Η έξαρση της οπαδικής βίας, που εκδηλώθηκε με τον πλέον τραγικό τρόπο στη Θεσσαλονίκη με τη δολοφονία του 19χρονου Αλκη Καμπανού, κινητοποίησε την κυβέρνηση στη λήψη άμεσων νομοθετικών μέτρων για την αντιμετώπιση του φαινομένου, που εμφανίζεται να πυροδοτείται από την οπαδική ταύτιση, αποτελεί όμως ουσιαστικά σύνθετο, πολύπλοκο και επικίνδυνο εγκληματικό φαινόμενο.

Τα αρμόδια υπουργεία Αθλητισμού και Δικαιοσύνης έχουν ήδη έτοιμο το νομοσχέδιο, με το οποίο επιχειρείται η οπαδική βία να αντιμετωπιστεί με αυστηρότερες –κατά πολύ– ποινές. Και το κυριότερο, οι δράστες των βίαιων επεισοδίων να μπαίνουν στη φυλακή ή να έχουν τέτοιους περιοριστικούς όρους, που στην πραγματικότητα θα τους δένουν τα χέρια, αποτρέποντας φαινόμενα συγκρούσεων και βιαιοπραγιών.

Το νέο νομοθέτημα παρουσιάζει σήμερα η «Καθημερινή», δημοσιεύοντας σειρά διατάξεων που υπηρετούν τον στόχο της σκληρής απάντησης της πολιτείας στην οπαδική βία, έτσι ώστε να μη θρηνήσουμε στο μέλλον και άλλα θύματα.

Με τις νέες διατάξεις, ο αθλητικός νόμος 2725 του 1999 τροποποιείται σε βασικά σημεία του, με προβλέψεις για πολύ αυστηρότερες ποινές για τα εξής αδικήματα: Κατοχή επικίνδυνων αντικειμένων, βιαιοπραγίες, απειλές, είσοδο σε αθλητικούς χώρους με σκοπό τη διακοπή αγώνων και αθλητικών εκδηλώσεων, ρατσιστικές δηλώσεις, υποκίνηση αθλητικής βίας και λοιπά. Οι ποινές που έως σήμερα ίσχυαν γι’ αυτά τα εγκλήματα, με ποινές φυλάκισης μέχρι ένα η δύο χρόνια, τώρα αυξάνονται στα πέντε χρόνια. Ομως στις περιπτώσεις επικίνδυνων δραστών ή εγκλημάτων σοβαρών, οι ποινές φθάνουν πάλι τα πέντε χρόνια, ενώ για το αδίκημα της υποκίνησης σε οπαδική βία, εκτός από την αυστηρή ποινή της πενταετούς φυλάκισης, επιβάλλεται υποχρεωτικά και χρηματική ποινή. Ο δράστης, δηλαδή, και καταδικάζεται και πληρώνει.

Δεδομένο πάντως και αυτονόητο πως σε περιπτώσεις ανθρωποκτονιών και βαρύτατων τραυματισμών συνεχίζουν να εφαρμόζονται οι βασικές διατάξεις της ποινικής νομοθεσίας, με ποινές που ξεκινούν από πολυετείς καθείρξεις και φθάνουν τα ισόβια.

Οι αλλαγές, ωστόσο, που είναι σημαντικότερες είναι εκείνες που προβλέπουν ότι οι δράστες οπαδικής βίας, που μέχρι σήμερα σπάνια πήγαιναν φυλακή, τώρα θα μπαίνουν «μέσα» ανεξάρτητα εάν η καταδίκη τους είναι φυλάκιση ακόμη και λίγων μηνών. Και αυτό, διότι με τις νέες διατάξεις προβλέπεται ότι δεν θα δίνεται αναστολή στην έκτιση της ποινής, ούτε σε εξαιρετικές περιπτώσεις, γεγονός που σημαίνει ότι η όποια καταδίκη θα οδηγεί τον δράστη στη φυλακή.

