«Θα πρέπει να υπάρξει νομοθετική ρύθμιση να μην εξάγονται φάρμακα όταν δεν επαρκούν στην Ελλάδα, είναι εθνικοί οι λόγοι» τόνισε για τις ελλείψεις φαρμάκων σε όλη τη χώρα, συμπεριλαμβανομένης της Λέσβου, ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Φαρμακευτικού Συλλόγου, Απόστολος Βαλτάς, πρόεδρος και του Φαρμακευτικού Συλλόγου Λέσβου- μιλώντας στο ρ/σ του «Ν» στους 99 στα fm και την εκπομπή «Ανθέων 99».

Αρχικά ο κ. Βαλτάς μίλησε για την ύφεση της πανδημίας του κορονοϊού, σημειώνοντας ότι από το Φθινόπωρο θα μπορεί να εκτιμηθεί εκ νέου η κατάσταση. Ανέφερε ότι στα φαρμακεία εισερχόμαστε με μάσκες, μίλησε για το εμβόλιο κατά του κορονοϊού και κυρίως αυτό το οποίο θα είναι κατά των μεταλλάξεων του ιού. Στάθηκε όμως στο γεγονός ότι οι χώρες της Αφρικής και γενικώς οι φτωχές χώρες έχουν πολύ χαμηλό ποσοστό εμβολιασμού και θα πρέπει οι πλουσιότερες να μεριμνήσουν άμεσα. Ακόμα θίγοντας το ζήτημα αντιεμβολιαστών επιστημόνων, άσκησε δριμεία κριτική σε γιατρό που δεν θέλει να κάνει το εμβόλιο μεν, «δημιουργεί όμως οπαδούς κατά του εμβολίου χωρίς να σέβεται την επιστημονική κοινότητα».

Στο μεταξύ αυτή τη στιγμή τα φάρμακα που βρίσκονται σε έλλειψη είναι περί τα 200-250 και μπορεί να είναι πολλά περισσότερα ή λιγότερα ανά περιοχή και φαρμακείο. Μεταξύ αυτών εντάσσονται και σκευάσματα τα οποία ναι μεν υπάρχουν στην αγορά, αλλά σε περιορισμένη ποσότητα, που δεν επαρκεί για να καλύψει τις ανάγκες των ασθενών. Πρόκειται για φάρμακα όλων των κατηγοριών, πολλά εκ των οποίων λαμβάνονται από χρονίως πάσχοντες. 

Ο Απόστολος Βαλτάς τονίζει ότι υπάρχουν ασθενείς που αναγκάζονται να διακόψουν τη θεραπεία τους για ένα χρονικό διάστημα, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την υγεία τους, και άλλοι που πρέπει να αντικαταστήσουν το φάρμακό τους, με σημαντικό ψυχολογικό κόστος.

«Οι ελλείψεις φαρμάκων είναι ένα διαχρονικό και διαρκώς επιδεινούμενο πρόβλημα. Ο βασικότερος λόγος είναι το γεγονός ότι υπάρχουν φαρμακαποθήκες οι οποίες εξάγουν φάρμακα τα οποία είναι υποχρεωμένες να διαθέσουν στην ελληνική αγορά. Σύμφωνα με το νόμο, για να διατεθούν φάρμακα στο εξωτερικό, θα πρέπει πρώτα να εξασφαλιστεί η εγχώρια επάρκεια. Ωστόσο, τα φάρμακα στην ελληνική αγορά είναι τα φθηνότερα στην Ευρώπη, με αποτέλεσμα να βγαίνουν παρατύπως σε χώρες της ΕΕ, όπου πωλούνται σε διπλάσιες και τριπλάσιες τιμές. Εάν δεν τεθούν αυστηροποιημένοι κανόνες, οι οποίοι θα δεσμεύουν τις αποθήκες να μην εξάγουν αποδεδειγμένα ελλειπτικά σκευάσματα για περισσότερο από 6 μήνες, το πρόβλημα θα διαιωνίζεται και θα διογκώνεται», αναφέρει ο πρόεδρος του ΠΦΣ και επιρρίπτει ευθύνες στον ελεγκτικό φορέα, τον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων (ΕΟΦ), για την επικρατούσα κατάσταση:

«Οι απαγορεύσεις εξαγωγών που εκδίδει κατά καιρούς ο ΕΟΦ δεν επαρκούν για να αντιμετωπιστεί το σοβαρό αυτό πρόβλημα, καθώς δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες της αγοράς. Για να έχει πραγματική εικόνα, ο ΕΟΦ θα πρέπει να συγκεντρώνει στοιχεία απ’ όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και βάσει αυτών να αποφασίζει τις απαγορεύσεις. Εμείς του δώσαμε τη δυνατότητα, μέσω μίας ειδικής εφαρμογής, να έχει online στοιχεία απ΄ όλες τις Περιφέρειες της Ελλάδας, η οποία δεν διασυνδέθηκε ποτέ με την πλατφόρμα του Οργανισμού».

 Οι λύσεις

Ο ΠΦΣ έχει επανειλημμένως προτείνει συγκεκριμένες βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες λύσεις για την αντιμετώπιση των ελλείψεων, οι οποίες είναι οι εξής:

• Απαγόρευση των εξαγωγών σε διαπιστωμένα ελλειπτικά φάρμακα, όχι για ένα διάστημα τριών μηνών αλλά για ένα διάστημα πέραν των 6 μηνών. Σύμφωνα με τον ΠΦΣ, οι φαρμακαποθήκες στην πρώτη περίπτωση τα κρατούν 2 – 3 μήνες στις αποθήκες τους χωρίς να τα διαθέτουν στην ελληνική αγορά και μετά τα εξάγουν μαζικά.

• Απαγόρευση των πωλήσεων μεταξύ των φαρμακαποθηκών πέραν από ένα φυσιολογικό ποσοστό. Υπάρχουν φαρμακαποθήκες που το 70-80% του τζίρου της προέρχεται από πωλήσεις σε μια άλλη φαρμακαποθήκη. Αυτό θα πρέπει να περιοριστεί σε ένα αποδεκτό ποσοστό, για να δώσει την δυνατότητα συνεργασιών μικρών συνήθως φαρμακαποθηκών για την αγορά από κοινού παραφαρμάκων, καλλυντικών ώστε να μπορούν να είναι ανταγωνιστικές.

• Να υπάρξει εφαρμογή real-time ενημέρωσης για το τι εξαγωγές πραγματοποιεί κάθε φαρμακαποθήκη, ώστε να γνωρίζουν όλοι, η πολιτεία, η φαρμακευτική εταιρία και οι φαρμακοποιοί, τι εξάγει η κάθε φαρμακαποθήκη.

• Έλεγχο των φαρμακαποθηκών ως προς τους κωδικούς που διαθέτουν, συνολικά. Υπάρχουν φαρμακαποθήκες που έχουν πχ 1000 κωδικούς, όταν το φαρμακείο σήμερα διαθέτει πάνω από 6000 κωδικούς. Σύμφωνα με τον ΠΦΣ, αυτές οι αποθήκες δεν είναι αποθήκες που προμηθεύουν φαρμακεία αλλά φαρμακαποθήκες παράλληλων εξαγωγών.

• Υλοποίηση της απόφασης του ΕΟΦ και του ΠΦΣ για την εφαρμογή από την οποία θα ενημερώνεται ο γιατρός για το φάρμακο που τελεί υπό έλλειψη.