Νέες πιέσεις στον οικογενειακό προϋπολογισμό αναμένεται να προκαλέσει η επόμενη ανατίμηση της φέτας, με τις αυξήσεις στη λιανική να εκτιμάται ότι μπορεί να προσεγγίσουν τα 2 ευρώ το κιλό μέσα στο επόμενο δίμηνο. Η συρρίκνωση της παραγωγής γάλακτος, ως συνέπεια της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, σε συνδυασμό με την αυξημένη ζήτηση από το εξωτερικό, διαμορφώνουν συνθήκες πίεσης στην αγορά.

Την εκτίμηση αυτή διατύπωσε ο πρόεδρος της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Φέτας, Μιχάλης Σαράντης, περιγράφοντας τις επιπτώσεις της απώλειας ζωικού κεφαλαίου στην παραγωγή και στο κόστος του προϊόντος. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι τιμές στο ράφι ενδέχεται να φτάσουν τα 15 με 16 ευρώ το κιλό, ανάλογα με το προϊόν και τη συσκευασία.

Πρόκειται για εκτιμήσεις σχετικά με την πορεία της αγοράς και όχι για ενιαία, προαναγγελθείσα αύξηση σε όλα τα προϊόντα, καθώς η τελική τιμή θα εξαρτηθεί και από την εμπορική πολιτική των επιχειρήσεων και των σούπερ μάρκετ.

Η απώλεια γάλακτος περιορίζει την παραγωγή

Στο επίκεντρο του προβλήματος βρίσκεται η μειωμένη διαθεσιμότητα πρώτης ύλης. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο πρόεδρος της ΕΔΟΦ, περίπου 500.000 αιγοπρόβατα θανατώθηκαν την τελευταία διετία εξαιτίας της ευλογιάς, με αποτέλεσμα την απώλεια περίπου 80.000 τόνων πρόβειου γάλακτος.

Η μείωση αυτή μεταφέρεται στην τυροκομική παραγωγή. Όπως ανέφερε ο κ. Σαράντης, για κάθε κιλό φέτας απαιτούνται περίπου τέσσερα λίτρα γάλακτος, ενώ η ετήσια παραγωγή του προϊόντος εκτιμάται ότι θα υποχωρήσει από τους 140.000 στους 120.000 τόνους. Πρόκειται για μείωση περίπου 14%, η οποία αποτυπώνει το μέγεθος της πίεσης που δέχεται ο κλάδος.

Οι συνέπειες, επομένως, δεν περιορίζονται στις εκτροφές που έχασαν τα ζώα τους. Επεκτείνονται στην τυροκόμηση και στην αγορά τροφίμων, φτάνοντας τελικά στο κόστος που καλείται να πληρώσει ο καταναλωτής.

Αυξήσεις στην πρώτη ύλη και επιβάρυνση στο ράφι

Η αναζήτηση διαθέσιμου γάλακτος έχει ήδη ενισχύσει τον ανταγωνισμό για την προμήθειά του. Κατά τον κ. Σαράντη, οι τιμές παραγωγού εμφανίζονται αυξημένες κατά 15 έως 25 λεπτά το κιλό σε σχέση με πέρυσι.

Ο ίδιος εκτίμησε ότι η επιβάρυνση στο κόστος παραγωγής της φέτας μόνο από την πρώτη ύλη μπορεί να φτάσει το 1 έως 1,5 ευρώ ανά κιλό. Στη λιανική, σύμφωνα με την πρόβλεψή του, η αύξηση ενδέχεται να προσεγγίσει τα 2 ευρώ, με διαφοροποιήσεις ανά εταιρεία, συσκευασία και κατηγορία προϊόντος.

Το ύψος και η έκταση των ανατιμήσεων παραμένουν, πάντως, ανοιχτά. Ο πρόεδρος της ΕΔΟΦ διευκρίνισε ότι δεν μπορεί να προεξοφλήσει τον τρόπο με τον οποίο τα σούπερ μάρκετ θα διαμορφώσουν τις τελικές τιμές πώλησης.

Γιατί οι αυξήσεις αναμένονται στο επόμενο δίμηνο

Η επίδραση του ακριβότερου γάλακτος δεν αποτυπώνεται αμέσως στα ψυγεία των καταστημάτων. Όπως εξήγησε ο κ. Σαράντης, μεσολαβεί το απαραίτητο διάστημα ωρίμανσης της φέτας, πριν οι νέες ποσότητες διατεθούν στην κατανάλωση.

Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο τοποθετεί την εμφάνιση των ανατιμήσεων μέσα στους επόμενους δύο μήνες, όταν θα περάσουν στην αγορά προϊόντα που έχουν παραχθεί με αυξημένο κόστος πρώτης ύλης.

Οι εξαγωγές αυξάνονται ενώ η παραγωγή μειώνεται

Παράλληλα με τη μείωση της παραγωγής, η ζήτηση από το εξωτερικό παραμένει ισχυρή. Σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΕΔΟΦ, οι εξαγωγές καταγράφουν άνοδο κατά 6% έως 7%, ενώ περίπου το 75% της συνολικής παραγωγής φέτας κατευθύνεται στις διεθνείς αγορές.

Ο συνδυασμός μικρότερων παραγόμενων ποσοτήτων και αυξημένων εξαγωγών εντείνει την πίεση στα διαθέσιμα αποθέματα. Ωστόσο, ο κ. Σαράντης εμφανίστηκε καθησυχαστικός ως προς την επάρκεια του προϊόντος στην Ελλάδα.

Για τα νοικοκυριά, το βασικό ζήτημα που προκύπτει από τις εκτιμήσεις αυτές είναι η οικονομική πρόσβαση σε ένα τρόφιμο με σταθερή θέση στο καθημερινό τραπέζι. Εφόσον οι προβλέψεις επιβεβαιωθούν, η αγορά της ίδιας ποσότητας φέτας θα απαιτεί περισσότερα χρήματα, προσθέτοντας ακόμη μία επιβάρυνση στις δαπάνες για τρόφιμα.