Το τελευταίο διάστημα και στη Λέσβο, πληθαίνουν οι πληροφορίες που θέλουν κουκουλοφόρους να επιτίθενται σε νεοεισερχόμενους πρόσφυγες με την άφιξή τους. Ποια είναι η ταυτότητα των δραστών; Θυμίζουμε ότι μια καταγγελία που επιβεβαιώνει τις πρακτικές βίας σε βάρος μεταναστών και προσφύγων δόθηκε τον Οκτώβριο του 2022 στη δημοσιότητα από την Οργάνωση «Γιατροί Χωρίς Σύνορα», όταν μέλη της οργάνωσης βρήκαν νεοαφιχθέντες στη Λέσβο αλλοδαπούς «δεμένους σφιχτά με πλαστικές χειροπέδες και άλλους τέσσερις τραυματισμένους από ξυλοδαρμούς».

Η πρώτη έκθεση του Μηχανισμού Καταγραφής Περιστατικών Άτυπων Αναγκαστικών Επιστροφών της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΑΔΑ) μετρά πάνω από 2.157 επαναπροωθήσεις, άτυπες επιστροφές την τελευταία τριετία.

Η ΕΕΑΔΑ, ανεξάρτητο συμβουλευτικό όργανο της Πολιτείας συγκρότησε αυτόν τον Μηχανισμό το 2021, ο επόπτης του οποίου, Ηλίας Τσαμπαρδούκας μίλησε για τα πρώτα πορίσματα της έκθεσης που θα δοθεί στη δημοσιότητα έως το τέλος του 2023, στο ρ/σ του «Ν» στους 99 στα fm και την εκπομπή «Ανθέων 99». Στοιχεία για την ταυτότητα των δραστών στη βάση των μαρτυριών που συγκέντρωσε ο μηχανισμών θα δοθούν με την πλήρη έκθεση των στοιχείων.

Ο κ. Τσαμπαρδούκας εξήγησε στο «Ν» ότι η φύλαξη των θαλάσσιων συνόρων με νόμιμο τρόπο εμπεριέχει και την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και κάθε άλλη παράτυπη ενέργεια δεν σχετίζεται με τον έλεγχο εισόδου στη χώρα.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της πρώτης ενδιάμεσης έκθεσης του Μηχανισμού, έχουν καταγραφεί 50 περιστατικά παράνομων επαναπροωθήσεων (άτυπες αναγκαστικές επιστροφές χαρακτηρίζονται στο κείμενο) βάσει των καταγγελιών των φερόμενων θυμάτων από τον Απρίλιο του 2020 μέχρι και τον Οκτώβριο του 2022. Τα περιστατικά αυτά περιγράφονται σε 58 ατομικές μαρτυρίες που καταγράφηκαν μέσω προσωπικών συνεντεύξεων με 43 ανθρώπους.

Όπως αναφέρεται, σε 24 καταγγελλόμενα περιστατικά τα θύματα εντοπίστηκαν στη συνοριακή περιοχή του Έβρου, σε επτά περιστατικά στην ενδοχώρα, σε έξι σε ελληνικό νησί και σε 13 στη θαλάσσια περιοχή κοντά σε ελληνικό νησί. Από τις συνεντεύξεις διαπιστώθηκε ότι 23 από τα 43 φερόμενα θύματα ανήκουν σε ευάλωτες ομάδες. Μεταξύ αυτών είναι ένα διεμφυλικό άτομο και δύο άτομα που ανήκουν σε άλλες κατηγορίες της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας. Επίσης, στο 88% των μαρτυριών έχει περιγραφεί η άσκηση βίας και στο 65% των περιπτώσεων οι καταγγελίες αφορούσαν άσκηση βία από ενστόλους.

Ο επόπτης του Μηχανισμού που συντονίζει τη διαδικασία, Ηλίας Τσαμπαρδούκας, εξήγησε ότι συνολικά εκτιμάται ότι το πλήθος των φερόμενων θυμάτων στα καταγγελλόμενα περιστατικά τα έτη 2020, 2021 και 2022 ήταν κατ' ελάχιστο 2.157 άτομα. Οι χώρες καταγωγής των φερόμενων θυμάτων ήταν αυτές με τα υψηλότερα ποσοστά θετικών αποφάσεων ασύλου (όπως Συρία, Τουρκία, Παλαιστίνιοι ανιθαγενείς). Επίσης, ανάμεσα στα φερόμενα θύματα υπήρχαν καταγεγραμμένοι αιτούντες άσυλο και αναγνωρισμένοι πρόσφυγες. Τέλος, σε 21 μαρτυρίες αναφέρθηκε ότι σε 20 περιστατικά άτυπων αναγκαστικών επιστροφών φαίνεται να συμμετείχαν ως δράστες κατά το στάδιο της απομάκρυνσης αλλοδαποί πολίτες που μιλούσαν γλώσσες των προσφύγων.