10 προτάσεις για την αντιμετώπιση της επιδημίας του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο καταθέτει προς τον υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Αθανάσιο Καββαδά η περιφερειακή παράταξη «Νέα Δυναμική», με επικεφαλής τον Θεόδωρο Βαλσαμίδη.

Η επιστολή εστάλη την Παρασκευή 28 Αυγούστου, μία ημέρα μετά την ειδική συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Βορείου Αιγαίου για την εξέλιξη της ζωονόσου. Η παράταξη, η οποία αποτελεί τη μείζονα αντιπολίτευση στο Περιφερειακό Συμβούλιο, υποστηρίζει ότι δεν της δόθηκε η δυνατότητα να παρουσιάσει αναλυτικά τις προτάσεις της κατά τη συνεδρίαση.

Με αφετηρία την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί πεντέμισι μήνες μετά την εμφάνιση του πρώτου κρούσματος, οι περιφερειακοί σύμβουλοι ζητούν αλλαγή του υφιστάμενου μοντέλου διαχείρισης και άμεση ανάληψη του τοπικού συντονισμού από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Συντονιστικό όργανο στη Λέσβο

Πρώτη πρόταση της παράταξης είναι η εγκατάσταση συντονιστικού οργάνου του υπουργείου στο νησί, με αρμοδιότητα τον πλήρη έλεγχο και την ορθή εφαρμογή των διαδικασιών που προβλέπει η νομοθεσία.

Η «Νέα Δυναμική» ζητά το όργανο να αναλάβει άμεσα δράση, εκτιμώντας ότι η μέχρι σήμερα κατανομή αρμοδιοτήτων δεν έχει εξασφαλίσει ενιαίο σχεδιασμό, σαφή ευθύνη και αποτελεσματικό έλεγχο των μέτρων.

Παράλληλα, προτείνει να ολοκληρωθεί η διαδικασία της ιχνηλάτησης εντός του Σεπτεμβρίου και να δοθεί προτεραιότητα στις περιοχές στις οποίες έχει ήδη ελεγχθεί το μεγαλύτερο μέρος των εκτροφών, ώστε να μπορούν να χαρακτηριστούν «καθαρές». Ο επανέλεγχος, σύμφωνα με την πρόταση, θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως το τέλος του φθινοπώρου.

Ενίσχυση της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας και έλεγχος των απολυμάνσεων

Η παράταξη ζητά την άμεση ενίσχυση της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας με επιστημονικό και διοικητικό προσωπικό, προκειμένου να επιταχυνθούν οι έλεγχοι και να υποστηριχθούν οι αυξημένες ανάγκες που έχει προκαλέσει η επιδημία.

Ιδιαίτερα αιχμηρή είναι η κριτική της για τη μέχρι σήμερα εφαρμογή των μέτρων βιοασφάλειας. Ζητά συστηματικές και πιστοποιημένες απολυμάνσεις στις πύλες εισόδου, στο οδικό δίκτυο και στις κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις.

Στην επιστολή υποστηρίζεται ότι η διαχείριση των απολυμάνσεων «έχει αποτύχει πλήρως», παρά το γεγονός ότι, σύμφωνα με την παράταξη, έχει κοστίσει περισσότερα από 5 εκατ. ευρώ. Το ποσό αυτό παρουσιάζεται ως ισχυρισμός της «Νέας Δυναμικής» και δεν συνοδεύεται στην επιστολή από αναλυτικά οικονομικά στοιχεία.

Έλεγχος ζητείται και για τη διαδικασία ταφής των ζώων που θανατώνονται μετά τον εντοπισμό της νόσου. Η παράταξη τονίζει ότι πρέπει να τηρούνται και να πιστοποιούνται όλα τα προβλεπόμενα μέτρα, ώστε να περιορίζεται ο κίνδυνος περαιτέρω διασποράς.

Άνοιγμα των σφαγείων και μεταφορά κρέατος εκτός νησιού

Μεταξύ των βασικών προτάσεων περιλαμβάνεται το άνοιγμα των σφαγείων της Λέσβου. Η παράταξη ζητά να επιτραπεί και η μεταφορά κρέατος εκτός νησιού, υπό την προϋπόθεση ότι τα ζώα θα προέρχονται από ελεγμένες «καθαρές περιοχές» και θα έχουν προηγουμένως υποβληθεί στους απαραίτητους κτηνιατρικούς ελέγχους.

