Ανακοίνωση για τη διαχείριση της κρίσης που έχει προκαλέσει το κρούσμα αφθώδους πυρετού στη Λέσβο ασκεί η Πρωτοβουλία Ερεσού - Περιβαλλοντικός Κοινωνικός Σύλλογος, κάνοντας λόγο για «διαφθορά, ανικανότητα και μεγάλα συμφέροντα» που –όπως υποστηρίζει– πλήττουν τον κλάδο της κτηνοτροφίας στο νησί.

Η ανακοίνωση έρχεται μετά την επιβεβαίωση, στις 15 Μαρτίου, του πρώτου κρούσματος της νόσου σε κτηνοτροφική εκμετάλλευση στην Πελόπη, γεγονός που έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία στον πρωτογενή τομέα.

«Πυλώνας της οικονομίας η κτηνοτροφία»

Στην ανακοίνωση υπογραμμίζεται η καθοριστική σημασία της κτηνοτροφίας για τη Λέσβο, καθώς –όπως αναφέρεται– αποτελεί τον βασικό οικονομικό κλάδο του νησιού, με περίπου 9.000 μονάδες και ημερήσια παραγωγή που φτάνει τους 350 τόνους γάλακτος.

Ο Σύλλογος τονίζει ότι η δραστηριότητα αυτή στηρίζει την τοπική οικονομία, συμβάλλει στη συγκράτηση του πληθυσμού στην ύπαιθρο και εξασφαλίζει σε μεγάλο βαθμό τη διατροφική επάρκεια της περιοχής.

Καταγγελίες για ελλιπή προετοιμασία

Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται η –κατά τον Σύλλογο– έλλειψη προληπτικών μέτρων, παρά το γεγονός ότι υπήρχαν ήδη κρούσματα αφθώδους πυρετού στην Τουρκία από το 2025.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στη στελέχωση των κτηνιατρικών υπηρεσιών, με την επισήμανση ότι ο αριθμός των κτηνιάτρων στο νησί είναι περιορισμένος σε σχέση με τις ανάγκες.

Ενστάσεις για τα μέτρα που εξετάζονται

Η ανακοίνωση ασκεί έντονη κριτική και στα μέτρα που έχουν τεθεί ή συζητούνται για την αντιμετώπιση της νόσου, κάνοντας λόγο για «παράλογες αποφάσεις».

Μεταξύ άλλων, εκφράζονται αντιρρήσεις για:

• ενδεχόμενη μαζική θανάτωση ζώων χωρίς πλήρη έλεγχο,

• περιορισμούς στη διακίνηση γαλακτοκομικών προϊόντων, ακόμη και παλαιότερης παραγωγής,

• πιθανή απαγόρευση συλλογής και διάθεσης γάλακτος, που –όπως σημειώνεται– θα είχε σοβαρές οικονομικές και περιβαλλοντικές συνέπειες,

• έλλειψη σχεδίου πλήρους αποζημίωσης των παραγωγών, ιδιαίτερα ενόψει της πασχαλινής περιόδου.

Αναφορές σε ευρύτερα συμφέροντα

Ο Σύλλογος προχωρά και σε ευρύτερες πολιτικές αιχμές, συνδέοντας τη διαχείριση της κρίσης με ζητήματα όπως:

• το σκάνδαλο επιδοτήσεων στον αγροτικό τομέα,

• ενεργειακά σχέδια και επενδύσεις σε ΑΠΕ στη Λέσβο,

• διεθνείς εμπορικές συμφωνίες που επηρεάζουν τον πρωτογενή τομέα.

Οι αναφορές αυτές συνοδεύονται από ερωτήματα για τα κίνητρα πίσω από τις επιλογές που –όπως υποστηρίζεται– οδηγούν σε συρρίκνωση της τοπικής κτηνοτροφίας.

Κάλεσμα για στήριξη των τοπικών προϊόντων

Κλείνοντας, η Πρωτοβουλία Ερεσού δηλώνει τη στήριξή της στα αιτήματα των κτηνοτρόφων της Λέσβου και καλεί τους πολίτες να ενισχύσουν την τοπική παραγωγή, προκρίνοντας την κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων που παράγονται στο νησί.

