«Έλα τώρα καλή μου... είσαι πολύ μεγάλη για να πιστεύεις στον Άη Βασίλη», κουνώ με πείσμα το κεφάλι μου και ακούω τον εαυτό μου να απαντά, σαν το τετράχρονο κοριτσάκι που περίμενε όλη τη νύχτα τον χοντρούλη Άγιο, να του φέρει κάτω από το μαξιλάρι του τη Bi-bi-bo. «Όχι πιστεύω...τον έχω δει, το ξέρω πως υπάρχει». Μεγαλώνοντας μαζί με τα τέσσερα παιδιά μου, ως παιδάκι κι εγώ, βίωσα και βιώνω ακόμη αυτή την όμορφη φαντασίωση των Χριστουγέννων την οποία λάτρεψα, πίστεψα και αγάπησα πιο πολύ από όταν ήμουν παιδί.

Ποιος είναι όμως ο Άγιος Βασίλης;

-Είναι ο Μέγας Βασίλειος, σημαντικός Άγιος της Ορθοδοξίας, μικρασιάτης και ξερακιανός, πατέρας των φτωχών και των αδυνάτων, ο πρώτος δημιουργός της οργανωμένης φιλανθρωπίας.

-Είναι ο Santa Claus, o Άγιος Νικόλαος των Βόρειων λαών που γιορτάζεται με λαμπρότητα στις 6 Δεκεμβρίου. Οι βόρειοι λαοί έχουν προσθέσει στοιχεία των δικών τους παραδόσεων (τάρανδοι, έλκηθρο, άστρο του Βορρά, μεγάλες κάλτσες κλπ), μια κουλτούρα που τον συνοδεύει μέχρι και σήμερα.

-Μήπως τελικά ο Santa Claus είναι δημιούργημα της Coca Cola; Το 1931 η γνωστή αμερικάνικη εταιρεία αναψυκτικών για διαφημιστικούς λόγους παρουσίασε τον Άη-Βασίλη με πρωτοχρονιάτικα δώρα τα προϊόντα της εταιρείας στα χρώματα βεβαίως εκείνης. Υπεύθυνος για το σχεδιασμό του Άη Βασίλη με τη συγκεκριμένη μορφή ήταν ο Αμερικάνος σχεδιαστής Haddon Sundblom.

Όπως και αν ξεκίνησε η ιστορία, για θρησκευτικούς ή διαφημιστικούς λόγους, δεν έχει πια μεγάλη σημασία. Ο Άη Βασίλης συμβολίζει τη μαγεία των Χριστουγέννων, το θαύμα της προσφοράς και της αγάπης που ανθίζει στις παιδικές ψυχές.

Πώς βιώνει αλήθεια μια μαμά το παραμύθι του Άη Βασίλη;

Μια μαμά παραδοσιακή και μοντέρνα ταυτόχρονα. Μια μαμά που της αρέσει να ονειρεύεται μέσα από τα παιδικά χαμόγελα. Μια μαμά που παλεύει σκληρά νύχτα μέρα και πνίγεται από τύψεις όταν δεν έχει χρόνο να πάρει αγκαλιά τα μικρά της γιατί κοιμήθηκαν πριν γυρίσει σπίτι.

Πόσες ιστορίες έχω να θυμηθώ από τη μαμαδοθητεία, τις παραμονές Χριστουγέννων. Σε πόσες περίεργες ερωτήσεις έχω απαντήσει για την καταγωγή, την εμφάνιση, τη διαμονή και τον τρόπο επικοινωνίας μου, με τον Άγιο Βασίλη, τα τελευταία 22 χρόνια.

Ήμουν κι εγώ σχεδόν παιδάκι, όταν αγόρασα το πρώτο δώρο για τον πρωτότοκο και το έβαλα δίπλα στο κρεβάτι του, για να το βρει το πρωί των Χριστουγέννων που ήταν η γιορτή του. Ακόμη θυμάμαι τη χάρα μου και το φτερούγισμα στην καρδιά όταν άνοιγε το δώρο του και ψέλιζε τα πρώτα του λογάκια.

Ύστερα όσο μεγάλωναν και γινόταν πιο καχύποπτα, αναγκαζόμουν να επιστρατεύω όλη μου τη φαντασία, για να κρύψω τα δώρα να μην τα βρουν και να ησυχάσω τους προβληματισμούς τους .

Κοκκίνισα από ντροπή όταν ήρθε η εννιάχρονη κόρη μου και μου είπε πως μάλωσε με μια συμμαθήτρια της, που της είπε ότι οι γονείς βάζουν τα δώρα στο δέντρο και ότι ο Άη Βασίλης δεν υπάρχει.

«Εγώ τους είπα, είπε η μικρή, πως η δική μου μαμά κοιμάται του καλού καιρού το βράδυ και δεν θα σκεφθεί να μου βάλει δώρα στο κρεβάτι...».

Κι όσο περνούσαν τα χρόνια γινόταν όλο και πιο δύσκολο να συντηρήσω το γλυκό παραμύθι. Ρωτούσαν με καχυποψία και χαμογελούσαν, βλέποντας την αμηχανία στα μάτια μου. «...έλα τώρα μαμά...πως πήρες τηλέφωνο τον Άη Βασίλη», «Γιατί δεν μου λες το τηλέφωνο να τον πάρω κι εγώ;».
Κάποια στιγμή αναγκάζεσαι, κρυφά και συνωμοτικά από τα μικρά αδέλφια να μιλήσεις ανοιχτά στο καχύποπτο παιδί.

