Νέα δεδομένα διαμορφώνονται για τη λειτουργία των μη κρατικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα, μετά την ακύρωση από το Γ΄ Τμήμα του Συμβουλίου της Επικρατείας των αδειών λειτουργίας και των πιστοποιήσεων των προγραμμάτων σπουδών τριών πανεπιστημιακών παραρτημάτων.

Σύμφωνα με τις μέχρι στιγμής διαθέσιμες πληροφορίες, οι αποφάσεις αφορούν το CITY, ευρωπαϊκό παράρτημα του University of York, το παράρτημα του Keele University και το Anatolia American University.

Το Γ΄ Τμήμα του ΣτΕ, υπό την προεδρία του αντιπροέδρου Διομήδη Κυριλόπουλου, φέρεται να έκανε δεκτές τις σχετικές αιτήσεις ακύρωσης, εντοπίζοντας νομικές πλημμέλειες στις κανονιστικές πράξεις στις οποίες στηρίχθηκαν η αδειοδότηση των ιδρυμάτων και η πιστοποίηση των προγραμμάτων τους.

Στον «αέρα» η λειτουργία τους τη νέα ακαδημαϊκή χρονιά

Η ακύρωση των διοικητικών πράξεων δημιουργεί σοβαρό ζήτημα για τη συνέχιση της λειτουργίας των τριών παραρτημάτων κατά το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027.

Το ακριβές πρακτικό αποτέλεσμα των αποφάσεων –και κυρίως εάν υπάρχει δυνατότητα επανέκδοσης των αδειών μετά τη θεραπεία των νομικών πλημμελειών– θα αποσαφηνιστεί από το πλήρες περιεχόμενο του σκεπτικού τους και τις ενέργειες που θα ακολουθήσουν από το υπουργείο Παιδείας και την Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης.

Κατά συνέπεια, η ακύρωση δεν πρέπει να ταυτίζεται αυτομάτως με οριστικό κλείσιμο των ιδρυμάτων. Σημαίνει, ωστόσο, ότι οι συγκεκριμένες άδειες και πιστοποιήσεις δεν μπορούν να εξακολουθήσουν να παράγουν έννομα αποτελέσματα με τη σημερινή τους μορφή.

Κρίσιμα παραμένουν τα ερωτήματα σχετικά με τους ήδη εγγεγραμμένους φοιτητές και φοιτήτριες, τις νέες εγγραφές, τα δίδακτρα που ενδεχομένως έχουν καταβληθεί και τη δυνατότητα απρόσκοπτης συνέχισης των σπουδών.

Η προσφυγή του Παναγιώτη Λαζαράτου

Στο Συμβούλιο της Επικρατείας είχε προσφύγει ο καθηγητής Διοικητικού Δικαίου της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ Παναγιώτης Λαζαράτος, αμφισβητώντας τη νομιμότητα των διοικητικών πράξεων με τις οποίες αδειοδοτήθηκαν τα παραρτήματα και πιστοποιήθηκαν τα προγράμματα σπουδών τους.

Μετά την έκδοση των αποφάσεων δήλωσε:

«Με χαρά υποδέχομαι τις σημερινές αποφάσεις, για τις οποίες επένδυσα πολύ προσωπικό αγώνα. Ας είναι αυτές οι αποφάσεις ένα μήνυμα που εμπεδώνει την εμπιστοσύνη των πολιτών στη Δικαιοσύνη και στο ιδανικό μιας παιδείας υψηλού επιπέδου για τα Ελληνόπουλα».

Δεν ανατράπηκε συνολικά το θεσμικό πλαίσιο

Οι νέες αποφάσεις δεν φαίνεται να αναιρούν τη βασική κρίση της Ολομέλειας του ΣτΕ για τη συνταγματικότητα του νόμου 5094/2024, με τον οποίο θεσπίστηκε η δυνατότητα εγκατάστασης και λειτουργίας στην Ελλάδα παραρτημάτων ξένων πανεπιστημίων με τη μορφή Νομικών Προσώπων Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης.

Αφορούν, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, τη νομιμότητα συγκεκριμένων κανονιστικών και διοικητικών πράξεων που εφαρμόστηκαν κατά την αδειοδότηση των τριών ιδρυμάτων. Πρόκειται για ουσιώδη διάκριση: άλλο η συνταγματικότητα του θεσμικού πλαισίου συνολικά και άλλο η νομιμότητα κάθε επιμέρους άδειας και πιστοποίησης.

Η εξέλιξη, πάντως, αναδεικνύει τα κενά και τις εκκρεμότητες που εξακολουθούν να συνοδεύουν την εφαρμογή του νέου συστήματος, παρά το γεγονός ότι παραρτήματα ξένων πανεπιστημίων έχουν ήδη αρχίσει να λειτουργούν και να δέχονται φοιτητές στην Ελλάδα.

Αναμένονται πλέον η επίσημη δημοσίευση και η αναλυτική μελέτη των αποφάσεων, καθώς και η τοποθέτηση του υπουργείου Παιδείας, της ΕΘΑΑΕ και των τριών εκπαιδευτικών ιδρυμάτων για τις συνέπειες και τα επόμενα βήματα.