
Το Ιράν φαίνεται να βρίσκεται ένα βήμα πριν από την επίσημη ανακοίνωση του νέου Ανώτατου Ηγέτη της χώρας, σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης, λίγες ημέρες μετά τον θάνατο του Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος –κατά τις ίδιες πηγές– σκοτώθηκε στις αμερικανοϊσραηλινές επιδρομές που σημειώθηκαν την πρώτη ημέρα του πολέμου το περασμένο Σάββατο.
Ο ρόλος της Συνέλευσης των Ειδικών
Η διαδικασία διαδοχής, σύμφωνα με τις πληροφορίες που μεταδίδονται από την Τεχεράνη, έχει ήδη ολοκληρωθεί και η επίσημη ανακοίνωση αναμένεται από τη λεγόμενη Συνέλευση των Ειδικών, το ανώτατο θρησκευτικό όργανο που διαθέτει, βάσει Συντάγματος, την αρμοδιότητα να ορίζει και να επιβλέπει τον Ανώτατο Ηγέτη της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Η Συνέλευση αποτελείται από 88 ισλαμικούς κληρικούς, οι οποίοι θεωρούνται πιστοί στο καθεστώς και έχουν την ευθύνη να διασφαλίζουν τη θρησκευτική και πολιτική κατεύθυνση του κράτους.
Προσωρινό τριμελές συμβούλιο
Αμέσως μετά τον θάνατο του Χαμενεΐ συγκροτήθηκε προσωρινό τριμελές συμβούλιο ηγεσίας, το οποίο ανέλαβε τη διακυβέρνηση της χώρας έως την ολοκλήρωση της διαδικασίας διαδοχής.
Στο συμβούλιο συμμετέχουν:
ο πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν, εκπρόσωπος της μεταρρυθμιστικής πτέρυγας
ο επικεφαλής της Δικαιοσύνης Γκολαμχοσεΐν Μοχσένι Ετζέι, που θεωρείται σκληροπυρηνικός
ο κληρικός Αλιρεζά Αράφι, νομικός και επικεφαλής παραστρατιωτικής οργάνωσης
Η συγκρότηση συλλογικής ηγεσίας, έστω και μεταβατικά, υπογραμμίζει τη βαρύτητα της συγκυρίας για το ιρανικό πολιτικό σύστημα.
Σενάρια για τον διάδοχο
Σύμφωνα με δηλώσεις του κληρικού Σαγίντ Αχμάντ Αλάμ Αλ-Χόντα στα κρατικά μέσα, ο νέος Ανώτατος Ηγέτης έχει ήδη επιλεγεί και η ανακοίνωση αναμένεται σύντομα.
Στο επίκεντρο των σεναρίων βρίσκεται ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, γιος του εκλιπόντος ηγέτη, ο οποίος τα τελευταία χρόνια θεωρείται ένας από τους βασικούς υποψηφίους για τη διαδοχή. Ο 56χρονος κληρικός διατηρεί στενούς δεσμούς με τους Φρουρούς της Επανάστασης, την ισχυρή στρατιωτική και πολιτική δύναμη του Ιράν, γεγονός που του προσδίδει σημαντική επιρροή στο εσωτερικό του καθεστώτος.
Νωρίτερα, ο ανώτερος κληρικός Αγιατολάχ Μοχσέν Χεϊντάρι Αλεκασίρ είχε δηλώσει ότι ο διάδοχος επιλέχθηκε σύμφωνα με την επιθυμία του εκλιπόντος Χαμενεΐ, να πρόκειται δηλαδή για πρόσωπο «που θα μισείται από τους εχθρούς του Ιράν και όχι κάποιον που θα επαινείται από αυτούς».
Η στάση των ΗΠΑ
Το ζήτημα της διαδοχής αποκτά και διεθνή διάσταση. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios, φέρεται να έχει δηλώσει ότι ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ είναι ο πιθανότερος διάδοχος, προειδοποιώντας ωστόσο ότι μια τέτοια εξέλιξη δεν θα ήταν αποδεκτή από την Ουάσινγκτον.
Η επιλογή του νέου Ανώτατου Ηγέτη αναμένεται να καθορίσει όχι μόνο την εσωτερική ισορροπία δυνάμεων στην Τεχεράνη, αλλά και τη στάση της χώρας στον εν εξελίξει πόλεμο και στις σχέσεις της με τη Δύση, σε μια περίοδο ιδιαίτερα εύφλεκτη για την ευρύτερη Μέση Ανατολή.