
Στο χωριό Σκουτάρος του Δήμου Δυτικής Λέσβου βρίσκεται ένα διατηρητέο κτίριο με ιστορία που ξεπερνά τα 100 χρόνια. Το λεγόμενο «απάνω σχολειό», χτισμένο το 1909, αποτελεί ένα από τα χαρακτηριστικά αρχιτεκτονικά κτίσματα του οικισμού και είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τη συλλογική μνήμη των κατοίκων. Για δεκαετίες λειτούργησε ως χώρος εκπαίδευσης, φιλοξενώντας μαθητές του χωριού, ενώ μέχρι τη δεκαετία του 1980 χρησιμοποιούνταν ως συμπληρωματικό τμήμα του κεντρικού Δημοτικού Σχολείου και του νηπιαγωγείου.

Φωτογραφία από τη δεκαετία του '80 όταν το κτίριο επισκευάσθηκε επί προεδρίας Νίκου Τρίχου
Στα τέλη της δεκαετίας του 1980 το κτίριο απέκτησε νέα χρήση. Επί προεδρίας του Νίκου Τρίχου πραγματοποιήθηκαν εργασίες επισκευής και ο χώρος λειτούργησε ως σχολή ταπητουργίας από το 1988 έως το 1999. Η συγκεκριμένη δραστηριότητα έδωσε επαγγελματική διέξοδο σε κατοίκους της περιοχής και συνέβαλε στη διατήρηση στοιχείων της τοπικής παράδοσης. Το παλιό σχολείο, πέρα από εκπαιδευτικός χώρος, μετατράπηκε σε χώρο παραγωγικής δραστηριότητας.
Αργότερα, κατά τη δημαρχιακή θητεία του αείμνηστου Στέλιου Παυλή στον Δήμο Πέτρας, εκπονήθηκε μελέτη που προέβλεπε την επισκευή και αποκατάσταση του διατηρητέου κτιρίου. Η μελέτη αυτή δεν υλοποιήθηκε, καθώς το έργο δεν πρόλαβε να προχωρήσει. Στη συνέχεια, ο δήμαρχος Απόστολος Αλατζάς προώθησε την επικαιροποίηση της μελέτης, ωστόσο και πάλι δεν υπήρξε εξέλιξη ως προς την υλοποίηση.
Με τη δημιουργία του ενιαίου Δήμου Λέσβου, το ζήτημα δεν προχώρησε ουσιαστικά και το κτίριο παρέμεινε χωρίς συστηματική παρέμβαση. Σύμφωνα με πληροφορίες, η παλαιά μελέτη έχει διαβιβαστεί εδώ και αρκετό διάστημα στην αρμόδια αντιδημαρχία του Δήμου Δυτικής Λέσβου, χωρίς μέχρι σήμερα να έχει ανακοινωθεί κάποια συγκεκριμένη απόφαση ή χρονοδιάγραμμα για την αποκατάστασή του.

Η σημερινή εικόνα του κτιρίου καταδεικνύει την ανάγκη άμεσης παρέμβασης. Στις όψεις του διακρίνονται ρωγμές στη λιθοδομή, αποκολλήσεις αρμών και φθορές στα διακοσμητικά στοιχεία. Σε ορισμένα σημεία οι πέτρες έχουν μετακινηθεί, ενώ τα γείσα και τα περιμετρικά δομικά στοιχεία παρουσιάζουν εμφανή σημάδια καταπόνησης. Η στέγη διατηρεί τον βασικό της όγκο, όμως οι φθορές και η μακροχρόνια έλλειψη συντήρησης εντείνουν τον προβληματισμό για τη στατική επάρκεια στο μέλλον.
Κάτοικοι του Σκουτάρου εκφράζουν ανησυχία για την κατάσταση του διατηρητέου κτιρίου και ζητούν να υπάρξει σαφής δέσμευση από τη δημοτική αρχή για την προώθηση του έργου. Το κτίριο δεν αποτελεί μόνο ένα παλαιό σχολείο, αλλά τμήμα της ιστορικής και αρχιτεκτονικής ταυτότητας του χωριού. Το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι αν θα ενεργοποιηθούν οι διαδικασίες ώστε να αξιοποιηθεί η υπάρχουσα μελέτη και να προχωρήσει η αποκατάσταση, πριν οι φθορές καταστούν μη αναστρέψιμες.