Η παρέμβαση εντάσσεται στο ευρύτερο κλίμα ανησυχίας που επικρατεί στη Λέσβο, με τον πρωτογενή τομέα να βρίσκεται στο επίκεντρο εξελίξεων που επηρεάζουν άμεσα την τοπική οικονομία και κοινωνία.

Η ανακοίνωση: 

Διαφθορά, ανικανότητα και μεγάλα συμφέροντα πλήττουν την κτηνοτροφία στην Λέσβο.

Την Κυριακή 15 Μάρτη επιβεβαιώθηκε το πρώτο κρούσμα αφρώδους πυρετού σε ζώο κτηνοτρόφου στην Πελόπη Λέσβου. Ο αφθώδης πυρετός πλήττει αποκλειστικά τα δίχηλα ζώα, δηλαδή τα ζώα που έχουν δύο χηλές στα πόδια τους, όπως τα βοοειδή, οι χοίροι και τα πρόβατα.  Πρόκειται για νόσο, η οποία μεταδίδεται κυρίως αερογενώς. Ο ιός μπορεί επίσης να μεταδοθεί μέσω των ρούχων, των υποδημάτων ή και του εξοπλισμού επαγγελματιών κτηνοτρόφων και εμπόρων που έρχονται σε επαφή με ζώα. Η ασθένεια προσβάλλει τους βλεννογόνους, τη μύτη και τα άκρα των ζώων. Μετά από κάποιο χρονικό διάστημα τα ζώα αδυνατούν να περπατήσουν και να τραφούν με αποτέλεσμα τον θάνατο τους.

Ο κλάδος της κτηνοτροφίας αποτελεί την βάση της τοπικής οικονομίας του νησιού, και είναι ο μεγαλύτερος οικονομικός κλάδος της Λέσβου. Αποτελείται από 9000 περίπου κτηνοτροφικές μονάδες, δεκάδες συνεταιρισμούς, τυροκομεία και σφαγεία. Η κτηνοτροφία της Λέσβου αυτή την στιγμή που μιλάμε βρίσκεται στην 3η θέση παραγωγής γάλακτος ανά νομό σε όλη την χώρα με 350 τόνους γάλα να παράγονται καθημερινά. Τα παραπάνω βασικά νούμερα είναι ήδη αρκετά από μόνα τους για να κάνουν κατανοητό στον οποιονδήποτε το πόσο σημαντική είναι η Κτηνοτροφία στις τοπικές κοινότητες του νησιού. Σε μείζον ζητήματα που ξεκινάνε από το γεγονός ότι παρέχει δυνατότητα βιοπορισμού για όλο τον χρόνο, και άρα μέγιστη συμβολή της στην πληθυσμιακή συγκράτηση των χωριών, μέχρι στην συμβολή της διατροφική αυτάρκεια της Λέσβου με δεκάδες γαλακτοκομικά προϊόντα και κρέας να παράγονται τοπικά.

Κι όμως όλα αυτά τα σημαντικά για την τοπική μας κοινωνία δεδομένα δεν φαίνεται να ενδιαφέρουν και πολύ το πολιτικό προσωπικό της χώρας. Την κυβέρνηση της ΝΔ και τον κρατικό μηχανισμό. Και το λέμε αυτό γιατί ενώ ήδη από τον Μάη του 2025 ήταν γνωστό ότι υπάρχουν κρούσματα αφρώδους πυρετού στα απέναντι παράλια, στην γειτονική Τουρκία, δεν λήφθηκε ούτε ένα μέτρο προστασίας και οχύρωσης της Λέσβου από την κυβέρνηση. Την ίδια στιγμή βλέπουμε ένα αυτονόητο αίτημα των κτηνοτρόφων της Λέσβου για στελέχωση της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας στο νησί να αγνοείται εδώ και χρόνια. Η Λέσβος των 9000 κτηνοτροφικών μονάδων έχει μόλις 9 κτηνιάτρους σύμφωνα με τον υφυπουργό κο Κέλλα, ενώ ακόμη και αυτό το νούμερο αμφισβητείται από τους κτηνοτρόφους του νησιού μας! Και δυστυχώς δεν είναι μόνο η αδιαφορία για την στοχευμένη στήριξη της κτηνοτροφίας της Λέσβου, ή το γεγονός ότι την άφησαν εγκληματικά ανοχύρωτη.

Από τις 15 Μάρτη που βρέθηκε το πρώτο κρούσμα στην Πελόπη, παρατηρούμε μία κυβερνητική διαχείριση καθαρά επικοινωνιακή που στην πιο αθώα της εκδοχή μοιάζει με δηλώσεις του πρόεδρου του Εδεσαικού. Με αποφάσεις που δεν έχουν καμία στοιχειώδη λογική. Μία διαχείριση που τελικά πάει να εξαλείψει την Κτηνοτροφία πάνω στο νησί. Και εξηγούμαστε.

l  Πρώτα απ’ όλα είναι προκλητικά παράλογο να ανοίγει οποιαδήποτε κουβέντα για μαζική θανάτωση ζώων χωρίς καν να έχουν ελεγχθεί αν φέρουν τον ιό του αφρώδη πυρετού. Η μαζική θανάτωση υγειών κοπαδιών είναι έγκλημα!

l  Είναι προκλητικά παράλογο να τίθεται το νησί σε καθεστώς λοκ ντάουν, και να απαγορεύεται η εξαγωγή γαλακτοκομικών προϊόντων. Γίνεται παράλογο όταν θεωρούνται φορείς της νόσου τα οχήματα των συνεταιρισμών και των τυροκομείων και όχι γενικά όλα τα οχήματα που φεύγουν από την Λέσβο. Εκεί που γίνεται προκλητικά παράλογο είναι στο γεγονός ότι απαγορεύουν τις εξαγωγές γαλακτοκομικών προϊόντων με ημερομηνία παραγωγής προ του 2026, ή ακόμη και παστεριωμένων γαλακτοκομικών προϊόντων!

l  Είναι επίσης προκλητικά παράλογο να ανοίγει η οποιαδήποτε κουβέντα να απαγορευτεί η διακίνηση, συλλογή και παράδοση του γάλακτος στην Λέσβο. Να πετιούνται δηλαδή 350 τόνοι γάλακτος την ημέρα αριστερά δεξιά για άγνωστο χρονικό διάστημα! Πράγμα που πέρα από την τεράστια οικονομική ζημιά στους ίδιους τους κτηνοτρόφους, θα παράξει τεράστιες περιβαλλοντικές επιπτώσεις στο νησί μας. Πως γίνεται να συζητάνε για απαγόρευση συλλογής γάλακτος χωρίς να έχουν πλάνο για το τι θα γίνει μετά;

l  Τέλος είναι προκλητικά παράλογο να ανακοινώνουν μία σειρά μέτρων που πλήττουν τους κτηνοτρόφους, όλα αυτά πριν την πολύ σημαντική γι αυτούς περίοδο του Πάσχα, χωρίς πλάνο πλήρους αποζημίωσης τους!

Σε όλα τα παραπάνω αξίζει να αναφέρουμε ότι η Κύπρος που βρίσκεται επίσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχει εδώ και μήνες κρούσματα αφρώδους πυρετού αλλά τέτοια μέτρα διάλυσης της Κτηνοτροφίας δεν έχει πάρει. Όσα έχουμε μέχρι τώρα αναφέρει μας οδηγούν σε διάφορες σκέψεις που θέλουμε να μοιραστούμε ως προς τα πραγματικά κίνητρα μίας τέτοιας εγκληματικής διαχείρισης από την κυβέρνηση της ΝΔ στην Λέσβο.

Αρχικά όλοι γνωρίζουμε ότι η χώρα μαστίζεται από σωρεία οικονομικών σκανδάλων, με ένα από τα μεγαλύτερα αυτών να είναι το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Ένα σκάνδαλο όπου σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία άνθρωποι της κυβέρνησης και κολλητοί πέριξ και εντός του κομματικού μηχανισμού της ΝΔ, δήλωναν σε όλη την χώρα βοσκοτόπια και έκλεβαν τις Ευρωπαϊκές επιδοτήσεις που πήγαιναν για την ενίσχυση και ανάπτυξη της Κτηνοτροφίας. Μεταξύ αυτών έχει αποκαλυφθεί ότι δήθεν κτηνοτρόφοι στην Κρήτη δήλωναν πως βοσκούσαν τα κοπάδια τους σε βοσκοτόπια στην Λέσβο. Μήπως λοιπόν όλο αυτό το σούσουρο έχει στόχο μεταξύ άλλων να εξαφανιστούν τα αόρατα κοπάδια κάποιων με εικονικές θανατώσεις ζώων τώρα που στρίμωξε το πράγμα; Και όλα αυτά εις βάρος της Λέσβου;

