα ασφαλείας και προσωπικό, χωρίς ωστόσο να ληφθούν ουσιαστικά μέτρα.

Στην ερώτηση γίνεται εκτενής αναφορά στην κατάσταση των ραντάρ, των συστημάτων επεξεργασίας δεδομένων πτήσεων και των ραδιοτηλεφωνικών εκπομπών, τα οποία χαρακτηρίζονται απαρχαιωμένα, με ηλικία άνω των 20 ετών. Παράλληλα υπενθυμίζονται παλαιότερα περιστατικά, όπως η βλάβη στο ραντάρ του λόφου Μερέντα, η μόνιμη εκτός λειτουργίας κατάσταση του ραντάρ Προσέγγισης Αθηνών στο Ελληνικό, αλλά και η απώλεια σήματος στο αεροδρόμιο της Ρόδου τον Αύγουστο του 2024, όταν ο έλεγχος εναέριας κυκλοφορίας πραγματοποιήθηκε για μεγάλο χρονικό διάστημα με βάση μόνο τις αναφορές των πιλότων.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στο οξυμένο πρόβλημα της έλλειψης προσωπικού, ειδικά στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών Μακεδονίας, όπου, παρά τον διπλασιασμό της εναέριας κίνησης, το προσωπικό έχει μειωθεί δραματικά, ενώ πανελλαδικά καταγράφονται πάνω από 100 κενές οργανικές θέσεις. Σύμφωνα με τους βουλευτές, η κατάσταση αυτή επιδεινώνεται από τις κυβερνητικές πιέσεις για διαχείριση αυξημένης κυκλοφορίας τα έτη 2025, 2026 και 2027, σε βάρος της ασφάλειας των πτήσεων.

Στο ίδιο πλαίσιο γίνεται αναφορά και στις ευρωπαϊκές κατευθύνσεις για τον Ενιαίο Ευρωπαϊκό Ουρανό, οι οποίες, όπως τονίζεται, οδηγούν σε εντατικοποίηση της εργασίας και επικίνδυνες εκπτώσεις στα μέτρα ασφάλειας, κάτι που έχει ήδη καταγγελθεί και από την ευρωπαϊκή ένωση ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας ATCEUC.

Με βάση όλα τα παραπάνω, οι βουλευτές ζητούν σαφείς απαντήσεις από τον αρμόδιο Υπουργό για το αν έχει εντοπιστεί η πηγή της ακούσιας εκπομπής που επικαλέστηκε η ΥΠΑ, τι ακριβώς αναφέρει το επίσημο πόρισμα των τεχνικών ελέγχων και ποια συγκεκριμένα μέτρα προτίθεται να λάβει η κυβέρνηση, ώστε να αποτραπούν παρόμοια περιστατικά στο μέλλον και να μην υπάρξουν τραγικές εξελίξεις και στον αέρα.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:           

Θέμα: Για το γενικό blackout σε όλο το FIR Αθηνών στις 4/1/2026

Το πρόσφατο μπλακάουτ στις 4 του Γενάρη 2026, λόγω του προβλήματος που παρουσιάστηκε στις συχνότητες του F.I.R. Αθηνών, διέκοψε την επικοινωνία μεταξύ ελεγκτών και αεροπλάνων, προκάλεσε μεγάλα, αναπάντητα από την κυβέρνηση ερωτήματα για τις αιτίες του. Έρχεται να προστεθεί στην ήδη μακριά λίστα παρόμοιων περιστατικών, αναδεικνύοντας για ακόμη μια φορά το πολύ σοβαρό ζήτημα της ασφάλειας των πτήσεων, τόσο σε ελληνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Από το συγκεκριμένο γεγονός προκλήθηκε αναβολή των πτήσεων και μεγάλη ταλαιπωρία στους επιβάτες.

Το πρόβλημα δεν είναι καινούργιο ούτε άγνωστο, καθώς τόσο οι εργαζόμενοι όσο και το ΚΚΕ μέσα από αλλεπάλληλες παρεμβάσεις, έχουν επανειλημμένα καταγγείλει τις τεράστιες ελλείψεις σε συστήματα ασφαλείας και προσωπικό σε όλα τα αεροδρόμια της χώρας, με τις καταγγελίες τους ωστόσο να πέφτουν στο κενό. Απαρχαιωμένες υποδομές, μη λειτουργικά ραντάρ, συστήματα επεξεργασίας δεδομένων ραντάρ και σχεδίων πτήσης, το σύστημα ραδιοτηλεφωνικών εκπομπών, όλα είναι ηλικίας άνω των 20 ετών, παράγοντες που δημιουργούν συνεχώς κινδύνους ατυχημάτων.

