
Ανησυχητικά μειωμένη είναι η κίνηση στις κεντρικές αγορές της Λέσβου τους φθινοπωρινούς μήνες, με τους καταστηματάρχες να περιγράφουν μια εικόνα έντονης αστάθειας και αναμονής από την πλευρά των καταναλωτών. Καθώς πλησιάζει ο χειμώνας και αυξάνονται οι ανάγκες των νοικοκυριών για θέρμανση και ενέργεια, αρκετοί φαίνεται να περιορίζουν τις αγορές τους, δίνοντας προτεραιότητα στις ανελαστικές υποχρεώσεις.
Στη Μυτιλήνη η εικόνα είναι ιδιαίτερα υποτονική. Ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου, Γιάννης Μουτζούρης, σημειώνει ότι μετά την ολοκλήρωση της τουριστικής περιόδου, τον Σεπτέμβριο, η επιστροφή στη φθινοπωρινή κανονικότητα ήταν απότομη. Η κίνηση που είχαν συνηθίσει οι επαγγελματίες το καλοκαίρι υποχώρησε γρήγορα, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει διαμορφωθεί ένα σταθερό επίπεδο αγοραστικής δραστηριότητας.
Οι ντόπιοι, σύμφωνα με τον κ. Μουτζούρη, είναι ιδιαίτερα φειδωλοί στις αγορές τους. Ακόμη και σε ώρες αιχμής, η οδός Ερμού, ο βασικός εμπορικός δρόμος της πόλης, εμφανίζεται σχεδόν άδεια. Οι άνθρωποι κινούνται στην αγορά, όμως συχνά περνούν βιαστικά, χωρίς να κρατούν τσάντες με ψώνια.
Η παρουσία επισκεπτών από την Τουρκία τα Σαββατοκύριακα εξακολουθεί να λειτουργεί υποστηρικτικά για την αγορά. Η κίνηση αυτή προσφέρει μια ανάσα σε ορισμένα καταστήματα και επιχειρήσεις, ωστόσο, όπως επισημαίνει ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου, δεν επαρκεί για να καλύψει τις συνολικές ανάγκες της αγοράς.
Ο ίδιος θεωρεί κατανοητό ότι τα νοικοκυριά περιορίζουν τις δαπάνες τους. Με τις υποχρεώσεις να συσσωρεύονται και το κόστος θέρμανσης να βρίσκεται προ των πυλών, αρκετοί καταναλωτές αφήνουν τις αγορές για αργότερα ή στρέφονται μόνο σε όσα θεωρούν απολύτως αναγκαία. Αυτή η στάση αναμονής γίνεται καθημερινά αισθητή στα καταστήματα, όπου η επισκεψιμότητα δεν μετατρέπεται απαραίτητα σε αγορές.
Για τους επαγγελματίες, το ζητούμενο είναι να διατηρηθεί η κίνηση και τους επόμενους μήνες, σε μια περίοδο κατά την οποία τα έσοδα υποχωρούν και τα έξοδα παραμένουν υψηλά. Η αγοραστική συμπεριφορά του φθινοπώρου αποτελεί, έτσι, ένδειξη για το κλίμα με το οποίο μπαίνει η τοπική αγορά στον χειμώνα.
Για την τόνωση της αγοράς, ο Εμπορικός Σύλλογος Μυτιλήνης προσανατολίζεται και φέτος στη διοργάνωση των καθιερωμένων χριστουγεννιάτικων εκδηλώσεων. Στόχος είναι να δοθεί γιορτινός χαρακτήρας στην πόλη και να υπάρξει μια αφορμή για βόλτες και αγορές στο κέντρο.
Ο σχεδιασμός, ωστόσο, δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί. Όπως αναφέρει ο κ. Μουτζούρης, τα οικονομικά του Συλλόγου δεν είναι ιδιαίτερα ενισχυμένα και η διοργάνωση εκδηλώσεων απαιτεί πόρους. Χωρίς διαθέσιμα χρήματα, ακόμη και δράσεις που έχουν καθιερωθεί τα προηγούμενα χρόνια είναι δύσκολο να πραγματοποιηθούν.
