Σοβαρές ανησυχίες για τις εξελίξεις γύρω από τις αγροτικές επιδοτήσεις , τις καθυστερήσεις στις πληρωμές, τη λειτουργία του συστήματος διαχείρισης των ενισχύσεων, δηλαδή του ΟΣΔΕ και τις επιπτώσεις που ήδη καταγράφονται στη Λέσβο εξαιτίας του αφθώδους πυρετού εξέφρασε ο αντιπρόεδρος της ΠΕΦΑΣΥ Γιάννης Φλωρίδης, μιλώντας στην εκπομπή «Μιλάμε Οικονομικά» του ραδιοφωνικού σταθμού 99 fm Στο Νησί. 

Ο κ. Φλωρίδης περιέγραψε μια ιδιαίτερα δύσκολη εικόνα τόσο για τους αγρότες όσο και για τους κτηνοτρόφους, επισημαίνοντας ότι παρά τις κυβερνητικές εξαγγελίες για την εξόφληση των εκκρεμών ενισχύσεων έως το τέλος Ιουνίου, τα δεδομένα που υπάρχουν δεν επιτρέπουν ιδιαίτερη αισιοδοξία. Όπως ανέφερε, από τα περίπου 600 εκατ. ευρώ που παραμένουν απλήρωτα από τις ενισχύσεις του 2025, είναι αμφίβολο αν θα καταβληθεί το σύνολο του ποσού μέσα στις επόμενες ημέρες. Εκτίμησε μάλιστα ότι αν πληρωθεί περίπου το 60% των εκκρεμοτήτων, αυτό θα θεωρηθεί θετική εξέλιξη με βάση τους ελέγχους και τις διαδικασίες που απαιτούν οι ευρωπαϊκοί κανονισμοί.

Αδιάθετες επιδοτήσεις 250 εκατ. ευρώ

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα σημαντικά αδιάθετα κονδύλια των άμεσων ενισχύσεων. Σύμφωνα με τον ίδιο, περίπου 250 εκατ. ευρώ δεν έχουν φτάσει στους δικαιούχους παραγωγούς, ποσό που αντιστοιχεί στο 12,5% των συνολικών ενισχύσεων που διανέμονται κάθε χρόνο στη χώρα. Παρά τις συζητήσεις που είχαν γίνει για ανακατανομή αυτών των χρημάτων προς συγκεκριμένους παραγωγικούς κλάδους, εκτίμησε ότι το υφιστάμενο ευρωπαϊκό και εθνικό πλαίσιο δεν επιτρέπει εύκολες λύσεις και υπάρχει σοβαρό ενδεχόμενο σημαντικό μέρος των πόρων να χαθεί για την ελληνική γεωργία.

Ο αντιπρόεδρος της ΠΕΦΑΣΥ υποστήριξε ότι η μοναδική ουσιαστική διέξοδος θα ήταν μια πολιτική παρέμβαση και τροποποίηση του εθνικού στρατηγικού σχεδίου, ώστε τα κονδύλια που δεν διανεμήθηκαν να κατευθυνθούν στους πραγματικούς παραγωγούς. Ωστόσο, όπως είπε, μέχρι σήμερα δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συμμερίζεται αυτή τη λογική.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασαν οι αναφορές του στα οικολογικά σχήματα και στις πληρωμές που αναμένονται για τους ελαιοπαραγωγούς και τους βιοκαλλιεργητές. Ο κ. Φλωρίδης σημείωσε ότι η φετινή χρονιά χαρακτηρίζεται από εντατικούς ελέγχους, τόσο μέσω του συστήματος monitoring όσο και μέσω επιπλέον διασταυρώσεων που αφορούν βιολογικές καλλιέργειες και κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις. Σύμφωνα με την εικόνα που έχει διαμορφωθεί, οι μοναδιαίες τιμές σε αρκετές δράσεις εμφανίζονται αυξημένες, όμως ταυτόχρονα έχει μειωθεί σημαντικά ο αριθμός των επιλέξιμων εκτάσεων. Αυτό σημαίνει ότι αρκετοί παραγωγοί κινδυνεύουν να μείνουν εκτός ενισχύσεων, παρά το γεγονός ότι τα ποσά ανά στρέμμα είναι υψηλότερα από τα αρχικά αναμενόμενα.

Μεγάλη καθυστέρηση στην καταβολή των ενισχύσεων για τα μικρά νησιά του Αιγαίου

Για τη Λέσβο, ιδιαίτερη σημασία έχουν οι ενισχύσεις των μικρών νησιών του Αιγαίου και οι πληρωμές που σχετίζονται με τον ελαιώνα. Ο κ. Φλωρίδης τόνισε ότι οι νησιωτικοί παραγωγοί αντιμετωπίζουν αυξημένο κόστος παραγωγής, μεγαλύτερα μεταφορικά έξοδα και δυσμενέστερες συνθήκες σε σχέση με την ηπειρωτική Ελλάδα. Κατά συνέπεια, οι καθυστερήσεις που έχουν ήδη φτάσει τους 4 έως 5 μήνες δημιουργούν σοβαρά προβλήματα ρευστότητας στις αγροτικές εκμεταλλεύσεις.

