Από ένα πανηγύρι στο Ρουσσοπούλι σε ένα φεστιβάλ αφιερωμένο στη μουσικοχορευτική παράδοση της Λήμνου εξελίσσονται τα «Τριβόλια 2026», με εκδηλώσεις που θα πραγματοποιηθούν από τις 23 έως τις 25 Οκτωβρίου, στον Μούδρο, στη Μύρινα, στο Ρωμανού και στο Ρουσσοπούλι.

Η ετήσια διοργάνωση του Πολιτιστικού Συλλόγου Ρουσσοπουλίου συνδυάζει φέτος την έρευνα και την καταγραφή με τη μουσική, τον χορό και τη δημιουργία. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι τοπικοί σκοποί, τα όργανα, οι χοροί και τα έθιμα, αλλά και οι άνθρωποι που διατηρούν και μεταφέρουν τις μνήμες των λημνιακών γλεντιών.

Το φεστιβάλ πραγματοποιείται υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και του Δήμου Λήμνου, με τη συγχρηματοδότηση του Υπουργείου Πολιτισμού.

Μαρτυρίες και μουσικές μνήμες μπροστά στην κάμερα

Η φετινή διαδρομή ξεκίνησε με το μεγάλο πανηγύρι της 12ης Αυγούστου στο Ρουσσοπούλι. Η ανταπόκριση του κόσμου στους ντόπιους σκοπούς και οι μαρτυρίες μουσικών και κατοίκων έδωσαν την αφορμή για μια πιο συστηματική αναζήτηση γύρω από το λημνιακό γλέντι και το ρεπερτόριό του.

Στο διάστημα που μεσολαβεί έως τις φθινοπωρινές εκδηλώσεις πραγματοποιείται επιτόπια έρευνα υπό την επιστημονική επιμέλεια του μουσικού και διδάκτορα εθνομουσικολογίας Αλέξανδρου Ριζόπουλου. Μουσικοί, οικογένειες με μουσική παράδοση, κάτοικοι και φορείς καταθέτουν σε βιντεοσκοπημένες συνεντεύξεις ιστορίες, τραγούδια και αναμνήσεις από τα γλέντια του νησιού.

Μέρος αυτού του υλικού θα παρουσιαστεί στην ημερίδα και στην ψηφιακή έκθεση της διοργάνωσης. Παράλληλα, αποτελεί τη βάση για ένα ντοκιμαντέρ με στόχο να ολοκληρωθεί μέσα στο 2027, ενώ συγκροτείται αρχείο φωτογραφιών, εγγράφων και άλλων τεκμηρίων, το οποίο θα συνεχίσει να εμπλουτίζεται.

Εργαστήρια κρουστών και δημιουργικές δράσεις για παιδιά

Το τριήμερο πρόγραμμα ανοίγει την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου, στο Μουσικό Εργαστήρι Μούδρου, με εργαστήριο παραδοσιακών κρουστών από τον Αλέξανδρο Ριζόπουλο. Από τις 18.00 έως τις 20.00 θα συμμετάσχουν αρχάριοι, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη εμπειρία, ενώ από τις 20.00 έως τις 22.00 θα ακολουθήσει το εργαστήριο για προχωρημένους.

Στο δεύτερο μέρος, η εξάσκηση στα κρουστά θα συνδεθεί με τον χορό, μέσα από καλαματιανούς, συρτούς, μπεράτια, πατινάδες, καρσιλαμάδες, μπάλο και σούστα.

Το Σάββατο 24 Οκτωβρίου, τη σκυτάλη παίρνουν τα παιδιά με το δημιουργικό εργαστήριο «Παίζουμε με τη Λήμνο — ήχοι, εικόνες, λέξεις και χάρτες». Η δράση θα πραγματοποιηθεί από τις 10.00 έως τις 11.00 στην Παπαϊωάννειο Σχολή Ρωμανού και από τις 13.00 έως τις 14.00 στη Μύρινα, στο Λύκειο των Ελληνίδων – Παράρτημα Λήμνου.