Η πρώτη φορά που είπα την αλήθεια για τον Άη Βασίλη, σχεδόν με έκανε να κλάψω. Φοβήθηκα τόσο πολύ πως τα παιδιά θα θυμόσουν που τόσα χρόνια τους έλεγα ψέματα ή ότι θα απογοητευτούν και θα κλάψουν. «Αχ..γλυκό μου, ο Άη Βασίλης υπάρχει, απλά είναι ένα καλό πνεύμα που μας αγαπά. Κάνει μικρά θαύματα τις μέρες των Χριστουγέννων και οι γονείς των μικρών παιδιών, βρίσκουν λεφτά για να αγοράσουν παιχνίδια και δώρα στα παιδάκια τους».

Όχι, δεν έλεγα ψέματα. Αυτή είναι η δική μου αλήθεια για τον Άη Βασίλη. Υπάρχει. Όπως υπάρχουν όλα εκείνα τα όμορφα πράγματα που μας κάνουν να ονειρευόμαστε στη ζωή μας. Όλα εκείνα τα μικρά θαύματα στα οποία πιστεύουμε και για τα οποία προσευχόμαστε να συμβούν.

Ακόμη θυμάμαι κάποια Χριστούγεννα, πριν πολλά χρόνια, δύσκολα και σκοτεινά. Δούλευα και τότε, όμως μέχρι την προπαραμονή Χριστουγέννων, δεν ήξερα αν και πότε θα πληρωθώ. Για τον 13ο μισθό, ούτε συζήτηση. Εκείνη τη μέρα το στομάχι μου είχε σφιχτεί από το πρωί και περίμενα το θαύμα, όχι μόνο για τα δώρα του Άη Βασίλη, αλλά και για όλα τα απαραίτητα του σπιτιού. Το θαύμα έγινε και τελικά πληρώθηκα λίγο πριν φύγω από τη δουλειά για τα Χριστούγεννα. Ακόμη θυμάμαι την αγαλίαση που ένιωσα μέσα μου όταν κατάφερα να τακτοποιήσω όλες τις εκκρεμότητες. Αυτή η μικρή συνηθισμένη ίσως ιστορία, με έκανε και μένα να πιστέψω στον Άγιο των Χριστουγέννων. Στον Άη Βασίλη, στον Άη Νικόλα, στον Άγιο της κόκα κόλα, δεν έχει σημασία. Είδα το θαύματα των Χριστουγέννων.

Και από τότε ακόμη το βίωσα δεκάδες φορές, ακόμη και σήμερα το βιώνω. Τώρα πια τα τρία από τα τέσσερα παιδιά ξέρουν το μυστικό. Δεν τους νοιάζει όμως, το φυλούν σαν κόρη οφθαλμού για να συνεχίσει το παραμύθι για τη μικρή αδελφούλα τους, το στερνοπούλι μας.

Με κοιτάζει με αυθάδεια και λέει, πως ο Άη Βασίλης θα της φέρει δώρο και ας μην είναι καλό παιδί. «Δεν το ξέρει πως δεν διάβαζα τα μαθήματά μου και δεν μου αρέσει το σχολείο. Είναι μακριά δεν με βλέπει». Μάταια προσπαθώ να την πείσω ότι ο Άη Βασίλης είναι παντού και ξέρει τι κάνουμε. «Σιγά...αυτά δεν γίνονται», απαντά. Είναι πιο δύσκολο να πείσεις για τα μικρά θαύματα και παραμύθια τη νέα γενιά, που μεγαλώνει με έξυπνα τηλέφωνα, υπολογιστές και τάμπλετ.

Ας δούμε όμως τι λένε και οι ψυχολόγοι για τον Άη Βασίλη:

Ο Άγιος Βασίλης δεν είναι ένα ψέμα -με τη συνήθη έννοια- αλλά μια μυθική φιγούρα, όπως και τόσες άλλες, ανάλογες των αρχαίων μύθων και των παιδικών παραμυθιών που βοηθά τα παιδιά να ενεργοποιήσουν διάφορες πτυχές του εσωτερικού τους κόσμου και των συναισθημάτων τους σε κάτι που ανήκει στον εξωτερικό κόσμο και, με τον τρόπο αυτόν, να τις κάνουν πιο απτές, κατανοητές και εύπεπτες.

Η ιδιαιτερότητα του Άγιου Βασίλη έγκειται στο ότι τα παιδιά μπορούν να του γράψουν ή, με κάποιον άλλον τρόπο, να του γνωστοποιήσουν τις πιο κρυφές και σημαντικές τους επιθυμίες, και αυτός να τις πραγματοποιεί. Διαμέσου αυτής του της στάσης, αντιπροσωπεύει, ως σύμβολο, την αγάπη, την έγνοια, την κατανόηση και τη γενναιοδωρία.

Όμως τα μικρά θαύματα γίνονται...με ή χωρίς τον Άη Βασίλη. Γίνονται κάθε μέρα: Στα κρεβάτια των νοσοκομείων, που γεννιούνται οι μεγαλύτερες ελπίδες και ακούγονται οι πιο αληθινές προσευχές.

Στα σπίτια όσων ζούν χωρίς θέρμανση, κάτω από το όριο της φτώχειας και περιμένουν στοργή και βοήθεια από τους γείτονες, τους φίλους και τους συγγενείς.

Στους καταυλισμούς των προσφύγων. Που πέρασαν από τα κύματα του Αιγαίου και ακόμη και μέσα στις λάσπες, συνεχίζουν να πιστεύουν στα θαύματα για μια καλύτερη ζωή.

Ο Άη Βασίλης υπάρχει λοιπόν! Τι, αμφιβάλλετε;

*Το παρόν άρθρο δημοσιεύτηκε στο free press περιοδικό της Λέσβου ΠΛΑΤΕΙΑ που κυκλοφορεί