Οι άγνωστες επιπτώσεις του αφθώδους πυρετού

Σημαντικό μέρος της συνέντευξης αφιερώθηκε στις επιπτώσεις του αφθώδους πυρετού και στην οικονομική ζημιά που έχει υποστεί ο πρωτογενής τομέας της Λέσβου. Ο αντιπρόεδρος της ΠΕΦΑΣΥ υποστήριξε ότι η ζημιά δεν περιορίζεται μόνο στους κτηνοτρόφους που έχασαν τα κοπάδια τους, αλλά διαχέεται σε ολόκληρη την οικονομία του νησιού. Όπως εξήγησε, το αγροτικό εισόδημα τροφοδοτεί δεκάδες άλλες οικονομικές δραστηριότητες, από την αγορά ζωοτροφών και γεωργικών εφοδίων μέχρι την τοπική μεταποίηση, το εμπόριο και τις υπηρεσίες.

Ιδιαίτερα ανησυχητική χαρακτήρισε την πτώση της παραγωγής γάλακτος, η οποία σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε φτάνει περίπου το 50% σε σχέση με τα προηγούμενα επίπεδα. Η μείωση αυτή δεν μεταφράζεται μόνο σε απώλεια παραγωγής, αλλά και σε πολύ μεγαλύτερη οικονομική ζημιά, καθώς τα σταθερά έξοδα των εκμεταλλεύσεων παραμένουν, ενώ τα έσοδα συρρικνώνονται δραματικά. Παράλληλα, η μειωμένη διακίνηση ζώων και η κάμψη της μεταποιητικής δραστηριότητας εντείνουν τις απώλειες για την τοπική οικονομία.

Κινδυνεύουν οι επιδοτήσεις των κτηνοτρόφων της Λέσβου

Ο κ. Φλωρίδης εξέφρασε επίσης έντονο προβληματισμό για τις μακροπρόθεσμες συνέπειες στις αγροτικές επιδοτήσεις. Όπως ανέφερε, η εφαρμογή των διατάξεων περί ανωτέρας βίας δεν καλύπτει το σύνολο των προγραμμάτων και των ενισχύσεων. Παραγωγοί που συμμετείχαν σε δράσεις βιολογικής κτηνοτροφίας ή σε άλλα προγράμματα κινδυνεύουν να χάσουν μελλοντικές ενισχύσεις επειδή δεν θα μπορούν να τηρήσουν τις απαιτούμενες υποχρεώσεις μετά την απώλεια του ζωικού τους κεφαλαίου. Πρόκειται, όπως είπε, για ένα ζήτημα που δεν έχει ακόμη συζητηθεί επαρκώς, παρά το γεγονός ότι οι συνέπειές του μπορεί να γίνουν αισθητές τα επόμενα χρόνια.

Αναφερόμενος στους νέους αγρότες και στα σχέδια βελτίωσης, μίλησε για τεράστιες καθυστερήσεις. Υποστήριξε ότι υπάρχουν νέοι αγρότες που περιμένουν εδώ και 18 ή 19 μήνες ακόμη και την έγκριση των φακέλων τους, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στη Λέσβο μετά την εμφάνιση της ζωονόσου καθιστά εξαιρετικά δύσκολη τη συνέχιση των επενδυτικών σχεδίων που είχαν αναλάβει. Εκτίμησε μάλιστα ότι όταν ολοκληρωθούν οι διαδικασίες αξιολόγησης, αρκετοί από αυτούς ενδέχεται να έχουν ήδη απενταχθεί από τα προγράμματα.

Η Λέσβος έχει ανάγκη παραγωγικής ανασυγκρότησης

Κλείνοντας, ο αντιπρόεδρος της ΠΕΦΑΣΥ προειδοποίησε ότι αν δεν υπάρξουν άμεσα παρεμβάσεις τόσο στο επίπεδο των πληρωμών όσο και στο επίπεδο της παραγωγικής ανασυγκρότησης, η Λέσβος κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με περαιτέρω εγκατάλειψη της γεωργίας και της κτηνοτροφίας. Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε, οι νέοι άνθρωποι απομακρύνονται ολοένα και περισσότερο από τον πρωτογενή τομέα, ενώ οι συνεχείς καθυστερήσεις, η γραφειοκρατία και η αβεβαιότητα λειτουργούν αποτρεπτικά για κάθε νέα επένδυση στην ύπαιθρο.

 Δείτε όλη την συνέντευξη εδώ: