Στη Μυτιλήνη βρέθηκε για την παρουσίαση του νέου βιβλίου του «Οι βάρδιες των Πουλιών» ο Χιώτης συγγραφέας, Γιάννης Μακριδάκης, τον οποίο εντοπίσαμε στο «Μουσικό Καφενείο» και του ζητήσαμε να μας πει τα νέα του.

Τελευταίο του ταξίδι στο νησί ήταν πριν από τρία χρόνια και του είχε λείψει, αλλά οι μεγάλες του αγάπες είναι η Χίος και η Ικαρία, ενώ στενοχωριέται που τα νησιά του βορείου Αιγαίου δεν συνδέονται στενότερα- κυριότερα οι άνθρωποί του. Κι αυτό γιατί θεωρεί αυτή την Περιφέρεια ένα «ολοκληρωμένο σύμπαν».

Μοιράστηκε μαζί μας και ένα μυστικό όμορφο τόπο της Χίου που πολλοί δεν γνωρίζουν και είναι η ρεματιά στο χωριό Καμπιά στο Πελινναίο Όρος. Πάντως για τη Λέσβο έδωσε το χαρακτηρισμό «ένα από τα ωραιότερα νησιά της Ελλάδας», για να συμπληρώσει ότι και η Χίος είναι πανέμορφη, αλλά «έχει κακοποιηθεί περιβαλλοντικά από τον καπιταλισμό τα τελευταία 30 χρόνια».

Στο τελευταίο του βιβλίο που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Εστία», ένας ναυαγός μνημονεύει, για να επιβιώσει, ιστορίες από τη Μικρασία έως τη Μακεδονία και τη Μέση Ανατολή, ιστορίες του θαλασσινού νερού και του νησιωτικού αέρα από το 1890 έως το 2019.

Δεν είναι ο ίδιος ναυαγός, αλλά η αγάπη του για τη Χίο, τα απέναντι παράλια, την Ιστορία, την πολιτική και την επικαιρότητα σμίγουν στη νουβέλα του. Τα περιστέρια έχουν ιδιαίτερο συμβολισμό για κείνο, ως «ψυχές που γυρνούν στον τόπο που γεννήθηκαν».

Όταν γράφει δεν ξέρει πού θα φτάσει η ιστορία του γιατί αν ξέρει ήδη το τέλος της βαριέται να τη γράψει -μας λέει- και ήδη μετρά 12 βιβλία από το 2005, κάποια επανεκδίδονται. Το πρώτο του «Συρματένιοι, ξεσυρματένιοι· όλοι. Χιώτες πρόσφυγες και στρατιώτες στη Μέση Ανατολή. Αφηγήσεις 1941-1946, μαρτυρίες» ανέβηκε σε θεατρικό έργο στην Αθήνα πριν από τα Χριστούγεννα.

Είναι viral και δεν το ξέρει!
Viral τι σημαίνει; Αναρωτιέται και ο ίδιος έχει χιλιάδες ακόλουθους στα social media, και όχι για τα βιβλία του μόνο, αλλά κυρίως για τις δημόσιες τοποθετήσεις του που κάνει με πάθος και χωρίς φόβο, επισημαίνει. «Οι άνθρωποι έχουμε χρέος στην κοινωνία να είμαστε ενεργοί πολίτες. Την άποψή μου τη λέω χρόνια και έχω και φίλους και εχθρούς», οι οποίοι, τον παρακολουθούν κι από τις δύο πλευρές.

Για κείνον τα τελευταία χρόνια της κρίσης συντελείται στην Ελλάδα κοινωνική επανάσταση. «Αυτά που λέγαμε πριν από 20 χρόνια και υποστηρίζαμε στην πράξη και μας έλεγαν γραφικούς, τρελούς, οικολόγους και αντι-αναπτυξιακούς, τώρα μεγάλο ρεύμα της κοινωνίας και κυρίως νέα παιδιά τα κάνουν πράξη. Έχουν στραφεί στην πρωτογενή παραγωγή ενάντια στον καταναλωτισμό, υπέρ της οικολογίας, μιας πιο καθαρής ζωής- κι αυτό μας κάνει να αισιοδοξούμε». Αλλά επειδή οι αλλαγές θέλουν τον χρόνο τους, εξηγεί ότι «είμαστε αισιόδοξοι γιατί αφενός αλλάζουν τα πράγματα, αλλά είμαστε απαισιόδοξοι γιατί δεν θα ζήσουμε την αλλαγή τους».

