Στην Αγία Παρασκευή, χωριό στη Δυτική Λέσβο, βρίσκεται ένα Μουσείο για τη βιομηχανική φάση της ελαιουργίας στην Ελλάδα. Στο παλαιό κοινοτικό ελαιοτριβείο του χωριού, μια πρωτοποριακή πρωτοβουλία των κατοίκων της περιοχής στις αρχές του 20ού αιώνα, σήμερα στεγάζεται το Μουσείο Βιομηχανικής Ελαιουργίας Λέσβου.

Το Μουσείο Βιομηχανικής Ελαιουργίας Λέσβου άνοιξε τις πύλες του στο κοινό το 2006. Στεγάζεται στο παλαιό κοινοτικό ελαιοτριβείο της Αγίας Παρασκευής Λέσβου και λειτουργεί υπό την ευθύνη του Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς για τα επόμενα πενήντα χρόνια από την ίδρυσή του.

Το Κοινοτικό Ελαιοτριβείο

Το Κοινοτικό Ελαιοτριβείο της Αγίας Παρασκευής Λέσβου θεμελιώθηκε το 1910. Στόχος του ήταν να αποτελέσει πηγή εξασφάλισης οικονομικών πόρων για το φιλεκπαιδευτικό και κοινωνικό έργο της κοινότητας. Τέθηκε σε λειτουργία το 1911 και λειτούργησε αδιάλειπτα για περίπου πενήντα πέντε χρόνια.

Η θεμελίωση του Κοινοτικού Ελαιοτριβείου ήταν πρωτοβουλία των κατοίκων και των ομογενών της Αγίας Παρασκευής, γι’ αυτό και ονομάστηκε «Του Κοινού η Μηχανή». Η δημιουργία του, διπλά πρωτοποριακή για τον αγροτικό πληθυσμό της Αγίας Παρασκευής, συνοδεύτηκε από:

Χρήση των πιο σύγχρονων τεχνολογικών μέσων για τη βελτίωση της παραγωγής ελαιολάδου
Πρόοδο των κοινωνικών ιδεών σε τέτοιο βαθμό, ώστε να προτείνεται η ίδρυση κοινοτικής επιχείρησης για την προάσπιση των κοινωνικών συμφερόντων της κοινότητας Αγίας Παρασκευής
Το 1967 το ελαιοτριβείο έκλεισε οριστικά, καθώς η δικτατορία συνέλαβε τα περισσότερα μέλη του κοινοτικού συμβουλίου.

Η μετατροπή του ελαιοτριβείου σε Μουσείο

Το 1985, σε μια προσπάθεια διάσωσης των βιομηχανικών κτηρίων της Λέσβου, ο χώρος του ελαιοτριβείου μετατράπηκε σε Πολύκεντρο.

Το 2004, ο Δήμος Αγίας Παρασκευής Λέσβου παραχώρησε τη χρήση του στο Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς, με σκοπό να δημιουργηθεί το Μουσείο Βιομηχανικής Ελαιουργίας Λέσβου. Το έργο εντάχθηκε στο Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Βορείου Αιγαίου 2000-2006 και χρηματοδοτήθηκε από το Γ' Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης, με τη φροντίδα του Υπουργείου Αιγαίου.

Σήμερα, το Μουσείο Βιομηχανικής Ελαιουργίας Λέσβου αποτελεί «μουσείο του εαυτού του», ζωντανό μνημείο βιομηχανικής κληρονομιάς και επίκεντρο της πολιτιστικής ζωής του νησιού.

Μη χάσετε την περιοδική έκθεση 1922
Αυτό διάστημα, οι επισκέπτες του Μουσείου έχουν την ευκαιρία να δουν τη συγκινητική περιοδική έκθεση «1922», που παρουσιάζεται στο πλαίσιο των εκδηλώσεων μνήμης για τη Μικρασιατική Καταστροφή. Σπάνιο αρχειακό υλικό και φωτογραφίες, προσωπικά αντικείμενα και ιερά κειμήλια αποκαλύπτουν στιγμές της ζωής πριν αλλά και μετά την τραγωδία του '22, καθώς η έκθεση διατρέχει τη Μικρασιατική Εκστρατεία και την Καταστροφή, τον ξεριζωμό, την επανεκκίνηση στην Ελλάδα, την ενσωμάτωση των προσφύγων αλλά και τη σημαντική προσφορά των Μικρασιατών προσφύγων στο νησί της Λέσβου. Στην έκθεση αξιοποιούνται εμβληματικά κείμενα σπουδαίων λογοτεχνών, όπως είναι ο Φώτης Κόντογλου, η Διδώ Σωτηρίου, ο Ηλίας Βενέζης και οι Λέσβιοι Στράτης Μυριβήλης και Ασημάκης Πανσέληνος, αναδεικνύοντας τη δυναμική σχέση της Ιστορίας με τη λογοτεχνία.
Η έκθεση τελεί υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και της Ομοσπονδίας Προσφυγικών Σωματείων Ελλάδος (Ο.Π.Σ.Ε.).

ΠΙΟΠ | Μουσείο Βιομηχανικής Ελαιουργίας Λέσβου
Αγία Παρασκευή, 811 02 Λέσβος
Τ: 22530 32300 | www.piop.gr