Ο αφθώδης πυρετός είναι ιδιαίτερα μεταδοτικό νόσημα που προσβάλλει κυρίως χοίρους, βοοειδή και μικρά μηρυκαστικά (αιγοπρόβατα). Αν και στα αιγοπρόβατα η νόσος μπορεί να εκδηλωθεί με ήπια συμπτώματα και να περάσει απαρατήρητη, οι συνέπειες για την κτηνοτροφική παραγωγή και την υγεία των ζώων μπορεί να είναι σοβαρές. Η εμφάνιση για δεύτερη φορά μέσα σε λίγους μήνες κρουσμάτων της νόσου στα Τουρκικά παράλια έναντι της Λέσβου κάνουν εξαιρετικά επικίνδυνη την κατάσταση για την κτηνοτροφία του νησιού. Η νόσος δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο όμως είναι εξαιρετικά μεταδοτική ανάμεσα στα παραγωγικά ζώα που αναφέρονται πιο πάνω, γενικά προσβάλει όλα τα δίχειλα.

Η υφιστάμενη κατάσταση κάνει απολύτως αναγκαία την λήψη μέτρων βιοασφάλειας σε όλες τις κτηνοτροφικές μονάδες, αλλά και από όσες παραγωγικές μονάδες έρχονται σε επαφή με κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις. Επίσης πολύ σημαντικό είναι να ληφθούν μέτρα βιοασφάλειας στις πύλες εισόδου του νησιού, ιδιαίτερα στα λιμάνια. Ώστε να περιοριστεί δραστικά ο κίνδυνος προσβολής των παραγωγικών ζώων που εκτρέφονται στο νησί.

Τρόποι Μετάδοσης

Η σημαντικότερη οδός μετάδοσης είναι η άμεση επαφή υγιών ζώων με ζώα που νοσούν. Επίσης, μεγάλη πηγή κινδύνου αποτελεί η κατανάλωση μολυσμένων ζωικών προϊόντων, όπως υπολείμματα τροφών ανθρώπινης κατανάλωσης ή μη επεξεργασμένο γάλα.
Η μετάδοση μπορεί να γίνει και μηχανικά, μέσω μολυσμένων αντικειμένων όπως υποδήματα, ρουχισμός, κτηνιατρικά εργαλεία ή οχήματα.
Αν και λιγότερο συχνή, είναι δυνατή η αερογενής μετάδοση, ιδιαίτερα σε μεγάλες χοιροτροφικές μονάδες που βρίσκονται κοντά μεταξύ τους, σε συνθήκες χαμηλών θερμοκρασιών και υψηλής υγρασίας.

Κλινικά Συμπτώματα

Τα ζώα που έχουν προσβληθεί μπορεί να εμφανίσουν:

• Κατάπτωση και ανορεξία
• Πυρετό
• Αυξημένη σιελόρροια, με διαβρώσεις και έλκη στη στοματική κοιλότητα
• Αλλοιώσεις στα μεσοδακτύλια διαστήματα, που συχνά συνοδεύονται από χωλότητα
• Μείωση της γαλακτοπαραγωγής
• Αποβολές και αιφνίδιοι θάνατοι νεογνών

Στα αιγοπρόβατα τα συμπτώματα συχνά είναι ήπια, γεγονός που δυσκολεύει την έγκαιρη διάγνωση.

Προληπτικά Μέτρα για Κτηνοτρόφους

• Να αποφεύγεται κάθε επαφή υγιών ζώων με ζώα άγνωστης υγειονομικής κατάστασης.
• Να μην χρησιμοποιούνται για σίτιση υπολείμματα τροφών ή γάλα που δεν έχει υποστεί θερμική επεξεργασία.
• Να τηρείται αυστηρή βιοασφάλεια στις εγκαταστάσεις, με απολύμανση υποδημάτων, ρουχισμού, εργαλείων και οχημάτων.
• Να απομονώνονται άμεσα ζώα που παρουσιάζουν ύποπτα συμπτώματα.
• Να ενημερώνονται άμεσα οι τοπικές κτηνιατρικές υπηρεσίες σε κάθε περίπτωση υποψίας κρούσματος.

Ο αφθώδης πυρετός, λόγω της υψηλής μεταδοτικότητάς του, απαιτεί επαγρύπνηση και έγκαιρη παρέμβαση, ώστε να προστατευθούν τα κοπάδια και να περιοριστεί ο κίνδυνος εξάπλωσης.