Η συγκεκριμένη πρόταση επιχειρεί να απαντήσει στο οικονομικό αδιέξοδο των κτηνοτρόφων, χωρίς, σύμφωνα με την παράταξη, να υποχωρεί η ανάγκη προστασίας από τη διασπορά της νόσου.

Η εφαρμογή της, ωστόσο, προϋποθέτει σαφή υγειονομικά πρωτόκολλα, επαρκείς ελέγχους και έγκριση των αρμόδιων κτηνιατρικών αρχών.

Άμεσες αποζημιώσεις και ειδικό πρόγραμμα απασχόλησης

Η «Νέα Δυναμική» ζητά να καταβληθούν χωρίς νέα καθυστέρηση οι αποζημιώσεις για τα ζώα που θανατώθηκαν και για το γάλα που καταστράφηκε.

Παράλληλα, προτείνει να εξεταστεί η πρόσθετη οικονομική ενίσχυση των κτηνοτρόφων με τη μορφή επιστρεπτέας ή μη επιστρεπτέας προκαταβολής, ώστε να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν τις άμεσες υποχρεώσεις τους και να διατηρήσουν τη δυνατότητα επανεκκίνησης της δραστηριότητάς τους.

Ξεχωριστή πρόταση αφορά τη δημιουργία ειδικού προγράμματος απασχόλησης από το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης. Σε αυτό θα μπορούν να συμμετέχουν οι κτηνοτρόφοι που έχασαν τα κοπάδια τους, καθώς και μέλη των οικογενειών τους, μέχρι να καταστεί δυνατή η επανασύσταση των εκμεταλλεύσεων.

Στόχος, όπως υπογραμμίζεται, είναι να εξασφαλιστεί ένα μεταβατικό εισόδημα και να αποτραπεί η εγκατάλειψη των χωριών από πληγέντες παραγωγούς, ιδιαίτερα από τους νεότερους.

Στο τραπέζι και ο εμβολιασμός

Ως εναλλακτικό σχέδιο αντιμετώπισης της επιδημίας, η παράταξη ζητά να εξεταστεί ο εμβολιασμός των ζώων και, εφόσον κριθεί επιστημονικά και θεσμικά εφικτός, να εκπονηθεί συγκεκριμένο σχέδιο εφαρμογής του.

«Όπως βαδίζουμε, θα χαθούν όλα τα ζώα», προειδοποιούν οι περιφερειακοί σύμβουλοι, ζητώντας από την κυβέρνηση να αξιολογήσει το εμβολιαστικό σενάριο ως σχέδιο έκτακτης ανάγκης.

Η επιλογή του εμβολιασμού δεν αποτελεί, ωστόσο, μια απλή διοικητική απόφαση. Συνδέεται με την επιδημιολογική εικόνα, το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο, την επιτήρηση των εμβολιασμένων ζώων και τις πιθανές επιπτώσεις στη διακίνηση ζώων και προϊόντων. Για τον λόγο αυτό απαιτεί τεκμηριωμένη εισήγηση των αρμόδιων επιστημονικών αρχών.

«Αύριο θα είναι πολύ αργά»

Στην κατακλείδα της επιστολής, η «Νέα Δυναμική» περιγράφει τις συνέπειες της κρίσης ως καταστροφικές για την τοπική οικονομία και την κοινωνική συνοχή της Λέσβου. Κάνει λόγο για ερήμωση των χωριών, μετανάστευση νεότερων παραγωγών, ψυχολογική επιβάρυνση των πληγέντων, κίνδυνο για τα τυροκομικά προϊόντα του νησιού και οικονομική ασφυξία των τοπικών επιχειρήσεων.

«Απαιτείται αλλαγή πλεύσης και ουσιαστικές λύσεις σήμερα. Αύριο θα είναι πολύ αργά», καταλήγει η επιστολή.

Το κείμενο υπογράφουν ο επικεφαλής της παράταξης Θεόδωρος Βαλσαμίδης και οι περιφερειακοί σύμβουλοι Καλλιόπη Γόμου-Πρωτογεράκη, Ελένη Μακρή, Συμεών Χαραλάμπους, Κωνσταντίνος Αδαμίδης, Παντελής Μπουγδάνος, Φιλόδωρος Βιτέλας, Ιωάννης Μανάρας και Ιωάννης Κατσούλης.