Επίσης. Το 2030 η Λέσβος αναμένεται να διασυνδεθεί με την ενδοχώρα με καλώδιο μεταφοράς ρεύματος δύο κατευθύνσεων. Βλέποντας ότι ήδη η πολυεθνική Ibedrola-Ροκας έχει πάρει άδεια παραγωγού για την εγκατάσταση 130 γιγάντιων ανεμογεννητριών στην Δυτική Λέσβο και βλέποντας ότι ήδη η εταιρία DIREEN επιχειρεί να κατασκευάσει γιγάντιο Υβριδικό Πάρκο 1500 στρεμμάτων σε Ερεσό και Μανταμάδο, παρατηρούμε ότι κάποιοι έχουν αποφασίσει να μετατρέψουν την Λέσβο σε “μπαταρία της Ευρώπης”. Κοιτώντας το τι έχει συμβεί στην Εύβοια από την μέρα που διασυνδέθηκε, ένα νησί το οποίο έχει ισοπεδωθεί στον νότο ήδη από εκατοντάδες ανεμογεννήτριες και πάνελ, ενώ μετά τις φωτιές στην βόρεια του πλευρά παρατηρούμε να προχωράνε άδειες παραγωγού και στα καμένα, μπορούμε να καταλάβουμε που πάει το πράγμα. Ρωτάμε λοιπόν το εξής. Επειδή όλα αυτά τα γιγάντια έργα αναμένεται να χωροθετηθούν μέσα σε παραγωγικές περιοχές που αξιοποιούνται ήδη σήμερα ως βοσκοτόπια για τις ανάγκες του κλάδου της κτηνοτροφίας, μήπως κάποιοι σπεύδουν να τελειώσουν την κτηνοτροφία στην Λέσβο για να ανοίξουν τον δρόμο στα θέλω των εταιριών αυτών προσδοκώντας φυσικά στα ανάλογα ανταλλάγματα; Γιατί και τα δύο σίγουρα δεν μπορούν να συνυπάρξουν. Περιοχές που θα χρησιμοποιηθούν ως χώροι παραγωγής ενέργειας γνωρίζουμε ήδη ότι δεν θα μπορούν να δηλωθούν πια ως βοσκότοποι για επιδοτήσεις καθώς θα αλλάξει η χρήση γης τους.

Τέλος όλοι μάθαμε για την καταστροφική συμφωνία Ευρωπαϊκής Ένωσης - Mercosur σύμφωνα με την οποία προϊόντα αμφιβόλου ποιότητας από την Λατινική Αμερική θα διοχετευτούν στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και σε αντάλλαγμα η βιομηχανία της Γερμανίας θα πουλάει γεωργικά μηχανήματα. Μία συμφωνία που ψήφισε και στηρίζει η κυβέρνηση της ΝΔ και με τα δύο τα χέρια. Μήπως λοιπόν όλη αυτή η “παράλογη διαχείριση” είναι απλώς η συνέχεια της εφαρμογής αυτής της συμφωνίας; Μίας συμφωνίας που καταδικάζει τον πρωτογενή κλάδο της Ελλάδας για να σωθεί το βιομηχανικό κεφάλαιο της Γερμανίας;

Ως Σύλλογος στηρίζουμε τα αιτήματα των Κτηνοτρόφων της Λέσβου, και ως ελάχιστη ένδειξη αλληλεγγύης καλούμε τον κόσμο που μας στηρίζει και που μας ακολουθεί, να κάνει ΕΜΠΑΡΓΚΟ σε όλα τα γαλακτοκομικά προϊόντα που εισάγονται στην Λέσβο σε μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ καλύπτοντας αποκλειστικά τις ανάγκες του από γαλακτοκομικά προϊόντα που παράγονται από συνεταιρισμούς και τυροκομεία της Λέσβου.

Πρωτοβουλία Ερεσού - Περιβαλλοντικός Κοινωνικός Σύλλογος.