Ο πρόεδρος του Συλλόγου επισημαίνει ότι σε αρκετές περιπτώσεις τα μέλη του διοικητικού συμβουλίου καλούνται να καλύψουν δαπάνες από την τσέπη τους. Αυτό, όπως υπογραμμίζει, δεν θεωρείται δίκαιο, καθώς όταν μια εκδήλωση πετυχαίνει, τα οφέλη διαχέονται σε όλα τα καταστήματα, ανεξάρτητα από το αν οι ιδιοκτήτες τους είναι μέλη του Συλλόγου.
Παράλληλα, ο Εμπορικός Σύλλογος αντιμετωπίζει δυσκολία να συγκεντρώσει τις ετήσιες συνδρομές των μελών του, οι οποίες, σύμφωνα με τον κ. Μουτζούρη, είναι μικρές. Η περιορισμένη συμμετοχή δυσχεραίνει τη δυνατότητα του Συλλόγου να σχεδιάσει και να χρηματοδοτήσει δράσεις που θα μπορούσαν να στηρίξουν την εμπορική κίνηση.
Δύσκολη περιγράφεται η κατάσταση και στην Καλλονή, τη δεύτερη μεγάλη αγορά της Λέσβου. Εκεί, οπως αναφέρει ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Βαγγέλης Χαλκοδαίμων, η εμπορική κίνηση είναι μειωμένη σε σύγκριση με πέρυσι, σύμφωνα με όσα μεταφέρουν οι επαγγελματίες, ενώ ιδιαίτερα αισθητές είναι οι συνέπειες της κρίσης στην κτηνοτροφία στα χωριά της Δυτικής Λέσβου.
«Η οικονομική πίεση που δέχεται ο πρωτογενής τομέας επηρεάζει και την τοπική κατανάλωση. Όταν οι παραγωγοί και οι οικογένειές τους περιορίζουν τις δαπάνες, η επίπτωση γίνεται αισθητή και στην αγορά της Καλλονής, όπου η δραστηριότητα συνδέεται στενά με την οικονομική ζωή των γύρω χωριών.
Την ίδια ώρα, οι επιχειρήσεις καλούνται να αντιμετωπίσουν αυξημένο ενεργειακό κόστος και ακριβότερες μεταφορές. Οι ανατιμήσεις στα μεταφορικά επιβαρύνουν τις επιχειρήσεις και, όπως εκτιμούν οι επαγγελματίες, ένα μέρος τους αναμένεται να περάσει στις τιμές για τον καταναλωτή».
Η πίεση, σύμφωνα με τον πρόεδρο του Συλλόγου αποτυπώνεται και στη λειτουργία των καταστημάτων. Πολλοί ιδιοκτήτες που απασχολούσαν έστω και έναν εργαζόμενο αναγκάστηκαν να προχωρήσουν σε απολύσεις, προκειμένου να περιορίσουν τα έξοδά τους. Πλέον, αρκετοί έμποροι βρίσκονται οι ίδιοι στο κατάστημα από το πρωί μέχρι το βράδυ, προσπαθώντας να κρατήσουν τις επιχειρήσεις τους σε λειτουργία.
Η εικόνα σε Μυτιλήνη και Καλλονή είναι διαφορετική ως προς τις αιτίες και τις ιδιαιτερότητές της, αλλά κοινή ως προς την αγωνία των επαγγελματιών. Η υποτονική κίνηση, η συγκράτηση των καταναλωτών και τα αυξημένα λειτουργικά έξοδα διαμορφώνουν ένα δύσκολο περιβάλλον για την αγορά της Λέσβου, καθώς ξεκινά μια περίοδος με περισσότερες ανάγκες και λιγότερα περιθώρια για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.