Την έντονη αντίθεσή της στο σχεδιαζόμενο γιγαντιαίο έργο υβριδικού σταθμού φωτοβολταϊκών με υποστήριξη αποθηκευτικού συστήματος ενέργειας σε Ερεσό και Μανταμάδο εκφράζει με ανακοίνωσή της η Ομοσπονδία Λεσβιακών Συλλόγων Αττικής, θέτοντας σοβαρά ζητήματα περιβαλλοντικής, χωροταξικής και κοινωνικής διάστασης.

Το επιχειρηματικό σχέδιο αφορά τις περιοχές «Σκάλες» στο Μανταμάδο και «Λάκκα» στη Σκάλα Ερεσού, ενώ ως περιοχές ενδιαφέροντος αναφέρονται και οι «Κατερίνες» και το «Λινόχωμα». Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη θέση «Λάκκα», πλαγιά ακριβώς δίπλα από την παραλία του Προφήτη Ηλία, έναν τόπο με έντονη πολιτιστική και θρησκευτική ταυτότητα, που προσελκύει πλήθος επισκεπτών και προσκυνητών, ιδιαίτερα τους θερινούς μήνες.

Το έργο χαρακτηρίζεται τεράστιου μεγέθους, με συνολικό εμβαδό 1.510.180,5 τ.μ. και προτεινόμενη περίφραξη 376.254,014 τ.μ. Προβλέπει εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συνολικής ισχύος 30MW και μπαταριών αποθήκευσης 15MW. Σύμφωνα με την Ομοσπονδία, η κλίμακα του έργου προϋποθέτει εκχέρσωση και αποψίλωση εκτεταμένων εκτάσεων, γεγονός που εκτιμάται ότι θα επιταχύνει φαινόμενα ερημοποίησης, θα επηρεάσει το μικροκλίμα, θα αυξήσει τη θερμοκρασία και θα μειώσει την υγρασία, με άμεσες επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα και την ανθεκτικότητα των τοπικών οικοσυστημάτων.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στους κινδύνους που σχετίζονται με τις μπαταρίες λιθίου. Όπως επισημαίνεται, σε περίπτωση πυρκαγιάς το προβλεπόμενο πρωτόκολλο αποκλείει την περιοχή για 48 ώρες λόγω απελευθέρωσης βαρέων τοξικών μετάλλων, ενώ η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων δεν αναφέρει, κατά την Ομοσπονδία, σαφείς προβλέψεις για τις συνέπειες ενός τέτοιου ενδεχομένου. Την ίδια στιγμή επισημαίνεται ασάφεια ως προς τη διαχείριση υγρών αποβλήτων και μη λειτουργικών συσσωρευτών και πάνελ, τα οποία χαρακτηρίζονται πλήρως τοξικά, με ιδιαίτερη ανησυχία για τη γειτνίαση του έργου με τη θάλασσα της Ερεσού και τις πιθανές επιπτώσεις στην αλιεία και τον τουρισμό.

Στο ενεργειακό σκέλος, η Ομοσπονδία υπογραμμίζει ότι η Λέσβος ως μη διασυνδεδεμένο νησί «χωρά» συνολικά 14,4MW φωτοβολταϊκών, εκ των οποίων 8,8MW είναι ήδη εγκατεστημένα. Επισημαίνει ότι για να υλοποιηθεί το συγκεκριμένο έργο απαιτείται διασύνδεση με το ηπειρωτικό δίκτυο, ώστε να δημιουργηθεί επιπλέον ηλεκτρικός χώρος. Τα 30MW των φωτοβολταϊκών έρχονται να προστεθούν στα 306MW σχεδιαζόμενων αιολικών σταθμών με 153 ανεμογεννήτριες στη δυτική Λέσβο, την ώρα που το φορτίο αιχμής του νησιού δεν έχει ξεπεράσει τα 70MW ακόμη και σε συνθήκες καύσωνα. Κατά την Ομοσπονδία, τα στοιχεία αυτά αποδεικνύουν τον εξαγωγικό χαρακτήρα του σχεδιασμού και όχι την κάλυψη των πραγματικών ενεργειακών αναγκών του νησιού.

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται και στη χωροθέτηση του έργου εντός περιοχών υψηλής περιβαλλοντικής προστασίας. Η προτεινόμενη περίφραξη στη θέση Λάκκα βρίσκεται εντός Ζώνης Ειδικής Προστασίας με κωδικό GR4110010 «Νοτιοδυτική Χερσόνησος, Απολιθωμένο Δάσος Λέσβου», εντός Ειδικής Ζώνης Διατήρησης GR4110003 «Λέσβος, Δυτική Χερσόνησος Απολιθωμένο Δάσος» του δικτύου Natura 2000 και εντός Σημαντικής Περιοχής για τα Πουλιά GR134 «Νοτιοδυτική Λέσβος». Παράλληλα, η περιοχή έχει ανακηρυχθεί Παγκόσμιο Γεωπάρκο της UNESCO και Τοπίο Διεθνούς Αξίας, γεγονός που, όπως υποστηρίζεται, καθιστά ασύμβατη την εγκατάσταση βιομηχανικής κλίμακας έργου.

Στην ανακοίνωση τίθεται και το ερώτημα κατά πόσο διασφαλίστηκε ουσιαστική ενημέρωση και συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων για ένα έργο τέτοιας εμβέλειας. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι τα περίπου 1500 στρέμματα που προβλέπεται να καταληφθούν χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες από κτηνοτρόφους της Ερεσού και του Μανταμάδου, ενώ το έργο θα λειτουργεί με απομακρυσμένο έλεγχο χωρίς δημιουργία θέσεων εργασίας.

Η Ομοσπονδία Λεσβιακών Συλλόγων Αττικής δηλώνει την κατηγορηματική της αντίθεση όχι μόνο στο συγκεκριμένο έργο, αλλά και σε κάθε σχεδιασμό που, όπως αναφέρει, μετατρέπει τη Λέσβο σε «μπαταρία» και το Βόρειο Αιγαίο σε ενεργειακή αποικία, εις βάρος του περιβάλλοντος, της τοπικής οικονομίας και των κατοίκων του νησιού.