Ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες Filippo Grandi απευθύνει έκκληση για «επείγουσα δράση για την αντιμετώπιση της ολοένα πιο απελπιστικής κατάστασης για τους πρόσφυγες και τους μετανάστες στα κέντρα υποδοχής στα νησιά του Αιγαίου. 

Οι συνθήκες στις δομές της Λέσβου, της Χίου, της Σάμου, της Κω και της Λέρου είναι τραγικά ανεπαρκείς και συνεχίζουν να επιδεινώνονται από τον περασμένο Νοέμβριο που ο Ύπατος Αρμοστής επισκέφθηκε την Ελλάδα. Ο αριθμός των αφίξεων μέσω της Μεσογείου στην Ευρώπη σημείωσε καθοδική πορεία μετά την κρίση του 2015, όμως οι συνεχείς αφίξεις στην Ελλάδα αυξήθηκαν την περασμένη χρονιά και έχουν επιδεινώσει ιδιαίτερα μια ήδη χρόνια κατάσταση υπερπληθυσμού στα νησι»ά.

Ο κ. Grandi καλωσόρισε τις πρόσφατες προσπάθειες της ελληνικής κυβέρνησης να ανταποκριθεί στην κατάσταση αυτή, ανάμεσα στις οποίες μια σειρά προτεραιοτήτων που ανακοινώθηκαν αυτόν τον μήνα: «Ωστόσο, τα σχεδιαζόμενα μέτρα θα χρειαστούν αναγκαστικά κάποιο διάστημα για να υλοποιηθούν πλήρως. Υπάρχει άμεση ανάγκη για αποφασιστική δράση προκειμένου να αντιμετωπιστεί ο υπερσυνωστισμός, μέσω κινήσεων για τη μεταφορά μεγαλύτερου αριθμού αιτούντων άσυλο προς την ενδοχώρα, όπου πρέπει να βρεθούν γρήγορα επιπλέον θέσεις υποδοχής».

«Οι συνθήκες στα νησιά είναι σοκαριστικές και ντροπιαστικές», δήλωσε ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες Filippo Grandi. «Η Ελλάδα, με τη στήριξη της Ευρώπης, χρειάζεται να δράσει τώρα για να αντιμετωπίσει μια μη βιώσιμη κατάσταση, ενώ τα πιο μακροπρόθεσμα μέτρα θα τίθενται σε εφαρμογή.

Ο χειμώνας πλέον επιδεινώνει περισσότερο τις δυσμενείς συνθήκες στα νησιά. Πολλοί άνθρωποι ζουν χωρίς ρεύμα και συχνά χωρίς καν νερό, ανάμεσα στα σκουπίδια και σε βρώμικες συνθήκες. Οι υπηρεσίες υγείας είναι ανεπαρκείς. Οι κίνδυνοι που αντιμετωπίζουν οι πιο ευάλωτοι άνθρωποι, οι έγκυοι, οι μητέρες που έχουν γεννήσει πρόσφατα, οι ηλικιωμένοι και τα παιδιά είναι από τους μεγαλύτερους που μπορεί κανείς να δει σε προσφυγικές κρίσεις παγκοσμίως.

Δράση χρειάζεται και για να αντιμετωπισθούν οι κατανοητές ανησυχίες των τοπικών κοινωνιών που υποδέχονται πρόσφυγες και μετανάστες, ώστε να μην αυξηθούν περαιτέρω οι κοινωνικές εντάσεις.

Και φυσικά, η Ελλάδα δεν θα πρέπει να αφεθεί μόνη της. Η Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.) παρέχει ουσιαστική και συνεχή στήριξη στην Ελλάδα μέσω της χρηματοδότησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των οργανισμών της, όπως η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Υποστήριξης για το Άσυλο (EASO). Οι πόροι αυτοί εξακολουθούν να είναι απαραίτητοι, το ίδιο και τα μέτρα επιμερισμού της ευθύνης, όπως η μετεγκατάσταση των ασυνόδευτων παιδιών και άλλων ευάλωτων ατόμων. Από τότε που έληξε το έκτακτο πρόγραμμα μετεγκατάστασης τον Σεπτέμβριο του 2017, λίγες μόνο ευρωπαϊκές χώρες έχουν δεσμευτεί να πάρουν αιτούντες άσυλο και πρόσφυγες από την Ελλάδα στο πλαίσιο της μετεγκατάστασης ή να επιταχύνουν τις διαδικασίες οικογενειακής επανένωσης.

Προκειμένου να αντιμετωπιστεί η κρίσιμη κατάσταση στα νησιά, η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες απευθύνει σήμερα έκκληση στην ελληνική κυβέρνηση, την Ε.Ε. και τα ευρωπαϊκά κράτη:

-       Να μειώσουν άμεσα τον υπερσυνωστισμό και τους κινδύνους, εξασφαλίζοντας επιπλέον θέσεις υποδοχής στην ενδοχώρα για τουλάχιστον 20.000 ανθρώπους και μεταφέροντάς τους εκεί όσο τον δυνατόν γρηγορότερα.

-       Να βελτιώσουν τις συνθήκες διαβίωσης για όσους παραμένουν στα νησιά, δίνοντας προτεραιότητα στην παροχή νερού, εγκαταστάσεων υγιεινής και ιατρικής περίθαλψης.

-       Να βοηθήσουν τα ασυνόδευτα παιδιά μέσω της μετεγκατάστασής τους αλλού στην Ευρώπη και μέσω της επανένωσης με τις οικογένειές τους.

-       Να διασφαλίσουν ότι οι διαδικασίες  ασύλου δε θα είναι μόνο ταχύτερες αλλά και δίκαιες και σωστές.

-       Να συμπεριλάβουν εγγυήσεις στην επικείμενη αναθεώρηση του νόμου για το άσυλο και την εφαρμογή του.

-       Να επενδύσουν σε μακροπρόθεσμες λύσεις για όσους αναγνωρίζονται ως πρόσφυγες, δίνοντάς τους την ευκαιρία να γίνουν αυτάρκεις.

Η Ύπατη Αρμοστεία είναι έτοιμη να υποστηρίξει την Ελλάδα στην εύρεση λύσεων για να ανταποκριθεί στην περίπλοκη αυτή κατάσταση».