Σε καθεστώς ασφυκτικής πίεσης βρίσκονται περίπου 100.000 παραγωγοί σε όλη τη χώρα, καθώς η προθεσμία για τις διορθώσεις των αιτήσεων ενιαίας ενίσχυσης λήγει στις 27 Φεβρουαρίου, με τον κίνδυνο αποκλεισμού πληρωμών να είναι πλέον ορατός. Η Πανελλήνια Ένωση Φορέων Αγροτικής Συμβουλευτικής (ΠΕΦΑΣΥ) ζητά παράταση έως 15 Μαρτίου /2026, καταγγέλλοντας τεχνικές δυσλειτουργίες, ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα και σοβαρές στρεβλώσεις στους διασταυρωτικούς ελέγχους.

Η εικόνα που περιγράφεται μόνο καθησυχαστική δεν είναι. Από τις 15 εργάσιμες ημέρες που θεωρητικά είχαν στη διάθεσή τους τα ΚΥΔ και οι παραγωγοί για να κάνουν τις διορθώσεις, τρεις χάθηκαν, καθώς το σύστημα δεν άνοιξε στις 9 Φεβρουαρίου όπως είχε ανακοινωθεί αλλά στις 10 Φεβρουαρίου, η Καθαρά Δευτέρα ήταν αργία και την Τσικνοπέμπτη η πλατφόρμα δεν λειτουργούσε. Στην πράξη, ο χρόνος περιορίστηκε δραματικά, ενώ το σύστημα, σύμφωνα με την ΠΕΦΑΣΥ, υπολειτουργεί σε τέτοιο βαθμό ώστε μία εργασία 1 λεπτού να απαιτεί 10 ή και περισσότερα.

Σημειώστε πως βρισκόμαστε στα τέλη του Φεβρουαρίου του 2026 και ακόμη γίνονται διορθώσεις του στο ΟΣΔΕ του 2025. Ακόμη πιο τρελό είναι πως αγρότες καλούνται να αποδείξουν με ψηφιακά εργαλεία πως το 2025 καλλιέργησαν εκτάσεις και πήραν παραγωγή ένα χρόνο πριν από την στιγμή που καλούνται να στείλουν φωτογραφίες συμβατές με σύστημα γεωεντοπισμού.

Του Monitoring η τρέλα

Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο σύνθετο από το γεγονός ότι το αρχείο monitoring που είναι διαθέσιμο στα ΚΥΔ δεν ενσωματώνει το σύνολο των πράξεων των παραγωγών. Δεν περιλαμβάνει δεδομένα από 15/10/2025 έως 31/12/2025 ούτε τις αλλαγές που έγιναν κατά την οριστικοποίηση των ΕΑΕ 2025. Αντί για εργαλείο διευκόλυνσης, μετατρέπεται σε παράγοντα πρόσθετης γραφειοκρατίας.

Παράλληλα, η ετερογένεια των αγροτεμαχίων, παλαιά αμπέλια με κενά πρέμνα, ελαιώνες με άνιση πυκνότητα, μικρά ή στενόμακρα τεμάχια που επηρεάζονται από γειτονικές καλλιέργειες, δημιουργεί αποκλίσεις στη δορυφορική αποτύπωση. Οι σύμβουλοι ζητούν να επιτραπεί η λήψη φωτογραφιών σε όλα τα αγροτεμάχια που εμφανίζονται ως κίτρινα, ώστε να αποφεύγονται άδικες περικοπές.

ΑΤΑΚ και διασταυρωτικοί έλεγχοι με «μηδενική ανοχή»

Στο πεδίο του ΑΤΑΚ και των διασταυρώσεων με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ, τα προβλήματα αγγίζουν τα όρια του παραλογισμού. Περιπτώσεις διαφορών 0,01 στρέμματος μεταξύ Ε9 και ΕΑΕ οδηγούν σε «κόψιμο» αγροτεμαχίων χωρίς περιθώριο ανοχής, καθώς το σύστημα δεν επιτρέπει επιπλέον δεκαδικά. Σε ενοποιημένα αγροτεμάχια με πολλούς ιδιοκτήτες, τα σφάλματα δεν είναι εμφανή και απαιτούν έλεγχο σε πολλαπλά Ε9 που τα ΚΥΔ δεν διαθέτουν.

Ακόμη πιο προβληματική είναι η μεταβίβαση ιδιοκτησίας εντός 2025, όπου το σύστημα μηδενίζει αγροτεμάχια χωρίς τεκμήριο και χωρίς να έχει προβλεφθεί ειδική μέριμνα. Παράλληλα, καταγγέλλεται ότι το αρχείο του λειτουργούντος κτηματολογίου δεν λαμβάνει υπόψη ιδιωτικές περιουσίες που αποδεικνύονται με οριστικά στοιχεία, αντιμετωπίζοντάς τες ως δημόσιες.

Πληρωμές στον αέρα

Οι διορθώσεις δεν αφορούν μόνο τη βασική ενίσχυση αλλά και Βιολογική Γεωργία, Μείωση Ρύπανσης Νερού, Κομφούζιο, Νέους Γεωργούς, Σχέδια Βελτίωσης, Οικολογικά Σχήματα και Συνδεδεμένες Ενισχύσεις. Την ίδια στιγμή ενσωματώνονται δικαιολογητικά από κτηνιατρεία για περιπτώσεις ανωτέρας βίας λόγω ευλογιάς.

Παρά το εύρος και τη σοβαρότητα των εκκρεμοτήτων, τα αναγκαία εργαλεία και «ξεκλειδώματα» βασικών πεδίων δεν έχουν δοθεί. Η ΠΕΦΑΣΥ κάνει λόγο για τεχνικά σφάλματα τόσο στο σύστημα ΕΑΕ όσο και στη διασύνδεση με την ΑΑΔΕ και ζητά τεχνικό εγχειρίδιο για την ορθή ολοκλήρωση των διαδικασιών.

Το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται είναι αν η διοίκηση αντιλαμβάνεται ότι πίσω από τους κωδικούς και τα αρχεία βρίσκονται πραγματικοί άνθρωποι, με καλλιέργειες που έχουν ήδη συγκομιστεί και με εισόδημα που εξαρτάται άμεσα από τις ενισχύσεις. Αν δεν δοθεί άμεσα παράταση έως 15/03/2026, ημερομηνία που ούτως ή άλλως παραμένει ανοικτό το σύστημα για τα τιμολόγια των συνδεδεμένων, χιλιάδες παραγωγοί κινδυνεύουν να βρεθούν χωρίς πληρωμή όχι λόγω παρατυπιών αλλά λόγω ενός συστήματος που δεν λειτούργησε όπως όφειλε.

Σε μια περίοδο που το αγροτικό εισόδημα πιέζεται από το κόστος παραγωγής, τις καιρικές συνθήκες και τις ζωονόσους, η διοικητική ακαμψία μπορεί να αποδειχθεί το τελικό χτύπημα. Οι επόμενες ημέρες θα δείξουν αν η ΑΑΔΕ και το ΥΠΑΑΤ θα επιμείνουν σε ένα ασφυκτικό πλαίσιο ή αν θα επιλέξουν την αυτονόητη λύση της παράτασης ώστε να διασφαλιστούν οι πληρωμές και η στοιχειώδης δικαιοσύνη για τον αγροτικό κόσμο.