Με πανηγυρικό τόνο ανακοίνωσαν ο υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Γιάννης Ανδριανός και το Υπουργείο την υπογραφή των συμβάσεων για την προμήθεια των υλικών δακοκτονίας της περιόδου 2026–2028. Μόνο που η ανακοίνωση εκδόθηκε στις 19 Αυγούστου και αφορά παραδόσεις οι οποίες άρχισαν ενώ οι φετινοί ψεκασμοί για την αντιμετώπιση του δάκου είχαν ήδη ξεκινήσει από τον περασμένο Ιούνιο.

Η χρονική αυτή απόσταση δημιουργεί εύλογα ερωτήματα γύρω από τη χρήση της λέξης «έγκαιρη» από την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου. Όταν ένα πρόγραμμα φυτοπροστασίας βρίσκεται σε εξέλιξη εδώ και περίπου δύο μήνες, η υπογραφή συμβάσεων μέσα στον Αύγουστο δύσκολα μπορεί να παρουσιαστεί ως επιτυχία έγκαιρου προγραμματισμού για την τρέχουσα περίοδο.

Οι συμβάσεις υπογράφηκαν τον Αύγουστο

Σύμφωνα με το δελτίο Τύπου του Υπουργείου, ολοκληρώθηκαν η διαγωνιστική διαδικασία και ο προσυμβατικός έλεγχος για τις σχετικές συμφωνίες - πλαίσιο, ενώ οι εκτελεστικές συμβάσεις υπογράφηκαν κατά το πρώτο δεκαπενθήμερο του Αυγούστου. Αμέσως μετά άρχισαν και οι πρώτες παραδόσεις των δακοκτόνων υλικών.

Ο ηλεκτρονικός ανοικτός διεθνής διαγωνισμός είχε προκηρυχθεί στις 9 Απριλίου 2026, με συνολικό προϋπολογισμό 42,99 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ. Αλήθεια γιατί δεν μπορούσε ο συγκεκριμένος διαγωνισμός να έχει προκηρυχθεί έξι μήνες νωρίτερα; Μπορεί το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης να δώσει μια σοβαρή απάντηση;

Η συμφωνία-πλαίσιο έχει αρχική διάρκεια δύο ετών, με δυνατότητα παράτασης για ακόμη ένα, ώστε να καλύπτονται οι ανάγκες του προγράμματος μέχρι και το 2028.

«Ο στόχος γίνεται πράξη» υποστηρίζει ο υφυπουργός

Ο Γιάννης Ανδριανός υποστηρίζει ότι το Υπουργείο έθεσε ως προτεραιότητα την ολοκλήρωση των διαδικασιών προμήθειας πολύ νωρίτερα σε σχέση με το παρελθόν.

«Με τη συστηματική δουλειά των υπηρεσιών του Υπουργείου, την απόφαση έγκρισης του Ελεγκτικού Συνεδρίου, την υπογραφή των συμβάσεων μέσα στο καλοκαίρι και την έναρξη ήδη των πρώτων παραδόσεων, ο στόχος αυτός γίνεται πράξη», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Ο υφυπουργός κάνει λόγο για «έγκαιρη παραλαβή των υλικών», ταχύτερη εξόφληση των αναδόχων και καλύτερο δημοσιονομικό προγραμματισμό. Επισημαίνει ακόμη ότι η πολυετής συμφωνία θα επιτρέψει στο Υπουργείο να μην επαναλαμβάνει κάθε χρόνο ολόκληρη τη διεθνή διαγωνιστική διαδικασία.

Η πραγματικότητα του ημερολογίου

Παρά τα θετικά στοιχεία που μπορεί να έχει ένας πολυετής σχεδιασμός, το δελτίο Τύπου αποφεύγει να απαντήσει στο βασικό ερώτημα: πώς χαρακτηρίζεται «έγκαιρη» μια προμήθεια της οποίας οι πρώτες παραδόσεις πραγματοποιούνται τον Αύγουστο, όταν οι ψεκασμοί έχουν αρχίσει από τον Ιούνιο;

Το Υπουργείο δεν διευκρινίζει ποιες ποσότητες είχαν διατεθεί στις Περιφέρειες πριν από την υπογραφή των νέων συμβάσεων, αν χρησιμοποιήθηκαν αποθέματα προηγούμενων ετών  (όπως γίνεται συνήθως) και κατά πόσο οι ανάγκες των πρώτων ψεκασμών καλύφθηκαν χωρίς προβλήματα.

Δεν αποσαφηνίζει επίσης ποιο μέρος των υλικών που παραδίδονται τώρα προορίζεται για την ολοκλήρωση του φετινού προγράμματος και ποιο θα αποτελέσει απόθεμα για τα επόμενα έτη.

Η δακοκτονία δεν περιμένει τις ανακοινώσεις

Η αντιμετώπιση του δάκου εξαρτάται από την πραγματοποίηση των επεμβάσεων στον σωστό χρόνο. Η καθυστέρηση ακόμη και λίγων ημερών μπορεί, ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες και την εξέλιξη του πληθυσμού του εντόμου, να επηρεάσει την ποσότητα και την ποιότητα της ελαιοπαραγωγής.

Αυτό αναγνωρίζει και ο ίδιος ο υφυπουργός, σημειώνοντας ότι η έγκαιρη διαθεσιμότητα των κατάλληλων υλικών αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για τον περιορισμό των απωλειών και την προστασία του εισοδήματος των ελαιοπαραγωγών.

Ακριβώς γι’ αυτό, όμως, η επιτυχία μιας προμήθειας δεν κρίνεται από την έκδοση μιας ανακοίνωσης ή από την υπογραφή μιας σύμβασης μέσα στο καλοκαίρι. Κρίνεται από το αν τα αναγκαία εφόδια βρίσκονται στις αρμόδιες υπηρεσίες πριν αρχίσει η περίοδος των ψεκασμών.

Ο πολυετής προγραμματισμός μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμος για τα επόμενα χρόνια. Για το 2026, ωστόσο, ο πανηγυρισμός του Υπουργείου έρχεται καθυστερημένα: οι ψεκασμοί είχαν αρχίσει από τον Ιούνιο και τα νέα υλικά άρχισαν να παραδίδονται τον Αύγουστο.