Τα παιδιά θα παίξουν με λέξεις και στίχους παραδοσιακών τραγουδιών, θα δημιουργήσουν δικά τους στιχάκια, θα γνωρίσουν τις λημνιακές φορεσιές μέσα από κολάζ και θα σχεδιάσουν μουσικά όργανα, επιχειρώντας να αναγνωρίσουν τους ήχους τους. Οι δημιουργίες τους θα συναντηθούν πάνω σε έναν μεγάλο χάρτη, συνθέτοντας έναν μουσικό χάρτη της Λήμνου.

Ημερίδα για το λημνιακό γλέντι, τη λύρα και τις μικρασιατικές επιρροές

Το απόγευμα του Σαββάτου, από τις 17.00 έως τις 21.00, στην Παπαϊωάννειο Σχολή Ρωμανού θα πραγματοποιηθεί η ημερίδα «Αναγνωρίζοντας τη μουσικοχορευτική παράδοση της Λήμνου», με μαρτυρίες, προβολές, έκθεση, μουσική και συζήτηση.

Από τις 17.00 θα ξεκινήσουν η προσέλευση, οι εγγραφές και η παρουσίαση της έκθεσης συνεντεύξεων και των βίντεο. Μετά το καλωσόρισμα, στις 18.00, το πρόγραμμα περιλαμβάνει:

• 18.10–18.50 — Μικρασιατικές επιρροές στη λημνιακή μουσικοχορευτική παράδοση, μέσα από αφηγήσεις, ιστορίες και τεκμήρια.
• 18.50–19.20 — Το λημνιακό γλέντι, γνωστοί και άγνωστοι σκοποί και χοροί, παραδόσεις και συνήθειες.
• 19.20–20.00 — Η λύρα στη λημνιακή μουσική παράδοση, η οργανοποιία και η διάδοσή της.
• 20.00–21.00 — Συζήτηση και ολοκλήρωση της ημερίδας.

Η συνάντηση είναι ανοιχτή σε μουσικούς, χορευτές, ερευνητές, εκπαιδευτικούς, μέλη πολιτιστικών συλλόγων και κατοίκους. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η συμμετοχή ανθρώπων που διαθέτουν προσωπικά ή οικογενειακά αρχεία και θέλουν να μοιραστούν μαρτυρίες και εμπειρίες.

Επιστροφή στην πλατεία με το πανηγύρι του Αγίου Δημητρίου

Την Κυριακή 25 Οκτωβρίου, το πρόγραμμα μεταφέρεται στο Ρουσσοπούλι. Από τις 12.00 έως τις 14.00 προβλέπεται επίσκεψη στο Κέντρο Ενημέρωσης Ρουσσοπουλίου και στις 14.00 θα αρχίσει στην πλατεία του χωριού η αναβίωση του πανηγυριού του Αγίου Δημητρίου.

Με ζωντανή μουσική, σκοπούς και χορούς της Λήμνου, καθώς και μικρό κέρασμα φαγητού και ποτού από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Ρουσσοπουλίου «Τριβόλια», η διοργάνωση θα ολοκληρωθεί με παραδοσιακό γλέντι. Θα ακολουθήσει ο Εσπερινός για τη γιορτή του Αγίου Δημητρίου.

Στη διοργάνωση συμπράττουν ο Πολιτιστικός Σύλλογος Μούδρου «Παύλος Κουντουριώτης», το Μουσικό Εργαστήρι Μούδρου, το Λύκειο των Ελληνίδων – Παράρτημα Λήμνου και ο Πολιτιστικός Σύλλογος Αγίου Δημητρίου, μαζί με μουσικούς, ερευνητές και εθελοντές.

Για πληροφορίες σχετικά με το πρόγραμμα και τη συμμετοχή στις δράσεις, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνούν στα 697 272 4257 και 690 962 3010.