Τα νησιά, επιδοτούμενος κάδος κομποστοποίησης ανθρώπων
Για κείνον δεν υπάρχει μετανάστευση, μόνο προσφυγιά, καθώς και οι μετανάστες φεύγουν γιατί δεν υπάρχει τρόπος να ζήσουν και ψάχνουν να βρουν αλλού ζωή. Και η προσφυγιά, πάλι, είναι προϊόν του καπιταλισμού, καθώς «απομυζά ένα κομμάτι του πλούτου και το μεταφέρει αλλού. Σε αυτό το «αλλού», εκεί όπου υπάρχει ο πλούτος, μεταφέρεται ο κόσμος για να ζήσει». Θεωρεί ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση βλέπει τα νησιά ως έναν επιδοτούμενο κάδο κομποστοποίησης ανθρώπων στα «πόδια» της ανάπτυξης της ευρωπαϊκής ευφορίας.

Για να προσθέσει: «Όλα τα φυσικά όντα πάνε στο φαΐ και τα υπόλοιπα όντα που τα παρακολουθούν, άλλα επιτίθενται, άλλα σιωπούν». Και να αναρωτηθεί: «Εμείς με ποιους θέλουμε να είμαστε; Με αυτούς που είναι ακαλλιέργητοι, απαίδευτοι, ανιστόρητοι ή θέλουμε να συμπαρασταθούμε στους ανθρώπους που έρχονται και να νιώσουμε τον κίνδυνο που όλους μαζί μας απειλεί;».

Το βιογραφικό του

O Γιάννης Μακριδάκης γεννήθηκε το 1971 στη Xίο και σπούδασε Mαθηματικά. Το 1997 ίδρυσε το Kέντρο Xιακών Mελετών «Πελινναίο». Έχει εκδώσει ιστορικές αφηγήσεις, μυθιστορήματα και νουβέλες: Aνάμισης ντενεκές, μυθιστόρημα (Eστία 2008• μτφ. στα τουρκικά: Bir buçuk teneke, Şenocak, 2009), Συρματένιοι, ξεσυρματένιοι· όλοι. Χιώτες πρόσφυγες και στρατιώτες στη Μέση Ανατολή. Αφηγήσεις 1941-1946, μαρτυρίες (Κέντρο Χιακών Μελετών «Πελινναίο» 2006, Εστία 2010), 10.516 μέρες: Iστορία της νεοελληνικής Xίου 1912-1940, ιστορικό αφήγημα (Κέντρο Χιακών Μελετών «Πελινναίο» 2007), Η δεξιά τσέπη του ράσου, νουβέλα (Εστία 2009• μτφ. στα γαλλικά: Au fond de la poche droite, Cambourakis, 2018), Ήλιος με δόντια, μυθιστόρημα (Εστία 2010), Λαγού μαλλί, νουβέλα (Εστία 2010), Η άλωση της Κωσταντίας, μυθιστόρημα (Εστία 2011• μτφ. στα γαλλικά: La chute de Constantia, Sabine Wespieser, 2015), Το ζουμί του πετεινού, νουβέλα (Εστία 2012), Του Θεού το μάτι, νουβέλα (Εστία 2013), Αντί Στεφάνου, νουβέλα (Εστία 2015), Η πρώτη φλέβα, νουβέλα (Εστία 2016), Όλα για καλό, μυθιστόρημα (Εστία 2017). Βιβλία του έχουν διασκευαστεί με επιτυχία για το θέατρο και τον κινηματογράφο.

*Το παρόν άρθρο δημοσιεύτηκε στο free press περιοδικό ΠΛΑΤΕΙΑ που κυκλοφορεί