Η 52η επέτειος της εξέγερσης του Πολυτεχνείου βρίσκει τη Λέσβο, όπως και ολόκληρη τη χώρα, μέσα σε μια περίοδο κοινωνικού αναβρασμού και έντονης πολιτικής συζήτησης γύρω από τα δικαιώματα, την Παιδεία, την οικονομική δυσπραγία και τον αυταρχισμό του κράτους. Στο πλαίσιο αυτό, φορείς και συλλογικότητες του νησιού δημοσιοποιούν ανακοινώσεις που επιχειρούν να συνδέσουν το ιστορικό γεγονός με τα σύγχρονα αιτήματα, καλώντας τον κόσμο σε ενεργή συμμετοχή στις εκδηλώσεις μνήμης.

Σε ανακοίνωση του  το Αυτόνομο Δίκτυο Εκπαιδευτικών υπογραμμίζει ότι η εξέγερση των φοιτητών τον Νοέμβρη του 1973 αποτέλεσε καθοριστικό σταθμό για την πτώση της δικτατορίας και τη διεκδίκηση κοινωνικών δικαιωμάτων. Το Δίκτυο θυμίζει πως το σύνθημα «Ψωμί Παιδεία Ελευθερία» παραμένει επίκαιρο, καθώς συνδέεται με την ιστορική συνέχεια των αγώνων του ελληνικού λαού, από το ’21 έως την Εθνική Αντίσταση και από το 1-1-4 έως τις σημερινές διεκδικήσεις για δημόσια Υγεία και Παιδεία. Η ανακοίνωση ασκεί σκληρή κριτική στην κυβερνητική πολιτική, κάνοντας λόγο για ενίσχυση των ανισοτήτων, καθήλωση μισθών, φτωχοποίηση και πλήγμα στα εργασιακά δικαιώματα. Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στη δημόσια εκπαίδευση, σημειώνοντας ότι οι συγχωνεύσεις τμημάτων, τα κενά στα σχολεία, η αξιολόγηση και ο επιθεωρητισμός διαμορφώνουν ένα σχολείο υποστελεχωμένο και ελεγχόμενο. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον το Δίκτυο καλεί σε ενιαία αντίσταση του εκπαιδευτικού και λαϊκού κινήματος, επιμένοντας ότι η υπεράσπιση της δημόσιας Παιδείας αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα του σύγχρονου νοήματος του Πολυτεχνείου.

Με μια εξίσου αιχμηρή ανακοίνωση η Αγωνιστική Συσπείρωση Εκπαιδευτικών τονίζει ότι τα τρία ιστορικά συνθήματα παραμένουν δραματικά επίκαιρα. Στο σκέλος του «Ψωμί» αναφέρεται στην ακρίβεια, την ανεργία, τη φορολογία και στα πανάκριβα ενοίκια που αποδυναμώνουν τα λαϊκά στρώματα, ενώ απέναντι «μια χούφτα καρχαρίες» συσσωρεύουν αμύθητο πλούτο. Για την Παιδεία υπογραμμίζει ότι τα χιλιάδες κενά, τα γηρασμένα σχολικά κτίρια, το περιεχόμενο της εκπαίδευσης και η πίεση της αξιολόγησης συνιστούν μια πραγματικότητα που μετατρέπει τη μόρφωση σε εμπόρευμα. Στο σκέλος της Ελευθερίας επισημαίνει την ενίσχυση της καταστολής, τις διώξεις αγωνιστών και τον αυταρχισμό του κράτους απέναντι στις διεκδικήσεις εργαζομένων, μαθητών και φοιτητών. Σημαντική θέση καταλαμβάνει και η αντιπολεμική αναφορά με την καταγγελία της δράσης του ΝΑΤΟ και της εμπλοκής της χώρας σε διεθνείς πολεμικές συγκρούσεις, ενώ τονίζεται ότι η Ελλάδα «μετατρέπεται σε στόχο αντιποίνων» εξαιτίας των επιλογών αυτών. Η ανακοίνωση καταλήγει με κάλεσμα για μαζική παρουσία στη φετινή συγκέντρωση και πορεία της 17ης Νοεμβρίου στη Μυτιλήνη.

Στις ανακοινώσεις για την επέτειο συμμετέχει και ο Σύλλογος Προοδευτικών Γυναικών Μυτιλήνης, μέλος της Ομοσπονδίας Γυναικών Ελλάδας. Ο Σύλλογος καλεί τις γυναίκες της Λέσβου να δώσουν δυναμικό παρών στη συγκέντρωση της Δευτέρας 17 Νοεμβρίου στις 18:30 στην πλατεία Σαπφούς, δίνοντας χαρακτήρα μαχητικής απάντησης στα «βρώμικα ιμπεριαλιστικά σχέδια» που, όπως υπογραμμίζεται, σπέρνουν πόλεμο, φτώχεια και εκμετάλλευση. Η ανακοίνωση κάνει λόγο για «μετατροπή της χώρας σε ΝΑΤΟικό ορμητήριο», για όξυνση της ελληνικής εμπλοκής σε πολεμικές συρράξεις και για κατασπατάληση δισεκατομμυρίων ευρώ σε στρατιωτικούς εξοπλισμούς την ώρα που η ανισοτιμία των γυναικών μεγαλώνει. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην αλληλεγγύη προς τον παλαιστινιακό λαό και στις γυναίκες που βιώνουν τις συνέπειες πολέμου και προσφυγιάς. Ο Σύλλογος συνδέει την επέτειο του Πολυτεχνείου με τον καθημερινό αγώνα για δικαιώματα, ισότητα, προστασία της οικογένειας και κοινωνική δικαιοσύνη.

Οι τρεις ανακοινώσεις συγκλίνουν σε ένα κοινό μήνυμα που διατρέχει κάθε επέτειο του Πολυτεχνείου αλλά αποκτά νέο βάρος στις σημερινές συνθήκες. Το ιστορικό κάλεσμα για «Ψωμί Παιδεία Ελευθερία» λειτουργεί ως υπενθύμιση μιας πολύπλευρης μάχης που συνεχίζεται: για αξιοπρέπεια στην εργασία, πραγματικά δημόσια και δωρεάν εκπαίδευση, κοινωνικά δικαιώματα, ειρήνη και δημοκρατία.