Σε μια εκδήλωση με έντονο ιστορικό, πολιτικό και συμβολικό χαρακτήρα παρουσιάστηκε στα Χανιά η αφιερωματική έκδοση «Αλέξανδρος Παναγούλης: Απείθεια στον Θάνατο», η οποία αποτελεί έναν ολοκληρωμένο φόρο τιμής στον άνθρωπο που ταυτίστηκε όσο λίγοι με την αντίσταση απέναντι στη δικτατορία και την υπεράσπιση της Δημοκρατίας.

Η παρουσίαση πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 26 Ιουνίου, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων, έπειτα από πρόσκληση του Δήμου Χανίων, στο ιστορικό Ενετικό Αρσενάλι του παλιού λιμανιού, έναν χώρο που προσέδωσε ιδιαίτερο συμβολισμό στη βραδιά.

Την έκδοση συνυπογράφουν η Πολιτιστική Εταιρεία «Αρχιπέλαγος» και οι Εκδόσεις Καστανιώτη, ενώ στη συζήτηση συμμετείχαν ο εκ των επιμελητών της έκδοσης Νίκος Σηφουνάκης, ο ιστορικός και συγγραφέας Τάσος Σακελλαρόπουλος και ο συγγραφέας Ιερώνυμος Λύκαρης, ο οποίος συντόνισε την εκδήλωση εκ μέρους των Εκδόσεων Καστανιώτη.

Ο Νίκος Σηφουνάκης χαρακτήρισε την έκδοση ως μια ουσιαστική προσπάθεια διατήρησης της ιστορικής μνήμης, επισημαίνοντας ότι δημιουργήθηκε με αφορμή τη συμπλήρωση πενήντα χρόνων από τον θάνατο του Αλέξανδρου Παναγούλη. Όπως ανέφερε, πρόκειται για ένα έργο που συγκεντρώνει πολύτιμο αρχειακό υλικό και αναδεικνύει όχι μόνο την πολιτική και αντιδικτατορική δράση του, αλλά και τη βαθιά ποιητική και ανθρώπινη διάστασή του.

Η έκδοση περιλαμβάνει σπάνιες φωτογραφίες από τη δίκη του Παναγούλη στο στρατοδικείο, στιγμές από τη ζωή του στην Ιταλία και τη μετέπειτα κοινοβουλευτική του πορεία, καθώς και σημαντικό αρχειακό υλικό από την επανασύσταση της νεολαίας της ΕΔΗΝ. Ιδιαίτερη θέση καταλαμβάνουν τριάντα ένα κείμενα ιστορικών, λογοτεχνών, ποιητών, σκηνοθετών και διεθνών προσωπικοτήτων, μεταξύ των οποίων και ο Πιερ Πάολο Παζολίνι, που αποτιμούν την αγωνιστική προσφορά και το πνευματικό έργο του κορυφαίου αντιστασιακού.

Ξεχωριστή αναφορά έγινε και στους Χανιώτες συναγωνιστές του Αλέξανδρου Παναγούλη, Γιάννη Κλωνιζάκη και Λεωνίδα Βερυβάκη, οι οποίοι καταδικάστηκαν μαζί του για την αντιστασιακή τους δράση, καθώς και στον Σήφη Βαλυράκη, του οποίου η μνήμη τιμήθηκε ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης.

Από την πλευρά του, ο ιστορικός Τάσος Σακελλαρόπουλος ανέλυσε το ιστορικό πλαίσιο μέσα στο οποίο ο νεαρός τότε φοιτητής του Πολυτεχνείου αποφάσισε να περάσει από την αντίθεση στη δικτατορία στην έμπρακτη αντίσταση. Όπως υπογράμμισε, ο Παναγούλης είχε αντιληφθεί από πολύ νωρίς ότι η δικτατορία δεν έπρεπε να αποκτήσει σταθερά θεμέλια και πως απαιτούνταν άμεση δράση, εκτιμώντας παράλληλα ότι οι εσωτερικές αντιθέσεις του καθεστώτος μπορούσαν να οδηγήσουν στην αποδυνάμωσή του – μια εκτίμηση που, όπως σημείωσε, επιβεβαιώθηκε από τις μετέπειτα εξελίξεις. Με τη στάση και τις πράξεις του, τόνισε, ο Αλέξανδρος Παναγούλης αναδείχθηκε σε παγκόσμιο σύμβολο της ελληνικής αντίστασης απέναντι στη δικτατορία.

Στην εκδήλωση παρευρέθηκαν, μεταξύ άλλων, ο Μιλτιάδης Κλωνιζάκης, γιος του Γιάννη Κλωνιζάκη που είχε καταδικαστεί μαζί με τον Παναγούλη για την απόπειρα κατά του δικτάτορα, ο Αντιπεριφερειάρχης Χανίων Νίκος Καλογερής με τη σύζυγό του, ο Αντιδήμαρχος Χανίων Γιώργος Νικηφοράκης, ο Δήμαρχος Σφακίων Γιάννης Ζερβός, ο Στέλιος Βαλυράκης και πλήθος πολιτών, οι οποίοι τίμησαν με την παρουσία τους μια εκδήλωση αφιερωμένη σε μια από τις σημαντικότερες μορφές του αντιδικτατορικού αγώνα στην Ελλάδα.

Η παρουσίαση δεν αποτέλεσε μόνο μια βιβλιοπαρουσίαση, αλλά μια ουσιαστική υπενθύμιση της αξίας της ιστορικής μνήμης, της δημοκρατικής αντίστασης και της διαρκούς ανάγκης να διαφυλάσσονται τα ιδανικά της ελευθερίας, τα οποία ο Αλέξανδρος Παναγούλης υπηρέτησε μέχρι το τέλος της ζωής του.