Η υποχρεωτική έκτιση της ποινής επεκτείνεται με τις νέες διατάξεις όχι μόνο για όσους καταδικάζονται για εγκλήματα οπαδικής βίας, αλλά και στους υπευθύνους για τη λειτουργία συνδέσμου φίλων μιας ομάδας, χωρίς άδεια, ή για παραβίαση της σφράγισής του.

Ακόμη, επεκτείνεται και σε εκείνους που έχουν επιβληθεί περιοριστικοί όροι, για παράδειγμα να εμφανίζονται στα αστυνομικά τμήματα την ώρα διεξαγωγής ενός αγώνα για να ελέγχεται η παρουσία τους και δεν το τηρούν, ή όταν έχουν παραβιάσει άλλους περιορισμούς που έχουν τεθεί από τον εισαγγελέα η το δικαστήριο.

Εκτός από αυτά προβλέπεται ακόμη ότι οι δίκες θα γίνονται κατά απόλυτη προτεραιότητα όταν αφορούν εγκλήματα οπαδικής βίας, με οποιαδήποτε μορφή και σε περίπτωση που θα υπάρξει αναβολή στη δίκη, για όποιο λόγο, στους κατηγορουμένους θα επιβάλλονται, άνευ άλλου, περιοριστικά μέτρα μέχρι να δικαστούν· δηλαδή, υποχρέωση εμφάνισης σε αστυνομικό τμήμα, απαγόρευση να προσεγγίζει σε συγκεκριμένη περιοχή, παρουσία στο αστυνομικό τμήμα κατά τη διάρκεια αγώνων και λοιπά.

Οι νέες διατάξεις αναμένεται σύντομα να κατατεθούν στη Βουλή, ώστε να γίνουν το συντομότερο νόμος του κράτους, σε μια προσπάθεια να περιοριστεί το φαινόμενο της οπαδικής βίας και των βιαιοπραγιών που έχει λάβει, δυστυχώς, μεγάλες διαστάσεις, φθάνοντας στο σημείο της άγριας δολοφονίας του παιδιού στη Θεσσαλονίκη.

Αλλωστε, για την ταχύτατη εκκαθάριση των υποθέσεων οπαδικής βίας και η Εισαγγελία του Αρείου Πάγου, μετά το τραγικό περιστατικό της Θεσσαλονίκης, κινητοποιήθηκε άμεσα με τον ίδιο τον εισαγγελέα του ανωτάτου δικαστηρίου Βασίλειο Πλιώτα να ζητάει την άμεση και κατά απόλυτη προτεραιότητα διενέργεια των ανακρίσεων, όπως και έγινε, ενώ ο αρμόδιος για θέματα αθλητικής βίας, αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ζαχαρίας Κοκκινάκης, με εγκύκλιό του προς τους εισαγγελείς όλης της χώρας τούς έθεσε σε κινητοποίηση. Δύο οι άξονες των εισαγγελικών παρεμβάσεων που εκδηλώθηκαν στο ανώτατο επίπεδο: Ερευνες και για εγκληματική οργάνωση, όταν εκδηλώνονται βιαιοπραγίες και οπαδικές συγκρούσεις και άμεση εκδίκαση όλων των υποθέσεων μέσα σε 30 ημέρες, το αργότερο.

Περισσότερα εργαλεία

Με τις επιχειρούμενες από την κυβέρνηση βελτιώσεις της νομοθεσίας για το φαινόμενο της οπαδικής βίας, τα εργαλεία που θα δοθούν σε δικαστές και εισαγγελείς είναι σαφώς περισσότερα από όσα έως σήμερα προβλέπονται, και αν εφαρμοστούν σωστά, μπορεί να οδηγήσουν σε αποτελέσματα. Αν υπάρξει, εξάλλου, βούληση όλων των εμπλεκομένων φορέων, πολιτείας, παραγόντων του ποδοσφαίρου, Δικαιοσύνης κ.ά., η κατάσταση μπορεί πράγματι να βελτιωθεί. Το παράδειγμα της Αγγλίας επί πρωθυπουργίας Μάργκαρετ Θάτσερ, όταν χτυπήθηκε με καίριο τρόπο η δράση των χούλιγκαν, είναι υπαρκτό και δείχνει τον δρόμο.