Εγκλωβισμένη στην ακρίβεια τουλάχιστον μέχρι και το 2024 θα είναι η Ελλάδα, όπως σημειώνουν έγκυροι οικονομικοί αναλυτές, οι οποίοι «βλέπουν» ότι η χώρα θα παραμείνει σε καθεστώς ακρίβειας για μεγάλο χρονικό διάστημα, με τις τιμές των τροφίμων να δημιουργούν μεγάλο προβληματισμό.

Την ίδια στιγμή, τα αποτελέσματα από την εφαρμογή του «καλαθιού του νοικοκυριού» είναι απογοητευτικά για τους καταναλωτές, με τις μεγάλες αλυσίδες να αυξάνουν -σε πολλές περιπτώσεις- τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας ή να «πειράζουν» τις συσκευασίες προκειμένου να φανούν μικρότερες τιμές, αλλά σε λιγότερη ποσότητα προϊόντος.

Τα χθεσινά τελικά στοιχεία της Eurostat έδειξαν ότι ο εναρμονισμένος πληθωρισμός έφτασε στο 9,5% για τον μήνα Οκτώβριο, κάτι το οποίο δίνει «σήμα» για συνέχιση της ακρίβειας και κατά τους επόμενους μήνες, την ώρα που ακόμη και ο υπουργός Ανάπτυξης Άδωνις Γεωργιάδης παραδέχεται κατ’ ουσίαν τη μηδαμινή συνεισφορά του «καλαθιού του νοικοκυριού» στη γενική μείωση τιμών στα τρόφιμα. Όπως τόνισε χθες, «έχουμε μείωση σε 186 προϊόντα, ποσοστό 22%, έχουμε σε 75 προϊόντα, ποσοστό 9%, αυξήσεις τιμών και έχουμε περίπου 555 προϊόντα, ποσοστό 69%, στα οποία είναι σταθερές οι τιμές τους», την ώρα που περίπου 4.500 προϊόντα βρίσκονται εκτός του καλαθιού.

Η πρακτική των εταιρειών
Άλλωστε, οι περισσότερες από τις αλυσίδες άλλαξαν τη σύνθεση του «καλαθιού» τους, κυρίως ως προς τα προϊόντα και τις συσκευασίες (αντικατάσταση ενός επώνυμου προϊόντος με παρόμοιο προϊόν ιδιωτικής ετικέτας ή αλλαγή κωδικού μεγαλύτερης ποσότητας με κωδικό μικρής ποσότητας).

Το αποτέλεσμα είναι το «καλάθι» εμφανίζεται σε κάποιες περιπτώσεις συγκρατημένο -ως προς την τιμή-, αλλά όχι σε απόλυτα συγκρίσιμα είδη, καθώς η μείωση της συνολικής αξίας σε ελάχιστες περιπτώσεις οφείλεται σε μείωση της τιμής των ίδιων προϊόντων.

Παράλληλα, κοιτάζοντας το «καλάθι» των περισσότερων σούπερ μάρκετ (ιδίως σε εκείνα με μεγαλύτερο τζίρο), διαπιστώνεται ότι το κωδικολόγιο της τρέχουσας εβδομάδας των προϊόντων της ιδιωτικής ετικέτας έχει διευρυνθεί, ενώ υπάρχουν αναπροσαρμογές στις συσκευασίες και τις τιμές.

Η άνοδος στις τιμές των τροφίμων είναι ιδιαιτέρως ανησυχητική, καθώς με βάση τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, αυξήθηκαν οι τιμές σε γαλακτοκομικά και τα αυγά κατά 24,2%, σε ψωμί και δημητριακά κατά 19,3%, στα κρέατα κατά 17,3% και στα είδη ενδιάμεσης κατανάλωσης νοικοκυριού κατά 16,1%. Τα συγκεκριμένα στοιχεία αφορούν τον Οκτώβριο.

Ακρίβεια μέχρι το 2024
Από κει και πέρα, το πιο σημαντικό είναι η διάρκεια της ακρίβειας, η οποία ολοένα και μειώνει τα εισοδήματα των πολιτών. Σύμφωνα με τις φθινοπωρινές προβλέψεις της η Κομισιόν προβλέπει για την Ελλάδα άλμα του πληθωρισμού στο 10% φέτος και στο 6% το 2023, χρονιά κατά την οποία δεν αποκλείεται να φτάσει στα όρια της ύφεσης (πρόβλεψη για 1% ανάπτυξη). Οι εκτιμήσεις για τον δείκτη τιμών καταναλωτή είναι υψηλότερες σε σχέση με την καλοκαιρινή έκθεση της Επιτροπής, όπως επίσης και από το 9,1% του κρατικού προϋπολογισμού.

Το φάντασμα του πληθωρισμού παραμένει έως το 2024, με την πρόβλεψη για την Ελλάδα να είναι πως θα παραμείνει πάνω από το 2%, και συγκεκριμένα στο 2,4%.

Το ΙΟΒΕ εκτιμά πως οι τιμές θα διατηρηθούν σε ανοδική τροχιά το τρέχον έτος, στην περιοχή του 9,7%, λόγω κυρίως της έντονης ανόδου των τιμών στα ενεργειακά προϊόντα, αλλά και της καταναλωτικής ζήτησης. Για το 2023, και λαμβάνοντας υπόψη τις υποθέσεις και τις τάσεις που διαμορφώνουν τις τιμές, προβλέπεται πως ο Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή θα ενισχυθεί στην περιοχή του 4,2%.

Για τον πληθωρισμό στην Ελλάδα το ΔΝΤ πάντως εκτιμά πως θα διαμορφωθεί -με βάση τον εναρμονισμένο δείκτη τιμών καταναλωτή που χρησιμοποιεί η Eurostat- σε μέσα επίπεδα φέτος στο 9,2%, για να υποχωρήσει στο 3,2% το 2023 και περαιτέρω, στο 1,9%, το 2027.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στο τελικό σχέδιο του προϋπολογισμού, το οποίο θα κατατεθεί στις 21 Νοεμβρίου, θα περιλαμβάνει αλλαγές στις εκτιμήσεις εξαιτίας τόσο των τιμών ενέργειας όσο και των τροφίμων. Σύμφωνα με πληροφορίες, η εκτίμηση για το φετινό πληθωρισμό θα αυξηθεί κοντά στο 10% για το 2022, από αρχική πρόβλεψη 9,1%, όπως επίσης και για το 2023 κοντά στο 5%.