Παρόμοια ζητήματα ασφαλείας έχουν καταγραφεί και στο παρελθόν, όπως για παράδειγμα τον περασμένο Αύγουστο, όταν παρουσιάστηκε βλάβη, με αποτέλεσμα να τεθεί εκτός λειτουργίας το ραντάρ στον λόφο Μερέντα της Αττικής όπως και σε συχνότητες του ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας. Το ραντάρ της Προσέγγισης Αθηνών στο Ελληνικό είναι μόνιμα εκτός λειτουργίας, ενώ στην Προσέγγιση Αθηνών μόνιμα εκτός λειτουργίας είναι και η ένδειξη Short Term Conflict Alert, η οποία προειδοποιεί για ενδεχόμενο κίνδυνο σύγκρουσης με άλλο αεροσκάφος. Επίσης, τον Αύγουστο του 2024 χάθηκε το σήμα για πάνω από μισή ώρα από το ραντάρ που εξυπηρετεί το αεροδρόμιο της Ρόδου, με συνέπεια ο έλεγχος εναέριας κυκλοφορίας να γίνεται στα τυφλά, με βάση τις αναφορές θέσης των πιλότων.

Ταυτόχρονα, διογκώνεται και το πρόβλημα της έλλειψης προσωπικού, όπως στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών-Μακεδονίας, που παρέχει έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας στις περισσότερες πτήσεις εντός του FIR/UIR, στο οποίο, παρά τον διπλασιασμό της κίνησης, το προσωπικό έχει μειωθεί στο μισό, ενώ σε όλη τη χώρα υπάρχουν πάνω από 100 κενές θέσεις προσωπικού.

Η απαξίωση της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας για τη διασφάλιση των κερδών των αεροπορικών εταιρειών, που μαζί με την κυβέρνηση επιδιώκουν να γίνονται περισσότερες πτήσεις σε λιγότερο χρόνο, είναι αποτέλεσμα και των ευρωπαϊκών κατευθύνσεων για τον «Ενιαίο Ευρωπαϊκό Ουρανό», που οδηγούν σε υποστελέχωση υπηρεσιών, στην εντατικοποίηση της εργασίας και σε εγκληματικές εκπτώσεις σε μέτρα και σύγχρονα συστήματα ασφάλειας, με ό,τι κινδύνους αυτό συνεπάγεται για την πρόκληση μεγάλων αεροπορικών «ατυχημάτων» - εγκλημάτων.

Η κυβέρνηση, με Κοινή Υπουργική Απόφαση που εξειδικεύει σχετικό νόμο, πιέζει τους ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας να διαχειριστούν αυξημένη κυκλοφορία τα έτη 2025, 2026, 2027, σε βάρος της ασφάλειας των πτήσεων, την ίδια ώρα που ακόμα και η Ένωση των σωματείων των Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η ATCEUC, έχει καταγγείλει υπέρβαση των ασφαλών ορίων χωρητικότητας στην εναέρια κυκλοφορία, ως κίνδυνο που χρήζει άμεσης αντιμετώπισης.

Με βάση το επικίνδυνο αυτό γεγονός ΕΡΩΤΑΤΑΙ ο κ. Υπουργός τα εξής κρίσιμα συγκεκριμένα ερωτήματα:

1. Έχετε εντοπίσει την πηγή της «ακούσιας εκπομπής» που αναφέρει η ΥΠΑ;

2. Τί ακριβώς λέει το επίσημο πόρισμα των τεχνικών ελέγχων; Πώς, αλήθεια, αποκαταστάθηκε η λειτουργία χωρίς πλήρη εντοπισμό της αιτίας;

3. Ποια συγκεκριμένα μέτρα θα λάβετε για να μην έχουμε παρόμοια περιστατικά στο μέλλον, για να μην έχουμε «Τέμπη» και στον αέρα;

Οι Βουλευτές

Κατσώτης Χρήστος

Αμπατιέλος Νίκος

Γκιόκας Γιάννης

Δάγκα Βιβή

Διγενή Σεμίνα

Δελής Γιάννης

Κανέλλη Λιάνα

Καραθανασόπουλος Νίκος

Κομνηνάκα Μαρία

Κτενά Αφροδίτη

Μανωλάκου Διαμάντω

Μαρίνος Γιώργος

Παπαναστάσης Νίκος

Παφίλης Θανάσης

Συντυχάκης Μανώλης

Τσοκάνης Χρήστος